Baguazhang vs. Xingyiquan
Krótka odpowiedź
Baguazhang i xingyiquan to północnochińskie sztuki, które Sun Lutang razem z taijiquan uznał za wewnętrzne, a ich linie splotły się na przełomie XIX i XX wieku przez Cheng Tinghuy i jego krąg. Baguazhang obchodzi przeciwnika chodzeniem po okręgu i pracuje z ośmioma dłońmi, xingyiquan postępuje po linii prostej z pięcioma pięściami i wywodzi się z walki włócznią. Żadna z nich nie jest osobną konkurencją przepisów IWUF i badania zdrowotnego nie znaleźliśmy w żadnej z nich.
W skrócie
| Baguazhang | Xingyiquan | |
|---|---|---|
| Kraj pochodzenia | Chiny | Chiny |
| Powstanie | XIX wiek (obecna forma) | Wczesna nowożytność (obecna forma) |
| Założyciel | Dong Haichuan | Ji Jike |
| Status olimpijski | Nieolimpijska | Nieolimpijska |
| Uznawanie stopni | nieznane | nieznane |
| Broń | Broń opcjonalnie | Broń opcjonalnie |
| Formy | Formy są podstawą | Formy są podstawą |
| Koszty względne | nieznane | nieznane |
| Katy i formy w encyklopedii | 1 | 1 |
Skale 1–5
Ocenia się typowy trening dorosłego początkującego w zwykłym klubie, z kalibracją dla wszystkich sztuk.
Z czego składa się każda sztuka
Ocena redakcyjna 0–3: ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.
Historia i pokrewieństwo
Obie sztuki pochodzą z północnych Chin, a ich udokumentowane linie przecinają się w XIX wieku w Pekinie i w prowincji Hebei. Baguazhang wywodzi się od jednej osoby, Dong Haichuana, xingyiquan opiera się na dłuższym łańcuchu nauczycieli od Ji Jike przez Dai Longbanga po Li Luonenga.
- Baguazhang: Dong Haichuan urodził się w 1797 roku lub 1813 i zmarł w 1882 roku w Pekinie. Około 1853 roku opuścił Hebei, około 1864 roku przybył do Pekinu i służył w rezydencji księcia Su, później był urzędnikiem podatkowym. Roku, w którym zaczął nauczać, źródła nie podają.
- Uczniowie Donga Yin Fu, Cheng Tinghua, Liang Zhenpu i Gao Yisheng dali nazwy głównym gałęziom. Cheng Tinghua (1848–1900) zginął podczas powstania bokserów, gdy zastrzelili go niemieccy żołnierze.
- Xingyiquan: Ji Jike (Ji Longfeng), zwany Boską Włócznią, wywiódł sztukę liuhe (sześć harmonii) z walki włócznią. Źródła umieszczają go w latach 1588–1662, albo Brian Kennedy podaje go jako założyciela nowoczesnego xingyi około 1750 roku.
- Ma Xueli (1714–1790) założył henańską gałąź muzułmańską, przedmowa Dai Longbanga z 1750 roku należy do pierwszych zapisów pisemnych. Li Luoneng w XIX wieku zmodyfikował sztukę i nauczał w Shanxi i Hebei, a to, że jego nauczycielem był Dai Longbang, źródła uważają za wątpliwe.
Technika
- Chodzenie po okręgu w niskich postawach przodem do środka, z regularną zmianą kierunku.
- Okrąg dla początkujących ma średnicę mniej więcej 1,8–3,7 m.
- Uderzenia, kopnięcia, dźwignie i rzuty z unikową okrężną pracą nóg.
- Gałęzie różnią się akcentem: Cheng na nacisk dłoni, zapasy z bliska i dźwignie, Yin na przebijanie dłońmi.
- Prostoliniowy ruch do przodu i wybuchowa siła (fajin) na krótki dystans.
- Pięć pięści (wuxing) przedstawia pięć stanów bojowych.
- Dwanaście zwierząt naśladuje taktykę zwierząt, a nie tylko ich ruch.
- Gałąź z Shanxi ma węższą postawę i lżejsze kroki, gałąź henańska opiera się na czterech pięściach i dziesięciu zwierzętach.
Okrąg i linia prosta są główną różnicą. Baguazhang obchodzi, zmienia kierunek, a źródła opisują także możliwość zajścia przeciwnika od tyłu. Xingyiquan idzie po linii prostej do przodu i uwalnia siłę na krótki dystans. Mierzonych różnic między obiema sztukami ani między ich gałęziami nie znaleźliśmy.
Trening
| Baguazhang | Xingyiquan | |
|---|---|---|
| Ćwiczenie podstawowe | chodzenie po okręgu | postawa santi shi, którą Li Luoneng uczynił centralną |
| Stanie statyczne | nie znaleźliśmy | zhan zhuang, według źródeł od dwóch minut do dwóch godzin |
| Kolejność nauczania | według części źródeł Dong uczył tylko pierwszych trzech z ośmiu dłoni, według innych znacznie więcej | tradycyjnie najpierw włócznia, dopiero potem walka bez broni |
| Broń | sierpowate jelenie noże, duży miecz bagua i szeroki miecz, kij, włócznia, miecz hakowy | włócznia, prosty miecz, szabla, kij, halabarda |
Budowy lekcji, częstotliwości treningu ani postaci sparringu nie znaleźliśmy w żadnej z tych dwóch sztuk.
