Kosen Judo
高専柔道Judo japońskich wyższych szkół i uniwersytetów z nieograniczonym przejściem do walki w parterze. Pierwszy turniej odbył się w Kioto w 1914 roku, dziś kontynuuje go Nanatei.
Podstawowe informacje
JaponiaCharakter i pochodzenie
Trening
Dla kogo
Organizacja i zawody
Z czego składa się styl
Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.
Katalogi i bazy dla Kosen Judo
O sztuce walki Kosen Judo
Kosen judo to odmiana judo, którą rozwinęły japońskie wyższe i techniczne szkoły na własnych turniejach. Według badania Okamoto Hiroshiego (2018) pierwszy ogólnokrajowy turniej wyższych szkół technicznych odbył się 29 grudnia 1914 roku w Butokuden w Kioto. Zorganizował go Cesarski Uniwersytet w Kioto z inicjatywy absolwentów, którzy wcześniej ćwiczyli judo w wyższych szkołach. Kosen judo nie ma wskazanego założyciela. Zasady nie ograniczały w żaden sposób przejścia z walki w stójce do walki w parterze (hikikomi). O wyniku decydowało tylko ippon lub remis, a piętnastoosobowe drużyny walczyły w systemie, w którym zwycięzca zostaje na macie. Gdy Kodokan w latach dwudziestych ograniczył walkę w parterze, szkoły odrzuciły zmianę i spisały własne zasady. Okamoto uznaje więc kosen judo za odrębną gałąź względem Kodokanu. Turniej zlikwidowało ministerstwo edukacji w 1941 roku. Kosen judo kontynuuje dziś Nanatei judo, zawody siedmiu dawnych uniwersytetów cesarskich (Hokkaido, Tohoku, Tokio, Nagoya, Kioto, Osaka i Kyushu), odbywane od 1952 roku. Według dziennika Hokkaido Shimbun wciąż dozwolone jest tam hikikomi, a wygrywa tylko ippon lub dwa waza-ari. Kategoria kobiet istnieje od 2001 roku.
Historia
Pierwszy ogólnokrajowy turniej wyższych szkół technicznych w judo (Kosen taikai) odbył się 29 grudnia 1914 roku w Butokuden w Kioto. Według badania Okamoto Hiroshiego (Bulletin Toyama Prefectural University, 2018) zorganizował go Cesarski Uniwersytet w Kioto, ale inicjatywa wyszła od absolwentów, którzy ćwiczyli judo w wyższych szkołach, a nie od uniwersytetu, Butokukai ani Kodokanu. W pierwszej edycji wystąpiły Czwarta (Kanazawa), Piąta (Kumamoto) i Szósta (Okayama) Szkoła Wyższa. Kioto organizowało turniej samo do 11. edycji, od 1925 roku razem z Tokio, a od 1926 roku z czterema uniwersytetami cesarskimi. Raport badawczy Nakajimy Tetsuyi (KAKEN, Uniwersytet Kagoshima, 2014) tłumaczy powstanie turnieju zasadami sprawiedliwymi dla wszystkich szkół i rosnącą rywalizacją państwowych wyższych szkół.
Czytaj dalej
W turniejach silnie zaznaczyła się walka w parterze (newaza). Kodokan zmienił więc zasady, by ją ograniczyć, ale szkoły odrzuciły zmianę, założyły Stowarzyszenie Judo Uniwersytetów Cesarskich i spisały własne zasady. Rok zmiany źródła podają różnie: Nakajima 1924, Okamoto 1922 i 1925, Syd Hoare w przeglądzie rozwoju zasad zawodów 1925, kiedy według niego Kodokan wprowadził surowe warunki przejścia z walki w stójce do parteru oraz zakazał duszenia tułowia nogami (dojime) i wszystkich dźwigni poza łokciowymi. Turniej zlikwidowało ministerstwo edukacji w 1941 roku i już go nie wznowiło, a angielska Wikipedia podaje jego odbywanie do 1944 roku.
Czym się różni
Zasady turniejów kosen wywodziły się według Okamoto z zasad Butokukai i starszych zasad Kodokanu i nie przejęły ograniczeń walki w parterze, które Kodokan wprowadził w latach dwudziestych. Okamoto uznaje więc kosen judo za odrębną gałąź względem Kodokanu, a Okubo Hideaki pisze o rywalizacji z Kodokanem. Różnica dotyczy głównie przejścia do parteru. Kodokan według Syda Hoare'a wprowadził zasadami z 1925 roku surowe warunki przejścia z walki w stójce do parteru, zakazał duszenia tułowia nogami i wszystkich dźwigni poza łokciowymi, podczas gdy zasady kosen w żaden sposób nie ograniczały ściągania przeciwnika na ziemię. Na turniejach kosen decydował ponadto tylko ippon lub remis. Na dzisiejszych zawodach Nanatei hikikomi pozostaje dozwolone, a sędzia nie przerywa walki w parterze przy zablokowaniu, podczas gdy Kodokan judo hikikomi zakazuje.
