Mas-wrestling

Podstawowe informacje

Kraj pochodzeniaRosja

RegionEuropa

Główny naciskChwyty

Poziom kontaktuBez kontaktu

Charakter i pochodzenie

Trening

Organizacja i zawody

Z czego składa się styl

Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.

O sztuce walki Mas-wrestling

Mas-wrestling, po jakucku mas tardyhyyta według Manczuriny i in. (2018), jest według Borochina i in. (2019) jakuckim sportem narodowym, w którym zawodnicy siedzą naprzeciw siebie, opierają stopy o deskę oporową i trzymają w rękach kij. Przepisy Ministerstwa Sportu Federacji Rosyjskiej z 2020 roku opisują go jako walkę siłową bez uderzeń, w której zabronione jest nawet chwytanie rywala za rękę. Według Darii Nowiczkowej (Lenta.ru, 2022) słowo mas oznacza po jakucku drewno, kij. Zacharowa i in. (2025) przytaczają opis przeciągania kija z lat dwudziestych XX wieku i podają, że przepisy jakuckich sportów narodowych z 1945 roku znały przeciąganie kija także poza kręgiem z liny. Według Manczuriny i in. (2018) gry ludowe przerodziły się w pełnoprawne sporty od początku lat dziewięćdziesiątych. Rok 2003 jest według Aleksiejewa i Goworowa (2023) datą wpisania do Ogólnorosyjskiego Rejestru Sportów, a nie powstaniem gry. Roku powstania ani założyciela nie udało nam się potwierdzić w źródłach. Międzynarodowa Federacja Mas-wrestlingu powstała według Aleksiejewa i Goworowa w 2011 roku, według Kudrina i in. (2023) 24 listopada 2012 roku w Moskwie. Dla federacji ogólnorosyjskiej Zacharowa i in. podają rok 2002, Aleksiejew i Goworow rok 2015. Według Nowiczkowej pierwsze mistrzostwa świata odbyły się w 2014 roku w Jakucku z udziałem 144 sportowców z 35 krajów.

Historia

Zacharowa i in. (2025) podają, że tradycyjne gry i zawody jakuckie jako pierwsi opisali uczestnicy Drugiej Wyprawy Kamczackiej, Gerhard Friedrich Müller i Ilja Pietrowicz Jachontow, jednak przeciągania tyczki wprost nie wspominają. Międzynarodowa Federacja Mas-wrestlingu twierdzi, że przeciąganie tyczki opisali już w XVII wieku pierwsi badacze Syberii. Zacharowa i in. przytaczają opis z lat dwudziestych XX wieku, który sporządził I. D. Bałanow: dwóch graczy siedzi na ziemi, mają między nogami deskę lub kłodę i starają się nawzajem przeciągnąć tyczką. Zasady sportów narodowych opracował według tych samych autorów w 1932 roku F. N. Nikiforow i według nich odbywały się Ogólnojakuckie Spartakiady 1932, 1935 i 1937. Zasady zatwierdzone 14 lutego 1945 roku znały dwie dyscypliny przeciągania, tyczką i za linię kręgu z liny. Od 1992 roku według Zacharowej i in. co roku odbywają się mistrzostwa republiki. Aleksiejew i Goworow (2023) podają, że sport w 2003 roku włączono do Ogólnorosyjskiego Rejestru Sportów.

Czym się różni

Zacharowa i in. (2025) piszą, że zasady z 1945 roku dopuściły na oficjalnych zawodach tylko kij, przez co według specjalistów praktycznie zaginęła tradycyjna dyscyplina przeciągania liny w kole o średnicy 30 cm. Kudrin i in. (2023) przypominają, że tradycyjne gry wraz z uzyskaniem statusu sportu przekraczają granice etniczne i często zmieniają zasady, by się upowszechnić lub zmniejszyć liczbę kontuzji. Według tych samych autorów prawie 80 % zawodników w Rosji i wszyscy w Jakucji przy starcie stosują obustronne napięcie kija, przy którym jednemu zawodnikowi niechcący odskakują pięty od podium, a z powodu kontuzji proponują swobodne ustawienie stóp. Angielska Wikipedia podaje, że przeciąganie kija było ulubioną rozrywką marynarzy, a jego warianty występują także na Alasce i w Europie Północnej, zwłaszcza w XIX wieku.

Technika

Loginow i in. (2020) opisują walkę w mas-wrestlingu jako pracę acykliczną o maksymalnej intensywności z elementami pracy cyklicznej podczas aktywnej walki. Według zasad ministerstwa sportu chwyt, wewnętrzny lub zewnętrzny, wybiera w pierwszej rundzie zawodnik ze strony czerwonej, w drugiej ze strony niebieskiej, a przy stanie 1:1 decyduje rzut kostką. Przy chwycie zewnętrznym zawodnicy według Loginowa i in. wybierają silniejszą rękę, która trzyma tyczkę, a słabsza ją podpiera. Loginow i in. przeanalizowali 186 walk mistrzostw Jakucji i ustalili, że 66% rund toczyło się z pozycji prawostronnej chwytem zewnętrznym, z której zawodnicy wygrali 63%, z lewostronnej tylko 35%. Zacharow i in. (2022) ustalili w 343 walkach, że około 80% rund zakończyło się w czasie krótszym niż 10 sekund. Krywoszapkin i in. (2015) ustalili analizą biomechaniczną, że odcinek piersiowy kręgosłupa podczas zawodniczego ciągnięcia pracuje całkowicie w trybie ustępującym.

