Silat Seni Gayong
Malajski silat związany z imieniem Meora Abdul Rahmana. Pierwotnie Sendi Harimau, od 1963 roku z zarejestrowaną organizacją PSSGM.
Podstawowe informacje
MalezjaCharakter i pochodzenie
Trening
Dla kogo
Organizacja i zawody
Z czego składa się styl
Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.
Katalogi i bazy dla Silat Seni Gayong
O sztuce walki Silat Seni Gayong
Silat Seni Gayong, w skrócie gayong, to malajski silat związany z imieniem Dato' Meora Abdul Rahmana. Według artykułu Wana Mohda Dasukiego w JOMAS (2018) Meor uczył seni gayong kilku młodzieńców na wyspie Pulau Sudong 17 lutego 1942 roku. Muzeum Roots.gov.sg przy National Museum of Singapore podaje, że sztuka pochodzi z plemienia Bugisów z Celebesu i istnieje od XV wieku, a o Meorze mówi tylko, że przyczynił się do jej nauczania i rozpowszechniania. Dlatego nie nazywamy go twórcą sztuki: według JOMAS od dwunastego roku życia uczył się silatu zwanego Sendi Harimau od dziadka ze strony matki. NST nazywa go założycielem organizacji PSSGM, nie sztuki.
Czytaj dalej
Imię dziadka różni się w źródłach. JOMAS podaje Syeda Zainala bin Syeda Idrisa al-Attasa, penghulu w Pekan w Pahangu, Malay Mail zaś Syeda Zainala Al-Attasa zwanego Tok Jenai. Angielska Wikipedia dodaje bugijskiego księcia Daenga Kuninga, który miał przywieźć ten styl na Półwysep Malajski w dziewiętnastym wieku. Tego imienia nie znaleźliśmy w JOMAS ani w Malay Mail. Według JOMAS organizacja Pertubuhan Silat Seni Gayong Malaysia (PSSGM) została zarejestrowana w 1963 roku w Johor Bahru pod numerem 361/1963 i uchodzi za pierwszą zarejestrowaną organizację silatu w Malezji. Malay Mail dodaje, że Meor złożył wniosek o rejestrację w 1962 roku, a oficjalnie zatwierdzono ją 22 października 1963 roku. Rok 1942 to zatem rok nauczania Meora na Pulau Sudong, a 1963 to rok rejestracji organizacji, nie rok powstania sztuki. Gayongu nie należy mylić z Silat Gayung Fatani: malajska Wikipedia wymienia je jako dwa różne stowarzyszenia założycielskie.
Historia
Meor Abdul Rahman bin Daeng Uda Mohd Hashim urodził się według JOMAS 21 sierpnia 1915 roku w Kampung Lake Garden w Taipingu w Peraku, a zmarł 23 czerwca 1991 roku w szpitalu w Ipohu. Malay Mail podaje tę samą datę urodzenia i dodaje, że w wieku dwunastu lat uczył się u dziadka. Podczas japońskiej okupacji Malajów w 1942 roku uciekł według JOMAS na Pulau Sudong, gdzie tamtejsi młodzieńcy mieli pilnować ewentualnego desantu wojsk japońskich. Właśnie tam 17 lutego 1942 roku uczył seni gayong kilku młodzieńców. Ich liczby źródło nie podaje. Roots.gov.sg przechowuje fotografię z 1962 roku, na której uczniowie Silat Seni Gayong ćwiczą w Kampong Ambar w Singapurze. Malay Mail pisze, że Meor w 1961 roku odszedł ze służby państwowej, by zająć się rozwojem gayongu jako organizacji, i za radą Dato' Onna Jaafara w 1962 roku złożył wniosek o rejestrację PSSGM. Zatwierdzono ją 22 października 1963 roku. JOMAS wymienia Onna Jaafara jako doradcę i autora statutu, Haji Razalego Salleha jako ważną postać organizacji oraz Tuna Abdula Razaka, mianowanego w marcu 1975 roku penasihat agung. Dla 1964 roku Malay Mail wspomina tylko zaproszenie sułtana Kedahu, by Meor uczył gayongu w Kedahu.
