Shaolin Quan vs. Wudangquan
Krótka odpowiedź
Shaolin Quan i Wudangquan stoją w tradycji chińskiej naprzeciw siebie jako sztuka zewnętrzna i wewnętrzna, ten podział jest jednak kategorią z lat 1669 i 1928, nie opisem dwóch miejsc. Shaolin Quan wiąże się z klasztorem buddyjskim koło Dengfengu z udokumentowanym szkoleniem bojowym od XVI wieku i poziomami klasztornymi od roku 2019. Wudangquan oznacza zbiór sztuk wewnętrznych albo sztukę taoistycznych świątyń pasma Wudang z mieczem, qigongiem i tuishou.
W skrócie
| Shaolin Quan | Wudangquan | |
|---|---|---|
| Kraj pochodzenia | Chiny | Chiny |
| Powstanie | Wczesna nowożytność (obecna forma) | Wczesna nowożytność (obecna forma) |
| Założyciel | Bodhidharma (według tradycji) | Zhang Sanfeng (według tradycji) |
| Format zawodów | Formy | Formy |
| Status olimpijski | Nieolimpijska | Nieolimpijska |
| Stopnie | Tak (tylko stopnie dan) | – |
| Uznawanie stopni | rozproszone | nieznane |
| Broń | Broń w centrum | Broń opcjonalnie |
| Formy | Formy są podstawą | Formy są podstawą |
| Koszty względne | nieznane | nieznane |
Skale 1–5
Ocenia się typowy trening dorosłego początkującego w zwykłym klubie, z kalibracją dla wszystkich sztuk.
Z czego składa się każda sztuka
Ocena redakcyjna 0–3: ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.
Historia i pokrewieństwo
Shaolin Quan i Wudangquan w tradycji chińskiej przeciwstawia się jako sztuki zewnętrzną i wewnętrzną. Shaolin Quan wiąże się z klasztorem buddyjskim koło Dengfengu w Henan, nazwa Shaolin służy jednak także jako marka stylów zewnętrznych w ogóle. Wudangquan oznacza albo zbiór sztuk wewnętrznych, albo sztukę taoistycznych świątyń pasma Wudang w Hubei.
- Shaolin: stela z roku 728 odnotowuje pomoc mnichów dla przyszłego cesarza Taizonga w roku 621, szkolenia bojowego nie opisuje.
- Shaolin: według Meira Shahara szkolenie w klasztorze potwierdza co najmniej czterdzieści źródeł z XVI i XVII wieku, z okresu od VIII do XV wieku żadne. W latach 1553–1555 mnisi walczyli z japońskimi piratami.
- Shaolin: w roku 1928 klasztor podpalili żołnierze Shi Yousana, a ogień zniszczył także drewniane druki podręczników pięściarskich.
- Wudang: po zalegalizowaniu religii w roku 1979 do świątyń wrócili mistrzowie linii Longmen, w roku 1989 powstała akademia sztuk walki w świątyni Purpurowego Obłoku.
- Obie: w roku 2006 umieszczone na pierwszej państwowej liście niematerialnego dziedzictwa ChRL.
Podział na Shaolin i Wudang jest kategorią organizacyjną i literacką, nie geograficzną. Pojawia się w roku 1669 u Huang Zongxiego, w roku 1928 według niego dzielono uczestników ogólnokrajowych turniejów, a późniejsi historycy nie znaleźli związku między kategoriami a oboma miejscami.
Technika
- Techniki obronne: unik, blok, chwyt, odbicie.
- Techniki ofensywne: zwód, uderzenie, dźwignia, rzut, ćwiczone w parach.
- Układy dwuosobowe zmieniają atak i kontrę, układy solowe (taolu) niosą taktykę.
- Miecz wudangski, układ o 6 częściach i 132 ruchach.
- Tuishou, miecz w parach i dian xue (uderzenia w punkty).
- Qigong wudangski i neigong taijiquanu.
U Shaolin Quan udokumentowano ćwiczenie technik w parach, u Wudangquan jako sztuki świątynnej jest tylko spis form, bez opisu tego, czego się w nich uczy. Ogólne rozróżnienie stylów zewnętrznych i wewnętrznych część praktykujących odrzuca.