Postępy i stopnie
| Baguazhang | Xingyiquan | |
|---|---|---|
| Stopnie | systemu stopni nie znaleźliśmy | systemu pasów ani stopni nie znaleźliśmy |
| Postęp w treści | według państwowej listy z Hebei początkujący zaczynają od chodzenia w błocie (nibu), Dong według części źródeł zmieniał dalsze dłonie u każdego ucznia | trzy stopnie siły: ming jin (widoczna), an jin (ukryta), hua jin (przemieniająca) |
Trzy stopnie jin w xingyiquan opisują, jak zmienia się jakość siły, a nie egzaminy ani rangi. Podobnego podziału w baguazhang nie znaleźliśmy.
Obciążenie i ryzyko
- Nie znaleźliśmy badania urazów ani działań niepożądanych z liczbami.
- Obciążenia kolan i bioder przy chodzeniu po okręgu w niskiej postawie nie zmierzyło żadne badanie, które byśmy znaleźli.
- Nie znaleźliśmy badania urazów ani działań niepożądanych.
- Czas stania w zhan zhuang waha się według źródeł od dwóch minut do dwóch godzin, danych o obciążeniu do tego brak.
Dla kogo
| Baguazhang | Xingyiquan | |
|---|---|---|
| Zaczęli od tej sztuki, potem dodali drugą | Gao Yisheng: baguazhang od 1892 roku, xingyiquan między 1902 a 1911 rokiem u Li Cunyi | Sun Lutang: xingyiquan od 1882 roku u Guo Yunshena, baguazhang od 1891 roku u Cheng Tinghuy, Zhang Zhankui: xingyiquan u Liu Qilana, potem baguazhang w szkole Cheng |
| Społeczność | nie znaleźliśmy | gałąź henańska, znana jako muzułmańskie xingyi, u Hui w Luoyangu |
Dzieci
| Baguazhang | Xingyiquan | |
|---|---|---|
| Programy dla dzieci | nie znaleźliśmy | nie znaleźliśmy |
| Ramy zawodów | przepisy tradycyjnego wushu IWUF 2019: grupy A do 8 lat, B 9–11, C 12–17, wspólne dla wszystkich stylów | to samo, xingyiquan przepisy z nazwy nie wymieniają |
| Badania u dzieci | nie znaleźliśmy | nie znaleźliśmy |
Samoobrona
- Uderzenia, kopnięcia, dźwignie i rzuty.
- Unikowa okrężna praca nóg, źródła opisują także obejście przeciwnika na jego plecy.
- Prosty ruch do przodu i wybuchowa siła na krótki dystans.
- W czasie wojny skrócona wersja do walki z bliska z bagnetem i szablą.
Źródła o tym, w jakim oporze partnera którakolwiek z obu sztuk jest trenowana do samoobrony, nie znaleźliśmy.
Praktyczne zastosowanie
| Baguazhang | Xingyiquan | |
|---|---|---|
| Badania zdrowia i kondycji | nie znaleźliśmy | nie znaleźliśmy |
| Armia | nie znaleźliśmy | w czasie drugiej wojny chińsko-japońskiej skrócona wersja dla oficerów w akademii w Nankinie, walka z bliska łącznie z bagnetem i szablą |
| Ochrona i eskorta | nie znaleźliśmy | Li Luoneng i jego uczniowie zasłynęli jako osobiści ochroniarze i eskorta karawan |
Zdrowotnego działania z liczbami nie udokumentowaliśmy w żadnej z obu sztuk. Badania taijiquan, z którym obie zalicza się do sztuk wewnętrznych, nic nie mówią o baguazhang ani xingyiquan.
Zawody
| Baguazhang | Xingyiquan | |
|---|---|---|
| Przepisy IWUF dla taolu (2005) | nie ma go wśród konkurencji | nie ma go wśród konkurencji |
| Tradycyjne wushu IWUF (2019) | z nazwy nie znaleźliśmy | z nazwy nie wymieniono, formularz zna tylko taijiquan, nanquan i inny styl gołych rąk |
| Wushu sportowe | układ niestandardowy, oceniany bez składnika trudności | po rewolucji kulturalnej część układów zmodyfikowano z naciskiem na estetykę, występuje rzadko |
| Program olimpijski | nie | nie |
Dostępność i organizacje
| Baguazhang | Xingyiquan | |
|---|---|---|
| Gałęzie | najczęściej Yin, Cheng i Liang, style Sun, Gao i Jiang opisuje się jako podstyle metody Cheng | shanxijska, hebeiska i henańska |
| Państwowa lista niematerialnego dziedzictwa ChRL | umieszczony w 2008 roku, pozycja nr 797 (VI-25) za prowincję Hebei, w 2011 roku rozszerzona o gałąź pekińską | pozycja nr 798 (VI-26): Hebei 2008, Shanxi 2011, henański xinyi liuhe quan osobno (VI-30, 2008) |
| Uznawanie stopni | jednolitego systemu nie znaleźliśmy | jednolitego systemu nie znaleźliśmy |
Przejście i łączenie
- Nowy jest prosty ruch do przodu i postawa santi shi.
