Moraingy (boks madagaskarski)

Podstawowe informacje

Kraj pochodzeniaMadagaskar

RegionAfryka

Główny naciskUderzenia

Poziom kontaktuPełny kontakt

System stopniBez stopni

Charakter i pochodzenie

Trening

Dla kogo

Organizacja i zawody

Z czego składa się styl

Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.

O sztuce walki Moraingy (boks madagaskarski)

Moraingy (także morengy) to madagaskarska walka na gołe pięści. Według agencji Reuters (2025) pojawiła się w XVII wieku na zachodnim wybrzeżu jako trening wojenny i rytuał inicjacyjny. RFI podała w tym samym roku, że do dziś jest powszechnie uprawiana na północy i północnym zachodzie wyspy wśród Sakalava. Historyk Sudel Fuma opisuje ją jako rytualną walkę męskości podczas uroczystości i obrzezań. Zawodnik według Fumy wychodzi z tłumu i wyzywa przeciwnika, podczas gdy muzycy grają na bębnach. Walczy się boso, a dłonie według Reuters owija się materiałem. Czy wolno kopać, źródła są niezgodne: według Fumy na Madagaskarze nóg się nie używa, a na północy według widza cytowanego przez Reuters rozróżnia się moraingy watsa bez kopnięć i moraingy z kopnięciami. Moraingy według madagaskarskiego dziennika L'Express od 2015 roku figuruje w krajowym rejestrze niematerialnego dziedzictwa kulturowego. W regionie Diana według tego samego dziennika boksuje się dziś na trzy rundy po trzydzieści sekund z sędziami i powstają ligi.

Historia

Sudel Fuma pisze na portalu muzeum Villèle na Reunionie, że moraingy było sztuką walki rozpowszechnioną na całym Madagaskarze w XVII wieku, zwłaszcza za czasów króla, którego zapisuje jako Andrianapoimerina, jako rytualny pojedynek męskości podczas uroczystości i obrzezań. Reuters podał w 2025 roku, że moraingy sięga XVII wieku i powstało na zachodnim wybrzeżu Madagaskaru jako trening wojenny i rytuał inicjacyjny. RFI pisała w tym samym roku, że pojawiło się od XVII wieku na zachodnim wybrzeżu i do dziś jest szeroko uprawiane na północy i północnym zachodzie wyspy wśród Sakalavów jako dziedzictwo obrzędów inicjacyjnych. Angielska Wikipedia, powołując się na Culture Trip, umieszcza jego powstanie w czasach dynastii Maroseranana królestwa Sakalavów. Africanews opisał w 2016 roku moraingy jako trwający od wieków rytuał dojrzewania młodych mężczyzn.

Czym się różni

Fuma pisze, że nazwa moring z Reunionu pochodzi od malgaskiego moraingy i że wspólne wstępne wyzwanie na Madagaskarze, Komorach i Reunionie świadczy o wspólnym pochodzeniu. Moring z Reunionu uprawiano według niego w tajemnicy na plantacjach kawy i trzciny cukrowej w XVIII i XIX wieku, a zanikł w latach pięćdziesiątych i sześćdziesiątych XX wieku. W nowszym moringu według Fumy kopnięcia są zasadnicze, a ciosy pięścią zakazane. Na Komorach i Mayotte według niego formy zwane mrengue lub mouringue toczono prawdziwymi ciosami, wieczorem, i mogły trwać całą noc. Francuska Wikipedia podaje, że dzisiejszy moringue z Reunionu powstał w 1996 roku. Angielska Wikipedia, powołując się na Assunção, podaje nazwy mrenge (Komory), morengy (Madagaskar) i moringue (Reunion) oraz uważa mrenge za najstarszą formę.

Technika

Według Fumy zapaśnicy na Madagaskarze nie używają nóg i nie wolno im uderzać w czułe miejsca. Reuters w 2025 roku zacytował widza, według którego młodzi ludzie z północy odróżniają moraingy watsa, walkę bez kopnięć, od własnego moraingy z kopnięciami. Africanews podał w 2016 roku, że w niektórych przypadkach dozwolone są kopnięcia i uderzenia głową. Według Reuters wojownicy walczą boso i owijają dłonie materiałem, który prawie nie tłumi, ale przede wszystkim wzmacnia kości dłoni i chroni przed rozcięciami. Angielska Wikipedia, powołując się na Ernesta Ratsimbazafy, wymienia ciosy mitso (prosty), mandraoky (hak), vangofary (skośny w dół) i vangomioriky (podobny do podbródkowego) i podaje, że ani ataki, ani obrony nie są ustalone.

Zawody

Fuma opisuje wyzwanie: jeden zapaśnik występuje z tłumu i prowokuje możliwego przeciwnika, podczas gdy muzycy utrzymują rytm na bębnach, a jeśli ich nie ma, na puszkach, a wyzwanie może się wyrazić także okrzykiem wojennym. Africanews podał w 2016 roku, że każda walka ma jedną rundę i kończy się, gdy jeden z zapaśników opuści arenę. Angielska Wikipedia, powołując się na Ratsimbazafy, dodaje, że walka kończy się także, gdy wojownik zemdleje, nie może się dalej bronić, jest wyraźnie słabszy lub poważnie ranny, a zwycięzcę ostatecznie ogłasza sędzia. Według Reuters z 2025 roku moraingy nie ma spisanych reguł, walki kończą się według reakcji publiczności, a organizatorzy dążą do sformalizowania. Madagaskarski dziennik L'Express opisał w 2025 roku dzisiejsze moraingy w regionie Diana jako walkę na trzy rundy po trzydzieści sekund, ze zorganizowanymi turniejami, sędziami i zasadami bezpieczeństwa.

Dziś

Madagaskarski dziennik L'Express podał w 2025 roku, że moraingy jest od 2015 roku zapisane w krajowym rejestrze niematerialnego dziedzictwa kulturowego. Oficjalnego zapisu nie znaleźliśmy. Według tego samego dziennika moraingy w regionie Diana się profesjonalizuje, powstają ligi i sekcje, w porze suchej walczy się w każdy weekend, czasem na cotygodniowych targach, i odbywają się płatne imprezy Gala Morengy. Walki należą do festiwali takich jak Sorogno, Somaroho czy Tsakafara, a nagrody dla zwycięzców urosły z pieniędzy do zebu, biżuterii, telefonów, samochodów, motocykli i domu. Pierwsza impreza Morengy Iarivo odbyła się według L'Expressu 6 kwietnia 2025 roku w Antananarivo z zapaśnikami z regionów Diana, Sofia, Alaotra-Mangoro, Analamanga i Haute-Matsiatra. Organizator Geoffrey Gaspard chce według Reuters rozsławić moraingy w skali kraju, a nie tylko jako tradycyjny sport wiejski. Africanews pisał w 2016 roku o walkach w każdą niedzielę na boisku piłkarskim w Diego Suarez, gdzie grupa byłych bokserów założyła stowarzyszenie na rzecz promocji moraingy.

Ciekawostki

Fuma podaje, że tradycja diamanga, czyli dakabe, z madagaskarskiego płaskowyżu opiera się głównie na pracy nóg, podobnie jak reunioński moring, ze wspólnymi technikami, takimi jak tsipak akoho, uderzenie stopą. Angielska Wikipedia podaje, że uczestników nazywa się kidabolahy lub kidabo mpanao moraingy, na północy fagnorolahy, a ich pomocników magnafo. Według Reuters zwycięzcy pobierają pieniądze od rozentuzjazmowanych kibiców.

Często zadawane pytania

Podobne style

Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.