Trening
| Shaolin Quan | Wudangquan | |
|---|---|---|
| Udokumentowany tryb | zagraniczni uczniowie w klasztorze 2018–2019: dwa razy dziennie po dwie godziny | nie znaleźliśmy |
| Budowa lekcji | podstawy (jibengong), potem układy, ćwiczenia siłowe, skoki lub ruchy stylów zwierzęcych | nie znaleźliśmy |
| Szkoły w okolicy | szkoły w Dengfengu według reportażu z roku 2011: sześć dni w tygodniu, 11 miesięcy w roku, od świtu | szkoła stowarzyszenia taoistycznego w świątyni Purpurowego Obłoku od roku 1989, trybu nie znaleźliśmy |
Dane o Shaolinie pochodzą z badań terenowych Marty Nešković (2020) w klasztorze i opisują trening klasztorny i internatowy, nie zwykły klub. Dla Wudangquan porównywalnego opisu treningu nie mamy.
Postępy i stopnie
| Shaolin Quan | Wudangquan | |
|---|---|---|
| Stopnie | klasztor pod koniec roku 2019 wprowadził 18 poziomów: dziewięć duan, a po nich dziewięć pin | stopni ani egzaminów nie znaleźliśmy |
| Przed rokiem 2019 | formalna klasyfikacja umiejętności nie istniała, uczniowie porównywali się nieformalnie | linię Wudang Dan Pai liczy się według pokoleń przekazu, nie według stopni |
| Droga mnisia | mnisi wojownicy (wuseng) zaczynają jako uczniowie świeccy, po dwudziestym roku mogą zdecydować się na wyświęcenie | nie znaleźliśmy |
Poziomy klasztorne Shaolinu są odrębnym systemem obok stopni duanwei Chinese Wushu Association, które dotyczą wushu w ogóle. Czy poziomy klasztorne uznają szkoły spoza klasztoru lub spoza Chin, nie znaleźliśmy.
Obciążenie i ryzyko
- Badania urazów ani obciążeń dotyczącego Shaolin Quan nie znaleźliśmy.
- Trening klasztorny według badań terenowych: cztery godziny dziennie z ćwiczeniami siłowymi, skokami i układami.
- Badania urazów ani obciążeń dotyczącego Wudangquan nie znaleźliśmy.
- Badań taijiquanu jako jednej ze sztuk wewnętrznych nie da się przenieść na sztukę świątynną Wudangu.
Dzieci
| Shaolin Quan | Wudangquan | |
|---|---|---|
| Szkoły dla dzieci | w Dengfengu szkoły z internatem, uczniowie od pięciu lat do końca dwudziestki, chłopcy i dziewczęta (reportaż 2011) | programów dla dzieci nie znaleźliśmy |
| Kto chodzi do szkół | badania w Dengfengu 2012–2013: uczniowie krótkoterminowi to przeważnie dzieci bez rodzeństwa z zamożnych rodzin, długoterminowi to przeważnie dzieci migrantów, które opuściły zwykłe szkoły | nie znaleźliśmy |
| Badania u dzieci | badania dotyczącego tego stylu nie znaleźliśmy | nie znaleźliśmy |
Samoobrona
- Repertuar obejmuje uderzenia, dźwignie i rzuty, ćwiczone w parach.
- Układy dwuosobowe zmieniają atak i kontrę ze współpracującym partnerem.
- Tuishou jako praca w parze z partnerem.
- Dian xue (uderzenia w punkty) podane wśród form bez opisu ćwiczenia.
Źródła o treningu przeciw pełnemu oporowi nie znaleźliśmy u żadnej z obu sztuk.
Praktyczne zastosowanie
| Shaolin Quan | Wudangquan | |
|---|---|---|
| Badania zdrowia i kondycji | badania dotyczącego Shaolin Quan ani Yijin jing nie znaleźliśmy | badania dotyczącego sztuki świątynnej Wudangu nie znaleźliśmy |
| Badania urazów | nie znaleźliśmy | nie znaleźliśmy |
| Programy samoobrony lub dla dorosłych | nie znaleźliśmy | nie znaleźliśmy |
Znalezione badania nie podają stylu kung-fu, a badania taijiquanu nie dotyczą sztuki świątynnej Wudangu. Z pomiarów jednej sztuki nie da się nic wywnioskować o drugiej.
