Destreza Vulgar
Ówczesne określenie powszechnej szermierki iberyjskiej, wobec której definiowali się autorzy La Verdadera Destreza. Zachowało się z niej mało, głównie dzieła portugalskie jak Godinho 1599.
Podstawowe informacje
HiszpaniaCharakter i pochodzenie
Trening
Dla kogo
Organizacja i zawody
Z czego składa się styl
Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.
O sztuce walki Destreza Vulgar
Destreza vulgar nie jest szkołą z własnym założycielem, lecz określeniem, którym autorzy La Verdadera Destreza nazywali starszą i powszechną szermierkę. Charles Blair (Acta Periodica Duellatorum, 2015) podaje, że nazywali ją destreza común, destreza vulgar, esgrima común i esgrima vulgar, a Carranza nazywał ją także la disciplina vulgar i falsa destreza. Drugi dialog księgi Carranzy z roku 1582 nosi tytuł bieżący Diálogo segundo de la falsa destreza. Blair jednocześnie przypomina, że szermierka hiszpańska i ogólnie iberyjska była szersza niż la verdadera destreza.
Czytaj dalej
Manuel Valle Ortiz i Mary Dill Curtis (Materiales para la Historia del Deporte, 2009) piszą, że Carranza i Pacheco odwołują się do tego współczesnego stylu, ale zachowało się z niego niewiele. Najbardziej znanych hiszpańskich autorów przed Carranzą, Jaimego Ponsa z Perpignan i Pedra de la Torre (1474) oraz Francisca Romána (1532), znamy tylko z późniejszych cytatów, ich dzieła się nie zachowały. Czy byli poprzednikami prawdziwej, czy powszechnej destrezy, według autorów nie wiemy. O powszechnej destrezie według nich wiadomo niewiele poza niektórymi portugalskimi dziełami, jak Arte de esgrima Domingosa Luísa Godinha z roku 1599, i poza odwołaniami autorów prawdziwej destrezy. Pacheco de Narváez i Manuel Cruzado y Peralta według Valle Ortiza i Curtis opisują techniczne strony powszechnej destrezy pogardliwie, tylko po to, by je zaatakować i obalić. Księga Pacheca Libro de las grandezas de la espada poświęca pierwszy dział technikom powszechnej destrezy i temu, jak im przeciwdziałać według zasad prawdziwej destrezy.
Historia
Najsłynniejszych hiszpańskich autorów szermierczych przed Carranzą znamy tylko pośrednio. Manuel Valle Ortiz i Mary Dill Curtis (Materiales para la Historia del Deporte, 2009) wymieniają Jaimego Ponsa z Perpignan i Pedra de la Torre, obu w roku 1474, oraz Francisca Romána, którego Tratado de la esgrima con figuras ukazał się w roku 1532 w Sewilli. Ich dzieła się nie zachowały. Dokument o egzaminie Arnaua de Castellbó na mistrza broni z roku 1466 wymienia jako jego nauczyciela Jacobusa Ponsa z Perpignan. Román pochodził z Carmony i według dokumentów był mistrzem i głównym egzaminatorem.
Czytaj dalej
Charles Blair (Acta Periodica Duellatorum, 2015) podaje, że autorzy prawdziwej destrezy nazywali starszą szermierkę destreza común, destreza vulgar, esgrima común i esgrima vulgar. Vélez de Guevara użył dla niej w roku 1641 wyrażenia destreza primitiva. Carranza nazywał ją także la disciplina vulgar i falsa destreza, a drugi dialog jego księgi z roku 1582 nosi tytuł bieżący Diálogo segundo de la falsa destreza. Rada w roku 1705 zdefiniował fałszywą destrezę jako tę, której brakuje niezbędnych podstaw do osiągnięcia celu. W roku 1702 ukazała się w Saragossie księga Las tretas de la vulgar y común esgrima de espada sola, y con armas dobles. Diccionario Biográfico Español zalicza ją do dzieł Pacheca de Narváez, a Leguina (1904) oraz Valle Ortiz z Curtis przypisują ją Manuelowi Cruzado y Peralta, który według Leguiny streścił techniki, które Pacheco odrzucił, wraz z kontrtechnikami Pacheca, i dodał uwagi.
