Stienka na stienku

Podstawowe informacje

Kraj pochodzeniaRosja

RegionEuropa

Główny naciskMieszane

Poziom kontaktuPełny kontakt

System stopniBez stopni

Charakter i pochodzenie

Trening

Dla kogo

Organizacja i zawody

Z czego składa się styl

Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.

O sztuce walki Stienka na stienku

Stenka na stenku to rosyjska ludowa masowa walka na pięści, którą Bieliukow (2013) opisuje jako grupową formę kulacznyj boj obok pojedynku jeden na jednego i uznaje za najpopularniejszy i najbardziej rozpowszechniony rodzaj w Rosji. Według Junghannsa (2006) naprzeciw siebie stawały szeregi pięściarzy dwóch sąsiednich wsi, a zadaniem było przełamanie własną ścianą ściany przeciwnika, Kuc (2013) zaś za zwycięstwo uważa wypchnięcie ściany przeciwnika za wyznaczoną granicę. Według Bieliukowa walki odbywały się w święta, zwłaszcza w zapusty i na Boże Narodzenie, zimą na zamarzniętych rzekach i jeziorach.

Historia

Wczesne wzmianki podsumowuje Sapunkow (2021), według którego Latopis Nikona pod rokiem 1068 krytykuje masowe igriszcza jako grzeszną zabawę, a sobór we Włodzimierzu w 1274 roku potępił kulacznyj boj jako demoniczne obyczaje. Świeckie prawo książęce według niego o nich milczało, a władza tolerowała je jako przygotowanie wojowników. Herberstein, który przebywał w Moskwie w latach 1516 i 1526, według Sapunkowa opisał świąteczne bójki młodzieńców, które zaczynały się od gwizdu i miały nauczyć ich znosić ciosy. Rulew (2024) podaje, że car Michaił Fiodorowicz w 1627 roku zakazał zbierania się na walki za Starym Wagankowem. Sapunkow i Fomienko (2021) za pierwszą bezpośrednią wzmiankę w prawie rosyjskim uważają jego ukaz z 1640 roku, a ponadto podają ukaz regentki Zofii Aleksiejewny z 1684 roku z karami knutem, regulację Katarzyny I z 1726 roku, zakaz Elżbiety Piotrowny dla Petersburga i Moskwy z 1743 roku, ukaz Aleksandra I z 1823 roku po zabójstwie w Piriatinie oraz zakazy z lat 1839, 1845 i 1864. Bieliukow (2013) opisuje walki w Pskowie między przedmieściami Zapskowje i Zawielicze, w których po każdej stronie brało udział kilkuset mężczyzn.

Czym się różni

Sapunkow (2021) odróżnia kułaczny boj od pojedynku sądowego poświadczonego od XIII do XVI wieku, na przykład w traktacie Smoleńska z Rygą z 1229 roku, w pskowskiej i nowogrodzkiej ustawie sądowej oraz w Sudebnikach z 1497 i 1550 roku, który był walką osób uzbrojonych. Aleksandrow (2010) kwestionuje tezę Biełowa, twórcy Sławiano-Gorickiej borby, o dwóch szkołach kułacznego boju, moskiewskiej i nowogrodzkiej. Junghanns (2006) podaje, że walka ścian jest częścią dzisiejszych turniejów folklorystycznych, ale nie stoi w centrum uwagi ruchu Styl Rosyjski, ponieważ jego arsenał ruchów jest zdaniem pionierów ruchu zbyt ograniczony. Biełukow (2013) podaje, że w odróżnieniu od angielskiego boksu bez rękawic walka jeden na jeden po upadku zawodnika była przerywana.

Technika

Według Bieliukowa (2013) walczono twarzą w twarz, a do niepisanych zasad należało nie bić leżącego przeciwnika i nic nie ukrywać w rękawicach, później zakazano też kopnięć i rzutów z użyciem nóg. Rulew (2024) podaje, że ukaz z 1726 roku zakazywał noszenia w rękawicach kul, kamieni i kiścieni oraz nakazywał nie bić leżących. Tinjakowa (2017) w artykule na poziomie studenckim pisze, że wolno było bić pięścią, nogami tylko podcinać, a ramieniem lub obiema rękami tylko pchać. Aleksandrow (2010) na podstawie badań terenowych podaje, że zasady nie bić leżącego i nie kopać poniżej pasa czasem przestrzegano, a czasem nie, i że nogi w zawodach zbiorowych zaczęto stosować dopiero po rozpadzie szeregu. Kuc (2013) wyróżnia kulacznyj boj ochotnickij, czyli sam na sam, stenocznyj, scepljalka-svalka i walkę okrężną jednego przeciwko wszystkim. Kuc (2014) opisuje boczne uderzenie smagające chlest, potocznie także podchlest lub s plecha, przy którym tułów i ramiona obracają się w tym samym kierunku z maksymalną amplitudą.

