Naban (zapasy birmańskie)
နပန်းBirmańskie zapasy, które Green zalicza do gałęzi thaing i które bywają częścią innych systemów walki. Poza chwytami znają też uderzenia dłonią i nogą.
Podstawowe informacje
Charakter i pochodzenie
Trening
Dla kogo
Organizacja i zawody
Z czego składa się styl
Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.
O sztuce walki Naban (zapasy birmańskie)
Naban to birmańskie zapasy. Green (2001) podaje, że birmańskie zapasy zwane naban nie istnieją jako samodzielna sztuka, lecz są częścią innych systemów walki. Gdzie indziej zalicza je do gałęzi thaing, birmańskiego zbiorczego określenia rodzimych systemów walki, obok bando, banshay i lethwei. Według Greena naban poza chwytami, dźwigniami, punktami nacisku i duszeniem stosuje też uderzenia dłonią i nogą, aby przeciwnik nie mógł dalej walczyć, a atakować wolno dowolną część ciała. Walka w chwytach jest według niego najbardziej rozwinięta u plemion Chin i Kachin i podobno wywodzi się raczej z zapasów indyjskich niż chińskich. UNESCO ICM, międzynarodowe centrum sztuk walki w Chungju, podaje, że naban buduje własne stowarzyszenie, ale nie wymienia jego nazwy.
Historia
Green podaje, że walka w chwytach jest w Myanmarze najbardziej rozwinięta u plemion Chin i Kachin, które pochodzą z Himalajów, i że podobno wywodzi się raczej z zapasów indyjskich niż chińskich. UNESCO ICM powołuje się na Greena i na Crudellego (2010) i pisze, że birmańskie zapasy są najpewniej spokrewnione z indyjskimi, a nie z chińskimi.
Czym się różni
Green odróżnia lethwei, birmański boks z uderzeniami ręką, kopnięciami, łokciami i kolanami, od naban, birmańskich zapasów. UNESCO ICM opisuje naban jako rodzaj zapasów z Myanmaru, który zwykle nie jest uprawiany samodzielnie, lecz włączany do innych sztuk walki, i jako główną technikę podaje walkę w chwytach.
Technika
Green pisze, że naban stosuje uderzenia dłonią i nogą wraz z chwytami, dźwigniami, punktami nacisku i duszeniem, aby opanować przeciwnika i uniemożliwić mu dalszą walkę. Według niego atakować wolno dowolną część ciała, a w naban nie ma zakazanych celów. Komentatorzy według Greena uważają naban za praktyczny, ponieważ kładzie nacisk na uległość i ostateczne poddanie się przeciwnika.
Zawody
Green podaje, że walki thaing tradycyjnie dopuszczały dowolne uderzenie lub technikę poddania z wyjątkiem gryzienia, a niektóre kończyły się śmiercią lub trwałym kalectwem. Twierdzenie dotyczy thaing ogólnie, a naban nie jest w nim wymieniony wprost.
Dziś
Green podaje, że w Myanmarze przetrwały dwa tradycyjne style thaing, Karen School of Seven Arts i Mon School of Nine Arts, oraz że od lat 90. za zgodą rządu regularnie odbywają się turnieje i pokazy. Naban w tym kontekście nie wymienia. UNESCO ICM pisze, że naban buduje własne stowarzyszenie.
Często zadawane pytania
Czy naban jest samodzielną sztuką walki?
Green pisze, że birmańskie zapasy naban nie istnieją jako samodzielna sztuka, lecz są częścią innych systemów walki. UNESCO ICM podaje, że buduje własne stowarzyszenie.
Jaka jest różnica między naban a lethwei?
Green określa lethwei jako birmański boks z uderzeniami, kopnięciami, łokciami i kolanami, a naban jako birmańskie zapasy.
Skąd pochodzi naban?
Według Greena walka w chwytach jest w Myanmarze najbardziej rozwinięta u himalajskich plemion Chin i Kachin i podobno wywodzi się raczej z zapasów indyjskich niż chińskich.
Podobne style
Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.