Sakugawa no Kon
佐久川の棍 · Sakugawa no kon
Dosłownie: „Kij Sakugawy“
Wymowa: [sakugawa no kon]
Inne nazwy: Sakugawa no Kun, Sakugawa no Kon Sho, Sakugawa no Kon Dai
Kata z długim kijem bo, nazwana na cześć okinawskiego mistrza Tode Sakugawy. Linia Taira Shinkena ćwiczy ją w dwóch wersjach, małej Sho i dużej Dai.
Podstawowe informacje
O kata
Sakugawa no Kon (佐久川の棍, w odczycie okinawskim サクガーヌクン) to kata z długim kijem bo. Według East Wind Budo nosi imię swojego twórcy, mistrza zwanego Tode Sakugawa; angielska Wikipedia podaje go jako Sakugawa Kanga (1786-1867) i wyjaśnia przydomek Tode jako „chińska ręka". Autorstwo opiera się na przekazie ustnym – nie udało nam się znaleźć pisemnego dowodu, że to on ułożył katę. East Wind Budo pisze, że na Okinawie kata jest ćwiczona w kilku wersjach. Znajdziemy ją na liście kat Matayoshi Kobudo w angielskiej Wikipedii, na liście Ryukyu Kobudo Shinkokai w wersji małej i dużej, w przeglądzie tradycyjnych kat Okinawa Dento Karatedo Shinkokai oraz na oficjalnej liście kat kobudo WUKF. W Ryukyu Kobudo Shinbukan Akamine Hiroshi według programu dojo Kawatani ćwiczą ją dopiero posiadacze czarnego pasa: obie wersje znajdują się w części dla stopni dan. Brazylijskie dojo Yoshukan wymienia wśród technicznych osobliwości małej wersji skok w tył (tobu sagaru) i rzut nawijany (maki nage). Mała wersja znajduje się też wśród filmów z katami, które dla kategorii bo kobudo opublikował 2. Światowy Turniej Karate Okinawskiego w 2022 roku. Ile ruchów liczy kata, nie znaleźliśmy w źródłach.
Kata w poszczególnych stylach
| Styl | Nazwa w stylu | Ruchów | Kiai |
|---|---|---|---|
| Okinawan Kobudo | Sakugawa no Kon | — | — |
| Matayoshi Kobudo | Sakugawa no Kun | — | — |
| Taira-ha Ryukyu Kobudo | Sakugawa no Kon Sho / Sakugawa no Kon Dai | — | — |
| Yamanni-ryu Bojutsu | Sakugawa no Kun | — | — |
Twórca i historia
Według East Wind Budo Matayoshi Shinko nauczył się katy od Chinena Yamane. Do linii Taira Shinkena trafiła, według dojo Yoshukan, z Yamane-ryu przez łańcuch Chinen Masanra, Yabiku Moden, Taira Shinken. Okinawankarate.org dodaje, że Chinen Pechin (1846-1928) spośród systemów walki kijem preferował te Sakugawy i Shikiyanaki. Postać Sakugawy spowija legenda. Yoshukan cytuje historyka o nazwisku Dana Masayuki, według którego twierdzenie, że Sakugawa studiował za granicą, jest błędne, i który zaleca traktować przekaz ustny jako folklor, a nie dosłowną historię.
Różnice między stylami
Linia Taira Shinkena ćwiczy dwie wersje, małą (Sho) i dużą (Dai); jego uczeń Inoue Motokatsu, według dojo Yoshukan, przechowuje dodatkowo wersję środkową (chu), wywodzącą się ze starszej postaci. Własną wersję ma Yamane-ryu – według Yoshukanu w czymś zgadza się z pozostałymi, a w czymś się różni – a angielska Wikipedia zalicza ją do kat z kijem odłamu Oshiro-ha. Według East Wind Budo, obok wersji głównej Matayoshi Shinko uczył też Ufugushiku no Sakugawa, ułożonej przez Oshiro Chojo, bardzo podobnej do wersji głównej. Kata przetrwała też w wiejskiej walce kijem: we wsi Tomoyose w gminie Yaese ćwiczy się trzy postacie oznaczone 1-dan, 2-dan i 3-dan. Oficjalna lista kat kobudo WUKF wymienia Sakugawa no Kon zarówno osobno, jak i w parze Sho i Dai.
Klasyfikacja na zawodach
- WUKF (Światowa Unia Federacji Karate-Do) – Okinawan Kobudo — Oficjalna lista kata ↗
Więcej źródeł na ten temat (11)
- eastwindbudo.org/kobudo-katas
- en.wikipedia.org/wiki/Sakugawa_Kanga
- en.wikipedia.org/wiki/Matayoshi_Kobudo
- en.wikipedia.org/wiki/Yamanni_ryu
- ryukyukobudo.com.br/blog/sakugawa-no-kon
- jundokan-federation.com/doc/wukf_kobudo_kata_list-en.pdf
- kawatanidojo.com/ryukyu-kobudo
- rkskk.wordpress.com/琉球古武道型
- odks.jp/kobudo/model
- okinawa-karate.okinawa/2022wt/competition/kata-movie/kobudo-sakugawa-nu-kun-sho
- okinawankarate.org/ryukyu-kobudo.html