Stopnie i postępy

Sapunkow i Fomienko (2021) powołują się na Gorbunowa, który naliczył 3429 doniesień o kułacznyj boj z XIX i początku XX wieku w 59 guberniach i obwodach, i oceniają to jako porażkę polityki zakazów. Ich zdaniem liczba walk spadła od połowy XIX wieku, ale pod koniec XIX i na początku XX wieku znów wzrosła w miastach przemysłowych wśród robotników. Powołują się też na W. Lebiediewa, który w 1913 roku pisał, że kułacznyj boj nadal istnieje w wielu miejscach kraju. Ostatnia wielka walka kułacznyj boj w Moskwie odbyła się według nich w lutym 1865 roku nad rzeką Jauzą między kupcami z Szwiwajej Górki a robotnikami fabrycznymi. Bieliukow (2013) na podstawie wspomnień Nikołaja Starostina podaje, że na rzece Moskwie walczono do 1916 roku, a tłumy widzów sięgały dziesięciu tysięcy. Borczenko (2009) pisze, że w XX wieku technika kułacznyj boj zubożała, walka kołowa zniknęła wcześniej, a pozostała walka ścienna nie pozwala na obroty ani pracę nóg.

Zawody

Według Bieliukowa (2013) walkę zwykle zaczynali chłopcy drobnymi potyczkami, którymi zaczepiali starszych zawodników, i dopiero potem wchodzili dorośli, przy czym uczestnicy ustawiali się według wieku. Walki odbywały się według niego w święta, latem w miejscach do tego przeznaczonych, a zimą na zamarzniętych rzekach i jeziorach, w Wielkich Łukach na Boże Narodzenie i w ostatki. Ogonyok w Kommersancie (2018) opisuje dwie dzisiejsze formy. Kułacznyj boj na festiwalu ma nieograniczoną, ale po obu stronach jednakową liczbę zawodników, żadnego sprzętu ochronnego i zakaz uderzeń w głowę. Rosyjska stenka rozgrywana jest w drużynach po siedmiu w kaskach i rękawicach na boisku 9 x 14 m, a celem jest powalić przeciwnika na ziemię lub wypchnąć go z boiska. Radio Svoboda (2004) opisuje, według przewodniczącego komitetu organizacyjnego O. Popowa, walkę ścienną na festiwalu Dzień Dmitrijewa w Jekaterynburgu, w której najpierw idą dzieci, potem młodzież, a na końcu dorośli, celem jest wypchnąć przeciwnika za jego linię startową, a uderzenia w głowę i kopnięcia są zabronione.

Dziś

Kyłasow (2017) podaje, że Atmanowskije kułaczki ze wsi Atmanow Ugoł w obwodzie tambowskim zostały w 2013 roku wpisane do rejestru niematerialnego dziedzictwa kulturowego, a od 2014 roku finansuje je program federalny. Według Ogoniok w Kommersancie (2018) festiwal po raz pierwszy zorganizował w 2010 roku historyk i sportowiec Anatolij Tedoradze, w 2018 roku odbyła się jego ósma edycja, a odbywa się on około święta Zaśnięcia Matki Bożej 28 sierpnia. Ogoniok podaje, że wspiera go Wsiemirnoje obszczestwo etnosporta pod przewodnictwem Aleksieja Kyłasowa. Według Kyłasowa projekt Russkije igry od 2012 roku realizuje Fiedieracija iskonnych zabaw i etnosporta Rossii, która odnawia tradycyjne gry, w tym kułaczki, w Moskwie oraz w obwodach moskiewskim, biełgorodzkim, tambowskim, rostowskim i jarosławskim. Kyłasow, który jednocześnie reprezentuje etnosport, twierdzi, że nie chodzi o rekonstrukcję, lecz o ożywienie, ponieważ nosiciele tradycji jeszcze żyją. Radio Svoboda (2004) podaje, że na dziesiątej edycji festiwalu Dzień Dmitrijewa w Jekaterynburgu odbyło się sześć walk ścian.

Ciekawostki

Sapunkow i Fomienko (2021) podają, że zakazy nie objęły zwyczaju zdobywania śnieżnego miasteczka, którego częścią był kulacznyj boj i który w 1891 roku namalował Wasilij Surikow. Ich zdaniem za Piotra II około 1730 roku kulacznyj boj stał się rozrywką dworską, a książę M. M. Szczerbatow pisał, że cara do niego namawiał faworyt I. A. Dołgorukow. Ogoniok w Kommersancie (2018) podaje, że obowiązkowym akompaniamentem muzycznym walki stenka na stenku jest harmonia. Tiniakowa (2017) wymienia kulacznyj boj w literaturze u S. T. Aksakowa, P. P. Bażowa, M. Gorkiego, M. J. Lermontowa i S. Jesienina. Według Grewcowej (2024) Jesienin jako chłopiec uczestniczył w kulacznyj boj, a dziadek go do tego zachęcał. Bieliukow (2013) przytacza też Pieśń o kupcu Kałasznikowie Lermontowa jako źródło literackie, a według angielskiej Wikipedii Kałasznikow zabija w niej opricznika Kiribiejewicza ciosem w skroń w pojedynku kulacznyj boj przed carem.

Często zadawane pytania

Podobne style

Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.