Technika
Według Okamoto na turnieju kosen rywalizowały drużyny piętnastoosobowe w systemie, w którym zwycięzca zostaje na macie: kto wygrał, walczył dalej z kolejnym przeciwnikiem. Decydował tylko ippon lub remis (hikiwake), zwycięstwo na punkty nie istniało. Zasady w żaden sposób nie ograniczały przejścia z walki w stójce do parteru przez ściągnięcie przeciwnika (hikikomi), od ósmej edycji w 1921 roku obowiązywał limit czasu, a zakazane były dźwignie na kostkę i kolano. Syd Hoare opisuje kosen judo jako odmianę z niemal nieograniczoną pracą w parterze, która opierała się na newaza także w kolejnych dziesięcioleciach. Okamoto wskazuje jako istotny wkład techniczny kosen judo duszenie trójkątne (sankaku-jime), które według niego powstało w Szóstej Szkole Wyższej w Okayamie.
Trening
Kosen judo uprawiano w klubach judo wyższych szkół i uniwersytetów. Sekcja judo Uniwersytetu w Kioto powstała według uczelnianego magazynu Kurenai w 1900 roku, a techniki są w niej według uniwersytetu przekazywane bez przerwy. Badanie Okubo Hideakiego (Japan Journal of Sport Sociology, 2008) opiera się na dzienniku klubu judo Czwartej Szkoły Wyższej w Kanazawie, zachowanym z lat 1914 do 1946, a regularne coroczne prowadzenie dziennika zaczęło się w 1922 roku po porażce klubu na ogólnokrajowym turnieju. Okubo pisze, że szkoły stworzyły własną kulturę sportową, odmienną od Kodokanu. Klub Uniwersytetu w Nagoi według wycinka prasowego na swojej stronie organizuje otwarte kursy newaza.
Dziś
Na przedwojenne kosen judo nawiązuje Nanatei judo, zawody siedmiu dawnych uniwersytetów cesarskich: Hokkaido, Tohoku, Tokio, Nagoya, Kioto, Osaka i Kyushu. Według dziennika Hokkaido Shimbun odbywają się od 1952 roku. Drużyny mają piętnastu członków, a zwycięzca zostaje na macie, walka trwa sześć minut, w przypadku czternastego i piętnastego członka osiem minut. Wygrywa tylko ippon lub dwa waza-ari, ściągnięcie do walki w parterze jest dozwolone, a sędzia nie przerywa walki, gdy utknie w parterze. Kategoria kobiet istnieje od 2001 roku, edycja 2024 odbyła się 6 i 7 lipca w Aichi Budokan w Nagoi. Klub Uniwersytetu w Kioto podaje na swojej stronie, że na Nanatei walczy się jak w kosen judo z naciskiem na newaza, a nie według zasad Kodokanu, i że dozwolone jest tam hikikomi, które Kodokan judo zakazuje. Według klubu turniej odbywa się co roku w lipcu, a najwięcej zwycięstw (26) ma Kioto.
Ciekawostki
Duszenie trójkątne (sankaku-jime) powstało według Okamoto w Szóstej Szkole Wyższej w Okayamie i należy do technicznych wkładów kosen judo. Klub judo Czwartej Szkoły Wyższej w Kanazawie prowadził dziennik zachowany z lat 1914 do 1946, z którego czerpie socjologiczne badanie Okubo Hideakiego. Regularne prowadzenie dziennika zaczęło się według Okubo po porażce na ogólnokrajowym turnieju w 1922 roku. Uniwersytet w Kioto ma według swojego klubu w zawodach Nanatei najwięcej zwycięstw, 26. Angielska Wikipedia podaje jako literaturę o kosen judo książkę Matsubary Ryuichiro Nanatei Judo (2001), w źródłach, z których korzystamy, nie zweryfikowaliśmy jej. Angielska Wikipedia wspomina o podobieństwie kosen judo do brazylijskiego jiu-jitsu, nie znaleźliśmy do niego fachowego źródła.
Często zadawane pytania
Czym kosen judo różni się od zwykłego judo?
Zasady turniejów kosen w żaden sposób nie ograniczały przejścia z walki w stójce do parteru, decydował tylko ippon lub remis. Kodokan w latach dwudziestych ograniczył walkę w parterze, szkoły odrzuciły zmianę i spisały własne zasady.
Gdzie dziś walczy się w kosen judo?
W zawodach Nanatei judo siedmiu dawnych uniwersytetów cesarskich (Hokkaido, Tohoku, Tokio, Nagoya, Kioto, Osaka i Kyushu), odbywanych od 1952 roku. Ściągnięcie do walki w parterze (hikikomi) jest tam dozwolone, kategoria kobiet istnieje od 2001 roku.
Kiedy powstało kosen judo?
Pierwszy ogólnokrajowy turniej wyższych szkół technicznych odbył się 29 grudnia 1914 roku w Butokuden w Kioto, zorganizował go Cesarski Uniwersytet w Kioto z inicjatywy absolwentów. Ministerstwo edukacji zlikwidowało go w 1941 roku.
Podobne style
Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.