- Nowe jest pięć pięści i dwanaście zwierząt.
- Włócznia pozostaje, w xingyiquan uczy się jej jednak tradycyjnie jako pierwszej broni.
- Nowe jest chodzenie po okręgu i regularne zmiany kierunku.
- Nowe są dłonie i unikowa okrężna praca nóg.
- Nowa jest broń, taka jak sierpowate jelenie noże i duży miecz bagua.
Po lewej przejście z baguazhang do xingyiquan, po prawej odwrotnie. Ze szkoły Cheng wyszedł kierunek xingyi-bagua: Zhang Zhankui nauczył się xingyiquan u Liu Qilana, a potem baguazhang u zastępcy Cheng Tinghuy. Odwrotną drogą poszedł Gao Yisheng, który zaczął od baguazhang, a xingyiquan dodał dopiero u Li Cunyi.
Filozofia
- Powszechnie przyjmuje się, że Dong Haichuan w podróżach poznał metody taoistyczne, w tym chodzenie po okręgu.
- Źródła podają zarazem dowody na związek starszych sztuk regionalnych z tym chodzeniem.
- Pięć pięści czerpie z pojęć tradycyjnej medycyny chińskiej.
- Siłę opisuje się w trzech stopniach, od widocznej przez ukrytą po przemieniającą.
Sun Lutang, który o xingyiquan i baguazhang wydał książkę, uznał obie sztuki razem z taijiquan za wewnętrzne. Ogólnokrajowy turniej z 1928 roku podzielił następnie uczestników na Shaolin i Wudang, a tych z Wudangu uznał za wewnętrznych. Wykładni filozofii baguazhang ze źródła z historykiem nie znaleźliśmy.
Formy i terminologia
Formy są podstawą obu sztuk. Baguazhang opiera się na ośmiu dłoniach w okręgu, pekińska państwowa lista wymienia Stare osiem dłoni i Sześćdziesiąt cztery dłonie. Według części źródeł Dong uczył tylko pierwszych trzech dłoni, a pozostałe zmieniał u każdego ucznia, według innych uczył znacznie więcej. W xingyiquan ćwiczy się pięć pięści, które Guo Yunshen zmodyfikował, i dwanaście form zwierzęcych, henańska linia Ma Xueli zna układy sijia quan i bashi oraz dziesięć form.
Częste mity
- Pojedynek Guo Yunshena (1829–1898) z Dong Haichuanem: według opowieści żaden nie pokonał drugiego, a zwolennicy obu sztuk szanowali się potem nawzajem. Źródła uznają pojedynek za sporny i historycznie niewiarygodny, a Sun Lutang miał podobno mówić, że nigdy się nie odbył.
- Inna wersja każe Guo Yunshenowi najpierw przyjść do Cheng Tinghuy, który dwukrotnie uniknął jego uderzenia, a Guo odstąpił potem od wyzwania Donga. Także ta wersja należy do opowieści.
- Zamiast pojedynku źródła uważają za bardziej prawdopodobne, że Dong i Guo ćwiczyli razem. Frantzis umieszcza wymianę między xingyi a bagua raczej w Tianjinie około 1900 roku, u Li Cunyi, Zhang Zhaodonga i Cheng Tinghuy.
Co wybrać
Najczęstsze pytania
Dlaczego baguazhang i xingyiquan często się łączy?
Ich linie splotły się na przełomie XIX i XX wieku przez wspólnych nauczycieli. Sun Lutang uczył się xingyiquan od 1882 roku, a baguazhang od 1891 roku i o obu wydał książki, Xingyiquan xue (1915) i Baguaquan xue (1916). Ze szkoły Cheng wyszedł ponadto kierunek xingyi-bagua.
Czy któraś z obu sztuk jest na liście niematerialnego dziedzictwa?
Obie. Baguazhang umieściły ChRL w 2008 roku na państwowej liście niematerialnego dziedzictwa jako pozycję nr 797 za prowincję Hebei, a w 2011 roku rozszerzyły ją o gałąź pekińską. Xingyiquan jest pozycją nr 798, wersja z Hebei od 2008 roku i ze Shanxi od 2011 roku, henańska linia xinyi liuhe quan ma osobną pozycję.
Która z obu sztuk jest starsza?
Udokumentowana linia xingyiquan zaczyna się wcześniej. Ji Jike źródła umieszczają w latach 1588–1662 lub około 1750 roku, podczas gdy Dong Haichuan urodził się w 1797 roku lub 1813. Nowoczesną postać nadał xingyiquan Li Luoneng dopiero w XIX wieku, a więc w tym samym stuleciu, w którym działał Dong.