Czym się różni
Valle Ortiz i Curtis (2009) opisują prawdziwą destrezę jako system ustalony w Hiszpanii pod koniec XVI i na początku XVII wieku w dziełach Carranzy i Pacheca, a powszechną destrezę jako współczesny styl, na który się powoływali. Diccionario Biográfico Español przeciwstawia system Carranzy oparty na matematyce wcześniejszemu systemowi, który w dużej mierze dało się streścić jako posługiwanie się bronią siłą. Rada w 1705 roku według Charlesa Blaira, rozważając wybór maestro mayor, przeciwstawiał posługiwanie się bronią pokazom szermierki powszechnej. Angielska Wikipedia podaje, że starsza esgrima común trwała obok prawdziwej destrezy, ale coraz bardziej ulegała wpływowi jej form.
Technika
Valle Ortiz i Curtis (2009) opublikowali krótki hiszpański tekst szermierczy z biblioteki Pałacu Królewskiego w Madrycie, prawdopodobnie z XVI wieku. Jego pierwszy akapit opisuje ciągi cięć tajo z paznokciami do góry i revés z paznokciami w dół wraz z pracą nóg, podobnie jak reglas del montante. Drugi akapit opisuje zasłony, odbicia i odpowiedzi w pronacji i supinacji. Godinho w Arte de esgrima z 1599 roku opisuje według nich cięcia tajo z czubkiem i paznokciami do góry oraz revés z paznokciami w dół, którym towarzyszą kroki lewą i prawą nogą. Według Valle Ortiza i Curtis Carranza cytuje Romána w drugim dialogu o powszechnej destrezie i podaje, że książka Romána zawiera szesnaście reglas del montante. Libro de las grandezas de la espada Pacheca pokazuje według Darío Sáncheza Garcíi (Acta Periodica Duellatorum, 2022) w pierwszej części techniki powszechnej destrezy i wyjaśnia, jak im przeciwdziałać według zasad prawdziwej destrezy.
Dziś
Według Valle Ortiza i Curtis (2009) zachowane źródła szermierki powszechnej to głównie źródła portugalskie, między innymi Arte de esgrima Godinha z 1599 roku i Tratado das liçoens da espada preta Thomasa Luiza z 1685 roku. Rękopis Godinha z 1599 roku przechowuje Biblioteca Nacional de Portugal i jest zdigitalizowany. Wiktenauer zalicza terminologię i techniki Godinha do zachowanych fragmentów esgrima común starszych mistrzów i podaje nowoczesne wydanie Godinha autorstwa Manuela Valle i Tima Rivery z 2015 roku.
Ciekawostki
Według Charlesa Blaira (2015) Carranza odróżnia diestro od esgrimidor, mówi o wyniosłości esgrimidorów i o sztuce broni, którą prosty lud nazywa esgrima, nazwą niewłaściwą dla uszu przywykłych do honoru. W jego drugim dialogu według Valle Ortiza i Curtis mistrz Ciudad parodiuje lekcję szermierki powszechnej i nazywa ją swoją tajną i pożyteczną destrezą zdobytą wielkim trudem. Kolejność słów nie była stała. Pérez de Mendoza y Quijada pisze w 1675 roku la vulgar esgrima i la vulgar destreza. Francisco Santos de la Paz twierdził w 1712 roku w Limie, że między esgrima a destreza nie ma różnicy.
Często zadawane pytania
Co oznacza destreza vulgar?
To dawne określenie szermierki powszechnej, którego używali autorzy La Verdadera Destreza. Charles Blair podaje też destreza común, esgrima común i esgrima vulgar, a Carranza mówi o falsa destreza.
Czy zachowały się źródła szermierki powszechnej?
Niewiele. Według Valle Ortiza i Curtis są to głównie dzieła portugalskie, takie jak Arte de esgrima Godinha z 1599 roku, oraz odwołania autorów prawdziwej destrezy. Starsze dzieła Ponsa, de la Torre i Romána się nie zachowały.
Czym szermierka powszechna różniła się od prawdziwej destrezy?
Diccionario Biográfico Español przeciwstawia system Carranzy oparty na matematyce wcześniejszemu systemowi, który w dużej mierze dało się streścić jako posługiwanie się bronią siłą. Pacheco pokazywał następnie w swojej książce, jak przeciwstawiać się technikom szermierki powszechnej.
Podobne style
Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.