Motobu-ryu Karate
本部流Karate Motobu Chokiego oparte na kata naihanchi, walce z bliska i jednoczesnej pracy obu rąk (me-oto-de). Szkoła wywodzi swoje powstanie z 1922 roku.
Podstawowe informacje
JaponiaCharakter i pochodzenie
Trening
Dla kogo
Organizacja i zawody
Z czego składa się styl
Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.
Katalogi i bazy dla Motobu-ryu Karate
O sztuce walki Motobu-ryu Karate
Motobu-ryu to karate Motobu Chokiego (1870–1944), jednego z najsłynniejszych okinawskich wojowników swojej epoki, które szkoła nazywa Nihon Denryu Heiho Motobu Kenpo. Motobu uczył się u Itosu Anko, Matsumury Sokona i Matsumory Kosaku, a w 1922 roku otworzył w Osace dojo, od którego szkoła wywodzi swoje powstanie. Sławę przyniósł mu pojedynek z europejskim bokserem w Kioto, który opisał magazyn Kingu w 1925 roku. Rysunki w artykule pokazywały jednak jako zwycięzcę Gichina Funakoshiego. W 1926 roku wydał jedną z pierwszych książek o kumite. Podstawą stylu jest kata naihanchi, z której wynika postawa do kumite, oraz zasada me-oto-de, w której obie ręce jednocześnie osłaniają i atakują, a każdy blok może natychmiast zmienić się w uderzenie. Walkę prowadzi się z bliska, a chwytanie przeciwnika należy do technik podstawowych. Neko-dachi i zenkutsu-dachi nie są w kumite używane. Syn Chokiego, Motobu Chosei, w 1977 roku połączył dojo o bezpośrednim związku z ojcem w organizację Nihon Karate-do Motobu-kai. Obejmuje ona dziś zarówno Motobu kenpo, jak i rodową sztukę pałacową Motobu udundi, która nie jest karate. Nazwę Motobu-ryu nosi też system z dźwigniami i rzutami, który w 1961 roku założył Uehara Seikichi.
Historia
Według szkoły Motobu Choki urodził się 5 kwietnia 1870 roku jako trzeci syn Motobu Aji Choshina z arystokratycznej rodziny ryukyuańskiej, historyk Graham Noble podaje rok 1871. Około dwunastego roku życia zaczął się uczyć wraz ze starszym bratem Choyu u Itosu Anko, potem u Matsumury Sokona i Sakumy Pechina, a od dziewiętnastego roku życia u Matsumory Kosaku z Tomari. W 1922 roku otworzył dojo w osackiej dzielnicy Konohana i założył Karate-jutsu Fukyu-kai, od którego szkoła wywodzi powstanie Nihon Denryu Heiho Motobu Kenpo, zwanego potocznie Motobu-ryu. Ogólnokrajową sławę przyniósł mu pojedynek z europejskim bokserem w Kioto, który opisał magazyn Kingu we wrześniu 1925 roku. Według Noble'a nie istnieją współczesne relacje z samego pojedynku, a jego rok w źródłach waha się od 1921 do 1924. W maju 1926 roku Motobu wydał książkę o kumite Okinawa kenpo karate-jutsu kumite hen, w 1929 roku został shihanem klubu karate Uniwersytetu Toyo w Tokio, a w 1932 roku wydał Watashi no karate-jutsu. Tokijskie dojo Daidokan zamknął w 1941 roku, rok później wyjechał na Okinawę i zmarł tam 15 kwietnia 1944 roku. Jego trzeci syn Motobu Chosei, urodzony w 1925 roku, w 1977 roku połączył dojo o bezpośrednim związku z ojcem w organizację Nihon Karate-do Motobu-kai.
Czym się różni
Od większości dzisiejszych stylów Motobu kenpo różni się postawą i dystansem. W kumite nie używa ani zenkutsu-dachi, ani neko-dachi, opiera się na postawie z naihanchi i walkę prowadzi z bliska. Chwytanie przeciwnika należy do technik podstawowych, choć w sportowym kumite jest zabronione. Naihanchi, ulubiona kata Motobu, nazywa się w Shotokanie Tekki. Nazwę Motobu-ryu nosi też system, który w 1961 roku założył Uehara Seikichi. Według Noble'a jest to system typu jujutsu z dźwigniami i rzutami, który nie jest karate i nie wolno go mylić z karate Chokiego. Udokumentowanego porównania z Shorin-ryu, Goju-ryu, Shito-ryu czy Uechi-ryu nie znaleźliśmy w źródłach.