Czym się różni
Malezyjski inwentarz JWN wymienia Silat Gayong wśród ponad 150 znanych stylów w Malezji, a Seni Gayung Fatani (Anuar Abd Wahab 2008) osobno w bibliografii. Malajska Wikipedia wymienia Seni Gayung Fatani Malaysia i Silat Seni Gayung Malaysia jako dwa różne stowarzyszenia założycielskie Majlis Silat Negara, późniejszego PESAKA. Wan Mohd Dasuki definiuje w JOMAS gayung jako aspekt malajskiego silatu, czyli ilmu pukul lub sposób kontrataku. Angielska Wikipedia nazywa Seni Gayong największą i międzynarodowo najbardziej znaną malajską dyscypliną silatu oraz pierwszym zarejestrowanym stowarzyszeniem sztuk walki w Malezji.
Technika
Roots.gov.sg pisze, że styl łączy techniki uderzeń i zapasów wzorowane na atakach tygrysa. Według angielskiej Wikipedii obejmuje uderzenia, chwyty, dźwignie i broń, przy czym akrobatyka jest w nim mniej obecna niż w innych stylach silatu. Wikipedia podaje dalej, że najpierw uczy się kris, pisau, kerambit, kapak, tekpi i sundang, potem tongkat, simbat, tembong, parang, tombak i lembing, a na końcu giętkie bronie tali, cindai, rantai i bengkong. Tych danych nie potwierdziliśmy w źródłach o fachowym zapleczu. Pierwotną nazwę Sendi Harimau potwierdza JOMAS: Meor uczył się jej od dziadka ze strony matki.
Trening
Według angielskiej Wikipedii program nauczania dzieli się na siedem części: Tapak Gayong, Seni Tapak Gayong, Seni Keris, Seni Simbat, Seni Cindai, Seni Yoi i Seni Belian. Tego nie potwierdziliśmy w źródłach o fachowym zapleczu. JOMAS wspomina tylko ćwiczenia z ostrą bronią i jatuhan, bez opisu sparingu.
Stopnie i postępy
Utusan Malaysia opisuje w 2025 roku ucznia silatu gayong na stopniu czerwonego pasa (tali pinggang merah). Angielska Wikipedia pisze, że gayong stosuje nowoczesny japoński system kolorowych pasów, że do awansu potrzebny jest egzamin i że lista dla dorosłych liczy dziewiętnaście stopni. Pełnego systemu nie znaleźliśmy w źródłach o fachowym zapleczu.
Dziś
Główną organizacją stylu jest Pertubuhan Silat Seni Gayong Malaysia (PSSGM). Według malajskiej Wikipedii należała do czterech stowarzyszeń założycielskich Majlis Silat Negara z 1978 roku, późniejszego PESAKA. Tego roku nie potwierdziliśmy w źródłach o fachowym zapleczu. Malay Mail pisze w 2026 roku, że filmy Gayong reżysera Faisala Ishaka pomogły przybliżyć dziedzictwo Meora Abdul Rahmana szerszej publiczności.
Ciekawostki
Malay Mail podaje, że Meor zmarł 23 czerwca 1991 roku w Ipohu w wieku siedemdziesięciu pięciu lat i został pochowany w Taipingu. JOMAS jako miejsce pochówku wymienia Air Kuning w Peraku. W recenzji filmowej z 2025 roku NST pisze, że film pokazuje brytyjskiego oficera, który mianował Meora instruktorem walki bez broni w armii brytyjskiej, pierwszego Malajczyka z takim zadaniem. To opis filmu, nie źródło historyczne.
Często zadawane pytania
Kto założył Silat Seni Gayong?
Nie udało nam się znaleźć założyciela sztuki. Według Roots.gov.sg Meor Abdul Rahman uczył i szerzył tę sztukę, według JOMAS odziedziczył ją po dziadku ze strony matki, a NST nazywa go założycielem organizacji PSSGM.
Co oznacza Sendi Harimau?
To pierwotna nazwa silatu, którego Meor Abdul Rahman według JOMAS uczył się od dziadka ze strony matki. Angielska Wikipedia podaje dla Sendi Harimau angielskie tłumaczenie tiger joint silat.
Kiedy zarejestrowano organizację PSSGM?
Według JOMAS w 1963 roku w Johor Bahru pod numerem 361/1963. Malay Mail podaje, że wniosek złożono w 1962 roku, a oficjalnie zatwierdzono go 22 października 1963 roku.
Czy Seni Gayong to to samo co Gayung Fatani?
Źródła podają je osobno. Malezyjski inwentarz JWN umieszcza Silat Gayong wśród stylów, a Seni Gayung Fatani podaje tylko w bibliografii, zaś malajska Wikipedia wymienia je jako dwa różne stowarzyszenia założycielskie.
Podobne style
Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.