Zawody
| Shaolin Quan | Wudangquan | |
|---|---|---|
| Format | układy bez kontaktu | układy bez kontaktu |
| Własne zawody | Zhengzhou International Shaolin Wushu Festival z otwarciem w Dengfengu, roku powstania nie znaleźliśmy | Wudang Taijiquan International Friendship Competition na Wudangshanie, odbywa się od roku 1999, zawodnicy indywidualni, pary i grupy w pięciu grupach wiekowych |
| Kategorie w federacji krajowej | USAWKF: osobna kategoria Songshan-Shaolinquan, bez broni, broń krótka, długa i miękka, duilian i jiti | osobnej kategorii w przepisach tradycyjnego wushu IWUF 2019 nie znaleźliśmy |
| Program olimpijski | nie | nie |
Dostępność i organizacje
| Shaolin Quan | Wudangquan | |
|---|---|---|
| Lista UNESCO | 2010 zabytki Dengfengu, tylko budowle, nie kung-fu | 1994 zespół budowli na Wudangu, tylko budowle, nie sztuka walki |
| Państwowa lista ChRL | 2006 Shaolin gongfu | 2006 Wudang wushu, nr 290 |
| Nauka w okolicy | historycznie głównie w przynależnych świątyniach i wsiach, nie w samym klasztorze | od roku 1989 akademia w świątyni Purpurowego Obłoku |
Badanie Su Xiaoyan (2016) opisuje przesiedlenie setek rodzin z okolic Shaolinu z powodu ochrony zabytków i turystyki, w nowym parku sztuk walki przetrwały tylko największe szkoły. Dla Wudangu porównywalnego badania nie mamy.
Filozofia
- Klasztor buddyjski, mnisi wojownicy (wuseng) żyją we wspólnocie mniszej.
- Yijin jing z roku 1624, podręcznik qigongu, który według źródeł napisał taoista i przypisał Bodhidharmie zmyśloną linią przekazu.
- Taoistyczne świątynie pasma Wudang i linia Longmen.
- Zhang Sanfeng jest na państwowej liście z roku 2006 podany jako założyciel, historycy Tang Hao i Stanley Henning to odrzucają.
Marnix Wells i Stanley Henning (2012) uważają, że Huang Zongxi rozróżnieniem szkoły wewnętrznej i zewnętrznej wyrażał niezadowolenie z rządów mandżurskich i że pojęcie było raczej polityczne niż bojowe.
Formy i terminologia
Tradycja shaolińska podaje ponad tysiąc udokumentowanych układów, z których mnisi za dynastii Qing według tradycji wybrali osiemnaście. Wymienia luohanquan, paochui, hongquan, tongbiquan i taizu changquan. Kolejność i przydomki są twierdzeniami tradycji, nie wnioskiem historyków.
Do form wudangskich należą miecz wudangski, qigong wudangski i neigong taijiquanu, miecze w parach, dian xue i tuishou. Taiyi wuxing quan zaprezentował publicznie w roku 1980 w Taiyuanie Jin Zitao, a jego twierdzenie, że uczył się go od roku 1929 na Wudangu, opiera się na jednym artykule w czasopiśmie.
Kultura treningu
- Film Shaolin Temple (1982) z debiutującym Jet Li wywołał w Chinach odrodzenie zainteresowania sztukami walki i uczynił z Shaolinu cel turystyczny.
- Badanie Su Xiaoyan (2016): mnisi i miejscowi nauczyciele starli się o to, kto może przemawiać w imieniu kung-fu Shaolinu.
- Wudang organizuje zawody taijiquanu, które organizatorzy łączą z kulturą i turystyką.
- Na państwowej liście tradycja Wudang wushu jest określona jako zagrożona starzeniem się nosicieli i ograniczonymi badaniami.
Częste mity
- Sztukę walki Shaolinu założył Bodhidharma: legenda wywodzi się z pisma Yijin jing z roku 1624, przypisanie Bodhidharmie odrzucają historycy Tang Hao, Xu Zhen i Matsuda Ryuchi.
- Wudangquan stworzył Zhang Sanfeng po obserwacji walki ptaka z wężem: legenda opiera się na artykule z roku 2007, a Stanley Henning (1994) wątpi, czy Zhang Sanfeng w ogóle istniał.
- Udokumentowany południowy Shaolin w Fujianie: istnienie i położenie są sporne, miejsce to rości sobie kilka miast, a Barend ter Haar uważa, że opowieści o spalonym klasztorze krążyły w południowych Chinach pod koniec XVIII wieku.
Co wybrać
Najczęstsze pytania
Czy Shaolin w nazwie szkoły oznacza związek z klasztorem?
Niekoniecznie. Nazwa Shaolin jest używana także jako marka stylów zewnętrznych kung-fu w ogóle.
Czy Wudangquan to to samo co taijiquan?
W pierwszym znaczeniu Wudangquan jest zbiorczą nazwą sztuk wewnętrznych, w tym taijiquanu. W drugim oznacza sztukę taoistycznych świątyń pasma Wudang, gdzie taijiquan jest jedną z form obok miecza wudangskiego i qigongu.
Od kiedy w Shaolinie udokumentowane jest szkolenie bojowe?
Według Meira Shahara szkolenie w klasztorze potwierdzają źródła dopiero z XVI i XVII wieku. Podręcznik o kiju Shaolinu autorstwa Cheng Zongyou wyszedł w roku 1621.