Tekki Sandan

Podstawowe informacje

O kata

Tekki Sandan to trzecia i ostatnia kata z serii Tekki. Materiały JKA liczą jej 36 ruchów z dwoma okrzykami kiai, w 16. i 36. ruchu; tę samą liczbę podają themartialway.com.au oraz Jaap Kooman dla Kyokushin, a karatevancouver.ca liczy 33. Podobnie jak inne katy tej serii, wykonuje się ją wzdłuż jednej linii, w bok, w postawie jeźdźca kiba dachi. Według themartialway.com.au wprowadza techniki, których nie ma w pierwszych dwóch katach serii: strącający blok przedramieniem zenwan uchiotoshi, obrót przedramienia zenwan hineri i zamach pięścią w dół na bok zenwan gedan furisute. Wiele technik wykonuje się z „dodatkową ręką" soete, która wspiera ruch. To samo źródło zalicza katę do walki w zwarciu z elementami chwytów; shotokan-karatedo.org określa ją jako katę kontrataków. W regulaminie egzaminacyjnym JKA, jak podaje northstowekarate.com, egzaminator może ją wybrać na egzamin na 5. dan; wśród kat na stopnie kyu jej nie znaleźliśmy. W zawodach dopuszcza ją oficjalna lista WKF pod nazwami Tekki Sandan i Naifanchin Sandan, a lista WUKF przy kilku stylach.

Kata w poszczególnych stylach

Twórca i historia

Nie udało nam się z pewnością ustalić, kto zrobił z Naihanchi trzecią samodzielną katę. Angielska Wikipedia podaje, że część badaczy uważa Nidan i Sandan za dzieło Anko Itosu, podczas gdy inni widzą w nich części jednej katy podzielonej na trzy; historyoffighting.com zwraca uwagę, że formalne wprowadzenie ma tylko Tekki Shodan, i na tej podstawie sądzi, że wszystkie trzy pochodzą z jednej formy. André Bertel przytacza twierdzenie, że pierwotnie było to jedno ćwiczenie liczące 79 ruchów, które kończyło się postawą końcową dopiero po 36. ruchu dzisiejszej trzeciej części; sam jednak nie uważa tego za istotne. Według tego samego autora pierwsze dwa ruchy Tekki Sandan są identyczne z Heian Sandan, a Itosu miał je przejąć stamtąd właśnie do serii Pinan.

Różnice między stylami

W Shorin-ryu i Shito-ryu kata nazywa się Naihanchi Sandan. Lista WUKF prowadzi ją w Shorin-ryu wśród kat shitei i sentei, a Tekki Sandan wśród opcjonalnych kat tokui w Shotokanie, Budokanie i Shisui-ryu. Według Jaapa Koomana Hatsuo Royama ponownie oficjalnie wprowadził ją do Kyokushin Kan jako Naifanchin i uczono jej czarnych pasów na międzynarodowych obozach letnich.

Rytm i dynamika

Materiały JKA podają czas trwania około 50 sekund i wskazują opanowanie szybkiego wyczucia czasu zmieniających się bloków jako główne zadanie katy. Jaap Kooman i themartialway.com.au opisują ją jako bardzo szybką katę, w której wiele technik następuje bez przerwy.

Linia ruchu (embusen)

Według materiałów JKA cała kata przebiega wzdłuż prostej. Ćwiczący porusza się po niej czterema krokami skrzyżnymi kosa dachi, w 9., 18., 26. i 33. ruchu, i dwukrotnie, w 19. i 34. ruchu, zakłada nową postawę kiba dachi tupnięciem fumikomi.

Bunkai – zastosowania

Według themartialway.com.au większość interpretacji dotyczy unieruchomienia atakujących kończyn, aby przeciwnik nie mógł dalej atakować; dodatkowa ręka soete może przy tym chwycić lub przechwycić jego technikę. Dla 8. ruchu André Bertel podaje dwa klasyczne zastosowania tegumi, dźwignię na ramię i duszenie. Krążący zamach przedramieniem w 11. ruchu Nakayama Masatoshi uczył jako obronę przed kopnięciem, by uczeń poprawnie się nauczył; rzeczywiste zastosowanie, mówi Bertel, jest gdzie indziej, jako wariant tej samej dźwigni i duszenia.

Klasyfikacja na zawodach

• Karate sportowe (WKF) — Oficjalna lista kata · obowiązuje od 1.01.2026 ↗
• WUKF (Światowa Unia Federacji Karate-Do) – Shōrin-ryū — Shitei (obowiązkowe) · obowiązuje od 26.04.2024 ↗
• WUKF (Światowa Unia Federacji Karate-Do) – Shōrin-ryū — Sentei (wybrane) · obowiązuje od 26.04.2024 ↗
• WUKF (Światowa Unia Federacji Karate-Do) – Shotokan — Tokui (dowolne) · obowiązuje od 26.04.2024 ↗

Sekwencja technik — Shotokan

Źródło rozpisu: jkakarate.co.uk

1. #1
   Kiba DachiUchi Uke(L)
2. #2
   Kiba DachiUchi Uke(P)Gedan Barai(L)
3. #3
   Kiba DachiOtoshi Uke(P)Osae Uke(L)
4. #4
   Kiba DachiNagashi Uke(P)
5. #5
   Kiba DachiUraken Uchi(P)
6. #6
   Kiba Dachi
7. #7
   Kiba DachiSeiken Choku Zuki(P)
8. #8
   Kiba Dachi
9. #9
   Kosa Dachi
10. #10
    Kiba DachiGedan Barai(P)
11. #11
    Kiba Dachi
12. #12
    Kiba Dachi
13. #13
    Kiba DachiSeiken Choku Zuki(P)
14. #14
    Kiba DachiUchi Uke(P)Gedan Barai(L)
15. #15
    Kiba DachiUchi Uke(L)Gedan Barai(P)
16. #16a
    Kiba DachiNagashi Uke(L)
17. #16b
    Kiba DachiUraken Uchi(L)
    kiai
18. #17
    Kiba Dachi
19. #18
    Kosa Dachi
20. #19
    Fumikomi Geri(L)Kiba Dachi
21. #20
    Kiba DachiOtoshi Uke(L)
22. #21
    Kiba DachiNagashi Uke(L)
23. #22
    Kiba DachiUraken Uchi(L)
24. #23
    Kiba Dachi
25. #24
    Kiba DachiSeiken Choku Zuki(L)
26. #25
    Kiba Dachi
27. #26
    Kosa Dachi
28. #27
    Kiba DachiGedan Barai(L)
29. #28
    Kiba Dachi
30. #29
    Kiba Dachi
31. #30
    Kiba DachiSeiken Choku Zuki(L)
32. #31
    Kiba DachiTsukami Uke(P)
33. #32
    Kiba DachiKagi Zuki(L)
34. #33
    Kosa Dachi
35. #34
    Fumikomi Geri(P)Kiba DachiUchi Uke(L)
36. #35
    Kiba DachiUchi Uke(P)Gedan Barai(L)
37. #36
    Kiba DachiNagashi Uke(P)Uraken Uchi(P)
    kiai