Glima
Islandzkie zapasy narodowe w pasie z popręgami, w pozycji wyprostowanej. Zasady spisał Jón Jónsson w latach osiemdziesiątych XIX wieku.
Podstawowe informacje
IslandiaCharakter i pochodzenie
Trening
Dla kogo
Organizacja i zawody
Z czego składa się styl
Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.
Katalogi i bazy dla Glima
O sztuce walki Glima
Glíma to islandzkie zapasy narodowe. Według związku Glímusamband Íslands była praktykowana już na Althing, założonym w 930 roku, a opisują ją saga o Grettirze i saga o Egilu. Zasady spisał w latach 1880–1890 Jón Jónsson, w 1888 roku powstał klub Ármann, a od 1906 roku walczy się o Grettisbeltið. Na igrzyskach olimpijskich w 1908 i 1912 roku glíma została zaprezentowana jako sport pokazowy. Walczy się w pasie z popręgami: prawa ręka trzyma od dołu pas, lewa z zewnątrz prawy popręg. Zapaśnik musi stać prosto, a szeroka postawa ze zgiętymi biodrami jest zabroniona. Upadek następuje, gdy ziemi dotknie udo, pośladki, tułów, ramię, głowa lub nadramię, a przepisy wymieniają osiem głównych chwytów. Oprócz głównej formy uprawia się także hryggspenna i lausatök. Runda trwa u dorosłych dwie minuty, a zawody prowadzi trzech sędziów. Zwycięzcy krajowych zawodów Íslandsglíman noszą tytuły Glímukóngur i Glímudrottning Íslands. Dzieci do 11 lat mogą startować bez pasa. Jóhannes Jósefsson, który miał Grettisbeltið w latach 1907 i 1908, napisał w 1908 roku pierwszą angielską książkę o glímie.
Historia
Według islandzkiego związku Glímusamband Íslands glíma była praktykowana już na Althing, założonym w 930 roku, a walki glíma opisują saga o Grettirze i saga o Egilu. Według związku Jón Jónsson sformalizował techniki i spisał zasady w latach 1880–1890. Według Encyklopedii romantycznego nacjonalizmu w Europie pokaz i zawody odbyły się w 1874 roku na obchodach tysiąclecia osadnictwa Islandii, a w 1888 roku powstał klub glíma Ármann. Islandzcy zapaśnicy zaprezentowali glímę jako sport pokazowy na igrzyskach olimpijskich w Londynie w 1908 i w Sztokholmie w 1912 roku. Według angielskiej Wikipedii pierwsze nowoczesne zawody z chwytem za spodnie odbyły się w 1888 roku, pas wprowadzono w 1905 roku, a o Grettisbeltið walczono po raz pierwszy w 1906 roku.
Czym się różni
Od większości zapasów glíma różni się postawą. Według przepisów związku zapaśnik musi stać prosto, a zabroniona jest postawa ze zgiętymi biodrami i szeroko rozstawionymi nogami (bol) oraz brutalne dociskanie przeciwnika (níð). Według Hurstwic zapaśnicy krążą zgodnie z ruchem wskazówek zegara na początku i między chwytami, nie idąc za przeciwnikiem na ziemię.
Technika
Według przepisów związku z 2024 roku zapaśnik trzyma prawą ręką od dołu pas paska, a lewą ręką z zewnątrz prawy popręg. Upadek następuje, gdy ziemi dotknie udo, pośladki, tułów, ramię, głowa lub nadramię przeciwnika. Przepisy wymieniają osiem głównych chwytów, między innymi leggjarbragð, hælkrókur, hnéhnykkur, mjaðmahnykkur i klofbragð. Oprócz głównej glíma z pasem uprawia się według Międzynarodowej Rady Tradycyjnych Sportów i Gier (ICTSG) także hryggspenna z chwytem za plecy i lausatök z chwytem wolnym. Przepisy związku nie wymieniają tych form.
Trening
Dzieci do 11 lat mogą według przepisów startować bez pasa glíma. Związek podaje na swojej stronie internetowej regularne treningi dla dzieci szkolnych w kilku sekcjach, na przykład w KR w Reykjavíku dla dzieci od 6 do 14 lat dwa razy w tygodniu. Metodyki treningowej ze źródła wyższego rzędu nie znaleźliśmy.
Stopnie i postępy
Według przepisów z 2024 roku runda trwa dwie minuty od 16 lat i półtorej u młodszych, a finał może być bez limitu czasu. Powierzchnia walki to kwadrat 6×6 do 10×10 m albo koło o średnicy 6 do 9 m, a zawody prowadzi sędzia główny i dwóch bocznych. Zwycięzcy krajowi noszą według Hurstwic tytuły Glímukóngur i Glímudrottning Íslands, a kobiety mogą startować od 1988 roku.
Dziś
Islandzki związek nazywa glíma dziedzictwem Wikingów i sportem narodowym. W 115. Íslandsglíman, głównych zawodach zorganizowanych pierwszy raz w Búðardalur, wystartowało ośmiu mężczyzn i trzy kobiety. Nie znaleźliśmy wpisania glímy na listę UNESCO.
Ciekawostki
Jóhannes Jósefsson był posiadaczem Grettisbeltið w latach 1907 i 1908, a w 1908 roku napisał pierwszą angielską książkę o glímie. Według olympics.com sfinansował później Hotel Borg w Reykjavíku, otwarty w 1930 roku, i kierował nim około trzydziestu lat. Według Hurstwic Grettisbeltið to najstarsze islandzkie trofeum.
Style i odmiany
Staroislandzkie zapasy siłowe w uścisku wokół tułowia, w których przeciwnicy próbują złamać się nawzajem do tyłu. W 2024 roku odbył się turniej Iceland Open Hryggspenna.
Staroislandzkie zapasy z wolnymi chwytami w dowolnym miejscu ciała przeciwnika, pokrewne glímie. Stare przepisy glímy zakazywały ich w glímie, ostatnie udokumentowane zawody to rok 2007.
Często zadawane pytania
Czym jest Grettisbeltið?
Pas mistrza Islandii w glímie, o który po raz pierwszy walczono w 1906 roku. Według Hurstwic to najstarsze islandzkie trofeum.
Jak wygrywa się w glímie?
Przez upadek przeciwnika. Według przepisów związku następuje, gdy ziemi dotknie udo, pośladki, tułów, ramię, głowa lub nadramię.
Czy glíma była na igrzyskach olimpijskich?
Jako sport pokazowy. Islandzcy zapaśnicy zaprezentowali ją w Londynie w 1908 i w Sztokholmie w 1912 roku.
Podobne style
Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.