Ssireum
씨름Tradycyjne koreańskie zapasy, których cechą jest pas satba wokół talii i uda. Zapaśnicy chwytają pas przeciwnika, więc walka nie zaczyna się od szukania chwytu.
Podstawowe informacje
Korea PołudniowaCharakter i pochodzenie
Trening
Dla kogo
Organizacja i zawody
Z czego składa się styl
Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.
Katalogi i bazy dla Ssireum
O sztuce walki Ssireum
Ssireum to koreańskie tradycyjne zapasy, których istotą jest pas zwany satba. Prowadzi się go wokół talii i jednego uda, a zapaśnicy trzymają pas przeciwnika, więc walka nie zaczyna się od szukania chwytu, lecz od razu od pracy ciężarem i równowagą. Zapasy odbywają się w kręgu z piasku o średnicy około siedmiu metrów. Wygrywa ten, kto zmusi przeciwnika do dotknięcia piasku dowolną częścią ciała powyżej kolana. Pojedynki są krótkie, często trwają tylko kilka sekund, a decyduje w nich wyczucie czasu podcięcia, szarpnięcie pasem i umiejętność wytrzymania w chwili, gdy przeciwnik przenosi siłę.
Czytaj dalej
Taki zapas jest udokumentowany głęboko w przeszłości: scenę dwóch zapaśników przedstawia malowidło ścienne w grobowcu Gakjeochong z czasów królestwa Goguryeo, który leży w dzisiejszym Ji'an w Chinach. Ssireum należało do świąt ludowych, zwłaszcza wiosennego święta Dano, a zwycięzca dostawał wołu. Pierwsze zawody w nowoczesnej formie odbyły się według południowokoreańskiego Ministerstwa Kultury w Seulu w 1912 roku, kategorie wagowe doszły na mistrzostwach kraju w 1956 roku. Dziś istnieje liga zawodowa z kategoriami wagowymi nazwanymi od gór i z tytułem Cheonhajangsa dla zwycięzcy turnieju bez limitów wagowych, pierwszy odbył się w kwietniu 1983 roku. Korea Południowa uznała ssireum w styczniu 2017 roku za narodowe niematerialne dziedzictwo kulturowe nr 131, a w 2018 roku UNESCO umieściło je na Reprezentatywnej Liście Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego Ludzkości jako pierwszą w ogóle pozycję zgłoszoną wspólnie przez Koreę Północną i Południową.
Historia
Najstarszym świadectwem jest malowidło ścienne w grobowcu Gakjeochong w Tonggu, dzisiejszym Ji'an w chińskiej prowincji Jilin, które na wschodniej ścianie komory grobowej przedstawia walkę dwóch mężczyzn. Journal of Korean Art and Archaeology zalicza grobowiec do środkowej fazy królestwa Goguryeo, mniej więcej do V-VI wieku, inna praca zalicza go do wczesnych malowideł grobowych od początku III do początku V wieku, datowanie więc się rozchodzi. Według południowokoreańskiego Ministerstwa Kultury zapasy ssireum odbywały się głównie podczas święta Dano, w piątym dniu piątego miesiąca księżycowego, a od 2012 roku Dano ogłoszono Dniem Ssireum. Nowoczesna historia zawodów zaczyna się w Seulu w 1912 roku, kiedy według Ministerstwa Kultury odbyły się pierwsze zawody w klubie Yugakkwon. Kategorie wagowe wprowadzono na 12. mistrzostwach kraju w 1956 roku, a ich nazwy od koreańskich gór pochodzą według dziennika Kyunghyang z publicznych zawodów w 1983 roku. W tym samym roku, 14 kwietnia 1983 roku, odbył się pierwszy turniej o tytuł Cheonhajangsa, który wygrał Lee Man-ki, mający według Korea JoongAng Daily rekordową liczbę dziesięciu tytułów. Zmiana przepisów Korea Ssireum Association z 1986 roku wymagała pewniejszego chwytu i ograniczyła rzuty, na których polegali mniejsi zawodnicy.
Czym się różni
Porównanie ssireum z sumo, z którym jest najczęściej mylone, sporządzamy na podstawie przepisów obu zapasów, żadne źródło nie robi tego wprost. Wspólny jest tylko cel: w obu przegrywa ten, kto dotknie ziemi inną częścią ciała niż stopy. Sumo dodaje wypchnięcie z kręgu dohyo o średnicy 4,55 m jako drugi sposób przegranej, a w ssireum walczy się w piaskowym kręgu o średnicy około siedmiu metrów i o zwycięstwie decyduje tylko dotknięcie ziemi od kolana w górę, wypchnięcie nie rozstrzyga. Zasadnicza różnica to chwyt. W ssireum obaj zapaśnicy noszą pas satba wokół talii i jednego uda, a walka zaczyna się już od chwytu za pas przeciwnika, więc odpada walka o chwyt. W sumo walczy się w pasie mawashi, a chwytu szuka się dopiero po natarciu tachiai. Japan Sumo Association uznaje 82 techniki zwycięskie kimarite, a yorikiri, wypchnięcie w chwycie, rozstrzyga około jednej trzeciej walk zawodowych. Zawodowe sumo nie ma kategorii wagowych, zawodowe ssireum ma kategorie nazwane od gór, od sobaek (do 72 kg) do baekdu (do 140 kg).
