ImpakuImpaku

Enpi

燕飛 · Enpi

Dosłownie: „Latająca jaskółka“

Wymowa: [enpi]

Inne nazwy: Empi, Wanshu, Wansu

Latająca jaskółka: według JKA ma 37 ruchów, dwa okrzyki kiai i kończy się wysokim skokiem z obrotem. Na Okinawie kata nazywała się Wanshu; Funakoshi Gichin nadał jej nazwę Enpi.

Podstawowe informacje

Sztuki walki
Postacie
Rodzaj formyKata
PochodzenieJaponia
Okres powstaniaWczesna nowożytność
CharakterEksplozywna

O kata

Enpi (燕飛), zapisywane też jako Empi, znaczy latająca jaskółka. Kata powstała w okinawskim Tomari-te, gdzie nazywała się Wanshu. Funakoshi Gichin zmienił jej nazwę w latach dwudziestych, gdy przenosił karate na główne wyspy Japonii; według karatevancouver.ca chciał zbliżyć okinawską sztukę do ówczesnej nacjonalistycznej Japonii. Pod starą nazwą, według angielskiej Wikipedii, nadal ćwiczą ją między innymi Wado-ryu, Isshin-ryu i koreańskie Tang Soo Do. Materiał JKA przypisuje jej 37 ruchów, karatevancouver.ca naliczyło 39 – różnica wynika ze sposobu liczenia. JKA przewiduje dwa okrzyki kiai: w ruchu 15, gdy prawy nadgarstek w kiba dachi uderza w lewą dłoń, oraz w ruchu 36, wysokim skoku z obrotem w lewo, tuż przed lądowaniem w kokutsu dachi. Angielska Wikipedia zalicza ją do katas typu Shorin, lekkich i szybkich, w przeciwieństwie do siłowych katas Shorei. Karate GKR, które wymaga jej na egzamin na 2. kyu, tłumaczy nazwę ruchami w górę i w dół przypominającymi lot jaskółki, podkreśla zwinność i siłę z wybuchowej prędkości w prostym kierunku i zwraca uwagę, że skrzyżowana postawa kosa dachi jest tu niższa niż w poprzednich katas.

Kata w poszczególnych stylach

StylNazwa w styluRuchówKiai
ShotokanEnpi372
Shito-ryuWanshu——
Shōrin-ryūWanshu——
Wado-ryuWanshu——
Isshin-ryu KarateWanshu——

Znaczenie nazwy

Angielska Wikipedia tłumaczy Enpi jako lot jaskółki, karatevancouver.ca jako latającą jaskółkę. Według angielskiej Wikipedii starsza nazwa Wanshu zapisywana jest na dwa sposoby: 腕秀 można odczytać jako „znakomity nadgarstek”, w odniesieniu do techniki w katach, a 汪輯 jako „szereg Wanga”, w odniesieniu do chińskiego wysłannika Wang Ji.

Twórca i historia

Według angielskiej Wikipedii Wang Ji poprowadził w 1683 roku wielkie poselstwo dynastii Qing do Tomari. Był poetą, kaligrafem, dyplomatą i znawcą tradycji shaolin; kata jest albo jego dziełem, albo skomponowali ją na jego cześć uczniowie. Historyoffighting.com podaje go jako znawcę fudziańskiego białego żurawia i wspomina też starszą możliwość, że kata przybyła na Okinawę wraz z tak zwanymi 36 rodzinami pod koniec czternastego wieku. To samo źródło opisuje przekazanie od Kosaku Matsumory z Tomari do Sokona Matsumury i Anko Itosu, z których każdy ćwiczył inną wersję; Itosu nauczył jej potem Funakoshiego Gichina. Angielska Wikipedia pisze natomiast, że Itosu najprawdopodobniej nauczył się katy od Gusukumy z Tomari.

Bunkai – zastosowania

Karate GKR w swoim programie na 2. kyu widzi w katach powtarzające się chwyty za włosy, uderzenia kolanem i w krocze oraz uniki, które szybko zamieniają obronę w atak. Za wyraziste uważa uderzenie w szczękę, po którym następuje chwyt i przyciągnięcie przeciwnika. Angielska Wikipedia przypomina legendę, według której Wang Ji rzucał przeciwnikami i na nich skakał; interpretacji skoku w katach, która nawiązywałaby do tej legendy, nie udało nam się znaleźć w źródłach.

Klasyfikacja na zawodach

  • Karate sportowe (WKF) — Oficjalna lista kata · obowiązuje od 1.01.2026 ↗
  • WUKF (Światowa Unia Federacji Karate-Do) – Isshin-ryu Karate — Shitei (obowiązkowe) · obowiązuje od 26.04.2024 ↗
  • WUKF (Światowa Unia Federacji Karate-Do) – Shito-ryu — Sentei (wybrane) · obowiązuje od 26.04.2024 ↗
  • WUKF (Światowa Unia Federacji Karate-Do) – Shōrin-ryū — Sentei (wybrane) · obowiązuje od 26.04.2024 ↗
  • WUKF (Światowa Unia Federacji Karate-Do) – Shotokan — Sentei (wybrane) · obowiązuje od 26.04.2024 ↗
  • WUKF (Światowa Unia Federacji Karate-Do) – Wado-ryu — Tokui (dowolne) · obowiązuje od 26.04.2024 ↗

Częste błędy

Wypad w skrzyżowaną postawę kosa dachi, według Amosa (shotokankarateonline.com), nie powinien zamieniać się w skok: to długi krok odbicia, po którym lewa stopa ląduje tuż przy zewnętrznej stronie prawej pięty. Materiał JKA opisuje jednak ten sam ruch jako skok o krok w przód.

Kluczowa wskazówka

Przy gedan barai odbić się prawą nogą z ciałem ustawionym przodem (shomen) i dopiero przy lądowaniu w zenkutsu dachi ostro zablokować i obrócić ciało w hanmi, radzi Amos (shotokankarateonline.com).

Sekwencja technik — Shotokan

Źródło rozpisu: jkakarate.co.uk

  1. #1
  2. #2
  3. #3
  4. #4
  5. #5
  6. #6
  7. #7
  8. #8
  9. #9
  10. #10
  11. #11
  12. #12
  13. #13
  14. #14
    Wolno
  15. #15
    kiai
  16. #16
  17. #17
  18. #18
  19. #19
  20. #20
  21. #21
  22. #22
  23. #23
  24. #24
  25. #25
  26. #26
  27. #27
  28. #28
  29. #29
  30. #30
  31. #31
  32. #32
  33. #33
  34. #34
  35. #35
  36. #36
    kiai
  37. #37
Więcej źródeł na ten temat (8)
  1. en.wikipedia.org/wiki/Enpi_(kata)
  2. en.wikipedia.org/wiki/Wanshū
  3. jkakarate.co.uk/shared/images/content/bus_57720/pdf/10-Empi.pdf
  4. karatevancouver.ca/kata/enpi
  5. historyoffighting.com/the-blog/the-history-of-empi
  6. gkrkarate.com/about-gkr/brown-belt-2nd-kyu/introduction-to-kata-empi
  7. shotokankarateonline.com/blog/enpi-kata-step-by-step-moves-5-to-19
  8. wukf-karate.org/wp-content/uploads/2024/05/OFFICIAL-WUKF-KATA-LIST-07-AP…