Technika
Podstawą całego ćwiczenia jest według szkoły kata naihanchi, która zawiera wszystkie zasady Motobu kenpo. Postawa w kumite ma tę samą szerokość i wysokość co w naihanchi i jest obrócona w lewo lub w prawo. Neko-dachi, zenkutsu-dachi i kosoku-dachi nie są w kumite używane. Podstawową gardą jest otwarta dłoń na wysokości brzucha, chudan-kaisho kamae. Kluczową zasadą jest me-oto-de, jednoczesne atakujące i obronne użycie obu rąk, w którym każdy blok może natychmiast zmienić się w uderzenie. Według wypowiedzi Motobu, które zestawił Nakata Mizuhiko, broniące ramię ma zawsze umieć natychmiast zmienić się w atakujące. Walkę prowadzi się z bliska, po skróceniu dystansu ruchem irimi. Do uderzeń należą tsuki, uraken i enpi, do kopnięć choku-geri, hiza-geri i hiza-ori. Chwytanie przeciwnika jest techniką podstawową, choć w nowoczesnym sportowym kumite jest faulem.
Trening
Według Motobu Chokiego kata i kumite pierwotnie trenowano jednocześnie. Ćwiczenie kata skupia się w szkole na samej naihanchi. Me-oto-de ma według wypowiedzi Motobu stać się tak powszechne, że używa się go nawet przy nalewaniu napoju czy pracy z pałeczkami. Szkoła dziedziczy dziś także kata Seisan, Shirokuma, Motobu Udun no passai i Ufukun, czyli kusanku dai, z których część należy raczej do rodowej tradycji udundi. Makiwary ani budowy zwykłej lekcji nie znaleźliśmy w źródłach.
Stopnie i postępy
Systemu kyu i dan nie znaleźliśmy na stronach szkoły. Postęp wynika z kata: ćwiczący zostaje przy naihanchi, a passai uczy się tylko na prośbę. Motobu Choki sprzeciwiał się zmianom kata, zwłaszcza tym, które miały ułatwić rozpowszechnienie karate na kontynencie. Wyobrażenie, że znał tylko naihanchi, jest według historyka Grahama Noble'a mitem, znał bowiem także passai i gojushiho.
Dziś
Motobu-ryu przedstawia się dziś jako parasol dwóch szkół: rodowego Motobu udundi oraz Motobu kenpo, którego założycielem jest Motobu Choki. Motobu Chosei jest drugim soke Motobu kenpo, głową rodu został w 1944 roku, a karate uczy mniej więcej od 1948 roku. Według listy z 23 czerwca 2025 roku przewodniczącym i soke organizacji jest Motobu Tomoyuki, honorowym przewodniczącym Motobu Chosei, a przewodniczącym rady Iwai Tsukuo. Założona w 1977 roku organizacja zbiera też dokumenty o Chokim i ze wspomnień uczniów zestawiła jego wypowiedzi.
Ciekawostki
Magazyn Kingu, który w 1925 roku opisał pojedynek Motobu z bokserem, opatrzył artykuł rysunkami K. Nabashimy, na których zwycięzcą jest Funakoshi Gichin, a nie Motobu. Obraz postawy Pinan yodan przejęto z książki Funakoshiego z tego samego roku. Opisy decydującego ciosu różnią się: Kingu podaje wznoszące uderzenie dłonią, Seiyu Oyata kopnięcie i uderzenie w szyję, a Shoshin Nagamine uderzenie w skroń. Nawet Motobu nie był niepokonany. Według Noble'a pokonał go w zawodach Yabu Kentsu, najstarszy uczeń Itosu. Szkoła podaje, że 25 października 1936 roku Motobu wziął udział w sympozjum mistrzów karate zorganizowanym przez dziennik Ryukyu Shimpo. Tę datę wybrało w 2005 roku okinawskie zgromadzenie prefekturalne na Dzień Karate, ponieważ 25 października 1936 roku przyjęto zapis 空手.
Często zadawane pytania
Kim był Motobu Choki?
Motobu Choki (1870–1944) był okinawskim karateką z arystokratycznej rodziny, uczniem Itosu Anko, Matsumury Sokona i Matsumory Kosaku. W 1926 roku wydał jedną z pierwszych książek o kumite, a od niego karate Motobu-ryu wywodzi swoje powstanie.
Czy Motobu-ryu to to samo co Motobu udundi?
Nie. Organizacja Motobu-ryu obejmuje dziś dwie szkoły, karate Motobu kenpo Motobu Choki oraz rodową sztukę pałacową Motobu udundi. System z dźwigniami i rzutami, który pod nazwą Motobu-ryu założył w 1961 roku Uehara Seikichi, według historyka Grahama Noble'a nie jest karate.
Czy Motobu naprawdę pokonał boksera?
Walkę z europejskim bokserem w Kioto opisał magazyn Kingu we wrześniu 1925 roku, a szkoła podaje, że Motobu pokonał przeciwnika jednym ciosem. Według Noble'a nie istnieją jednak współczesne zdarzeniu relacje o samej walce, a jej rok w źródłach waha się od 1921 do 1924.
Podobne style
Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.