Technika
Według UNESCO zawodnicy noszą długi materiałowy pas satba wokół talii i jednego uda, trzymają pas przeciwnika i różnymi technikami powalają go na ziemię. Celem jest zmuszenie przeciwnika do dotknięcia piasku dowolną częścią ciała powyżej kolana (Korean Journal of Sport Science). Według Korea JoongAng Daily walka toczy się w kręgu z piasku o średnicy około siedmiu metrów i trwa trzy minuty, po minutowej przerwie następuje dogrywka trwająca najwyżej trzy minuty. Dane pochodzą z 2011 roku, a aktualnych przepisów Korea Ssireum Association nie udało nam się pobrać. Męskie kategorie wagowe ligi zawodowej to według dziennika Kyunghyang (2024) sobaek do 72 kg, taebaek do 80 kg, geumgang do 90 kg, halla do 105 kg i baekdu do 140 kg, a cztery główne kategorie z limitami 80, 90, 105 i 140 kg podaje także Korean Journal of Sport Science. Kategorie żeńskie noszą nazwy roślin: maehwa do 60 kg, nancho do 65 kg, gukhwa do 70 kg, daenamu do 75 kg i mugunghwa do 80 kg.
Trening
Według UNESCO dzieci uczą się ssireum od rodziny, lokalne społeczności organizują coroczne otwarte turnieje, a naukę zapewniają także szkoły. Opisu treningu w lidze zawodowej nie znaleźliśmy w dostępnych źródłach, a strony internetowej Korea Ssireum Association nie udało nam się załadować.
Stopnie i postępy
Ssireum nie zna stopni ani pasów, pozycję dają tytuły. Według UNESCO zwycięzca finału dorosłych dostaje wołu i tytuł jangsa i idzie z nim w pochodzie po okolicy. Najwyższym tytułem ligi zawodowej jest Cheonhajangsa dla zwycięzcy turnieju bez limitów wagowych, po raz pierwszy przyznany 14 kwietnia 1983 roku. Rekordowe dziesięć tytułów ma według Korea JoongAng Daily (2011) Lee Man-ki, a Kang Ho-dong zdobył pięć według południowokoreańskiego Ministerstwa Kultury i w wieku dziewiętnastu lat był najmłodszym posiadaczem.
Dziś
UNESCO umieściło Traditional Korean wrestling (Ssirum/Ssireum) w 2018 roku na Reprezentatywnej Liście Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego Ludzkości (decyzja 13.COM 10.b.41, numer 01533) jako wspólną nominację KRLD i Republiki Korei, pierwotnie zgłoszoną osobno pod numerami 01361 i 01280. Komitet obradował w Port Louis na Mauritiusie, a UNESCO uznało połączenie obu zgłoszeń za bezprecedensowe. W Korei Południowej ssireum jest od 4 stycznia 2017 roku narodowym niematerialnym dziedzictwem kulturowym nr 131, bez uznanego posiadacza ani organizacji posiadającej. Ligą zawodową zarządza Korea Ssireum Association. World Ssireum Federation zorganizowała pierwsze mistrzostwa świata we wrześniu 2008 roku w Busan, a drugie we wrześniu 2009 roku w litewskim Šiauliai z około 120 zawodnikami, nowszej działalności federacji nie znaleźliśmy.
Ciekawostki
Według UNESCO zawody odbywają się podczas świąt ludowych, w dni targowe i na uroczystościach, a zwycięzca dostaje wołu, przy czym dla Republiki Korei podano wołu, a dla KRLD byka. Kang Ho-dong wygrał w 1989 roku 44. mistrzostwa kraju i tytuł Cheonhajangsa zdobył pięciokrotnie. Grobowiec Gakjeochong z najstarszym przedstawieniem zapasów nie leży w Korei, lecz w dzisiejszych Chinach.
Często zadawane pytania
Jak wygrywa się w ssireum?
Przeciwnik musi dotknąć piasku dowolną częścią ciała powyżej kolana. Obaj zawodnicy trzymają pas satba, prowadzony wokół talii i jednego uda.
Czy ssireum jest na liście UNESCO?
Tak, od 2018 roku, jako wspólne zgłoszenie KRLD i Republiki Korei (numer 01533). W Korei Południowej jest ponadto od 2017 roku narodowym dziedzictwem niematerialnym nr 131.
Jak nazywają się kategorie wagowe w ssireum?
Kategorie męskie noszą nazwy gór: taebaek do 80 kg, geumgang do 90 kg, halla do 105 kg i baekdu do 140 kg, a najlżejsza jest sobaek do 72 kg. Kategorie żeńskie nazwano od roślin.
Podobne style
Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.