Trening

Zacharow i in. (2022) podają, że rozdarcia skóry na dłoniach stanowią 70 % wszystkich urazów w mas-wrestlingu. Kudrin i in. (2023) stwierdzili na mistrzostwach Jakucji 2022, że najczęstszymi urazami były uszkodzenia skóry dłoni, a następnie naciągnięcia lub zerwania mięśnia dwugłowego uda oraz urazy kręgosłupa. Przepisy ministerstwa sportu z 2020 roku dopuszczają elastyczne bandaże, pasy, ochraniacze dłoni do rozmiaru dłoni, taping i magnezję. Według Zacharowa i in. w około 60 % walk obaj zawodnicy mieli ochraniacze dłoni, a tylko 10 % walk odbyło się bez nich. Krywoszapkin i in. (2015) zalecają do specjalnej siły ciągu martwy ciąg na palcach oraz ciąg na trenażerze, zawsze tylko do poziomu kolan z małą amplitudą. Międzynarodowa federacja mas-wrestlingu podaje, że trenerów kształcą Północno-Wschodni Uniwersytet Federalny im. M. K. Ammosowa i Czurapczański Państwowy Instytut Kultury Fizycznej i Sportu.

Stopnie i postępy

Zacharowa i in. (2025) podają, że według przepisów z 1945 roku ciągnięto tyczką o długości od 70 do 80 cm i średnicy od 2,5 do 3 cm, a obecne przepisy przewidują tyczkę o długości od 40 do 50 cm i średnicy 34 mm. Według Kudrina i in. (2023) międzynarodowa federacja zmieniła przepisy siedem razy w ciągu 11 lat, w Dubaju w 2013, Moskwie w 2015, Czołpon-Acie w 2016, Moskwie w 2017, Jakucku w 2018, Pabianicach w 2019 i Pyhtää w 2021. Aleksiejew i Goworow (2023) podają, że zatwierdzono przepisy międzynarodowe i ogólnorosyjskie oraz że regularnie odbywają się zawody regionalne, ogólnorosyjskie i międzynarodowe. Akakijewa i Zacharow (2020) znaleźli w Scopus, do października 2020 roku, szesnaście artykułów o mas-wrestlingu z lat od 2014 do 2020, najwięcej z Północno-Wschodniego Uniwersytetu Federalnego im. M. K. Ammosowa i Czurapczańskiego Państwowego Instytutu Kultury Fizycznej i Sportu.

Zawody

Zasady sportu narodowego mas-wrestling zatwierdziło ministerstwo sportu Federacji Rosyjskiej rozporządzeniem nr 686 z 7 września 2020 roku i według ich tekstu opracowała je ogólnorosyjska federacja zgodnie z zasadami federacji międzynarodowej. Walka ma dwie lub trzy rundy do dwóch zwycięstw, a runda trwa najwyżej 2 minuty. Rundę wygrywa ten, kto wyrwie przeciwnikowi kij albo przeciągnie go przez deskę oporową, a także gdy przeciwnik oderwie obie stopy od deski, puści kij lub otrzyma drugie upomnienie. Kij według zasad jest z brzozy lub innego twardego drewna, ma 40 do 50 cm długości i 34 mm średnicy. Mężczyźni startują w kategoriach wagowych od 60 do 125 i więcej kilogramów, kobiety od 55 do 85 i więcej kilogramów, a w obu płciach rywalizuje się także o absolutnego mistrza. Borochin i in. (2019) podają, że od 2014 roku mistrzostwa świata odbywają się co dwa lata. Według Nowiczkowej (Lenta.ru, 2022) w mistrzostwach świata 2022 w Jakucku wzięło udział 130 uczestników z 42 krajów. Zacharowa i in. (2025) wymieniają mas-wrestling w programie igrzysk Dzieci Azji, Arnold Sports Festival i Igrzysk Nomadów.

Dziś

Zacharowa i współautorzy (2025) podają, że mas-wrestling rozwija się w ponad 50 krajach na wszystkich kontynentach, a według Murzinej (EastRussia, 2018) uprawiało go 47 państw. Międzynarodowa Federacja Mas-Wrestlingu podaje, że zrzesza 49 krajów i że w Jakucji mas-wrestling naucza się w szkolnym wychowaniu fizycznym, a sekcje działają we wszystkich ułusach. Według Murzinej gospodarzami mistrzostw świata i Europy byli między innymi Gruzja, Węgry i Azerbejdżan, a finał Pucharu Świata tradycyjnie odbywa się w Moskwie. Według Murzinej walki najłatwiej zobaczyć na jakuckim święcie Ysyach. Moskiewski ratusz informuje, że na moskiewskim święcie Ysyach w Kołomienskoje 13 lipca 2024 roku odbył się turniej imienia jakuckiego snajpera i Bohatera Związku Radzieckiego Fiodora Ochłopkowa. Zacharowa i współautorzy przytaczają zalecenie ekspertów, by część rywalizacyjną święta rozgrywać według dawnych zasad.

Ciekawostki

Przepisy ministerstwa sportu z 2020 roku nakładają na zawodników obowiązek pozdrowienia się tradycyjnym ukłonem po wejściu na podium. Międzynarodowa Federacja Mas-Wrestlingu pisze, że każdy młody Jakut miał mieć określone cechy fizyczne, aby mógł się nazywać prawdziwym mężczyzną, bogatyrem, i do słynnych jakuckich siłaczy zalicza Platona Platonowa. Ksenia Murzina (EastRussia, 2018) podaje, że zwolennikiem jakuckich zapasów i organizatorem zawodów w Stanach Zjednoczonych został Arnold Schwarzenegger. Angielska Wikipedia podaje, że pierwszy US Open w mas-wrestlingu odbył się w czerwcu 2013 roku, a Światowa Federacja Strongmanów włączyła przeciąganie kija do swoich dyscyplin w grudniu 2011 roku.

Często zadawane pytania

Podobne style

Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.