Hozoin-ryu Sojutsu
宝蔵院流槍術Szkoła walki włócznią, którą w Narze założył mnich Kofuku-ji, In'ei. Typową bronią jest włócznia kama yari z poprzeczną głownią w kształcie krzyża.
Podstawowe informacje
Charakter i pochodzenie
Trening
Dla kogo
Organizacja i zawody
Z czego składa się styl
Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.
Katalogi i bazy dla Hozoin-ryu Sojutsu
O sztuce walki Hozoin-ryu Sojutsu
Hozoin-ryu to szkoła sojutsu, czyli walki włócznią. Założył ją In'ei (1521–1607), mnich świątyni Kofuku-ji w Narze i przełożony jej podświątyni Hozoin. Słownik Daijisen nazywa ją też Kama Hozoin-ryu od typowej włóczni kama yari. Rok założenia w źródłach się różni. Przewodnik koryu.com i angielska Wikipedia podają okolice roku 1560, słownik Kokugo daijiten umieszcza powstanie na początku okresu Edo, a sama szkoła liczy swój początek od roku 1553. Według Nihon Kobudo Kyokai In'ei uczył się miecza razem z Yagyu Munetoshi, a encyklopedia Britannica i słownik Jinmei daijiten piszą, że połączył to, czego nauczył się z mieczem i włócznią, we własny styl z włócznią krzyżową. Technicznie szkoła opiera się na włóczni, której grot ma po bokach poprzeczne ostrza. Przewodnik koryu.com podaje w programie nauczania zarówno prostą włócznię su yari, jak i kama yari. Hozoin-ryu podzieliła się później na kilka gałęzi. Według angielskiej Wikipedii linia mnisza w świątyni zakończyła się na początku XIX wieku i do dziś zachowała się tylko świecka gałąź Takada-ha. Nihon Kobudo Kyokai i Nihon Kobudo Shinkokai prowadzą dziś pod nazwą Hozoin-ryu wyłącznie Takada-ha. Nauka trwa więc w Narze, gdzie szkoła powstała.
Historia
Założyciel In'ei żył według encyklopedii Heibonsha i słownika Jinmei daijiten w latach 1521–1607. Był mnichem świątyni Kofuku-ji w Narze, a później przełożonym jej podświątyni Hozoin. Heibonsha podaje, że w młodości uczył się najpierw Shinto-ryu w linii Katori. Nihon Kobudo Kyokai pisze, że miecza uczył się razem z Yagyu Munetoshi, a według słownika Kokugo daijiten technikę włóczni przejął od innego nauczyciela. Sama szkoła podaje w swojej witrynie, że 12 stycznia 1553 o świcie In'ei otrzymał od swojego nauczyciela włóczni dwie tajne zasady i od tej chwili liczy założenie szkoły. Słownik Kokugo daijiten natomiast umieszcza powstanie na początku okresu Edo, a przewodnik koryu.com w okolicach roku 1560. Przełożeni podświątyni Hozoin prowadzili szkołę po In'ei dalej. Encyklopedia Heibonsha wymienia jako drugiego przełożonego Inshun (1589–1648) oraz dwóch dalszych następców. Angielska Wikipedia podaje dla trzeciego i czwartego przełożonego inne lata i pisze, że linia mnisza zakończyła się na przełożonym Inken, zmarłym w 1808 roku. Obok niej powstała linia świecka, z której wywodzą się gałęzie Nakamura-ha i Takada-ha.
Czym się różni
Hozoin-ryu nie jest jedną linią, lecz szkołą macierzystą kilku gałęzi. Encyklopedia Heibonsha wymienia pięć gałęzi, wśród nich Nakamura-ha i Takada-ha. Japońska Wikipedia wymienia ich więcej i dzieli je według tego, czy wywodzą się od In'ei, czy od jego następcy Inshun. Takada-ha różni się od pozostałych gałęzi tym, że jako jedyna przetrwała. Nihon Kobudo Kyokai, Nihon Kobudo Shinkokai i przewodnik koryu.com prowadzą pod nazwą Hozoin-ryu wyłącznie ją. Innej żyjącej linii z własnym rodowodem nie udało nam się w źródłach znaleźć.
Technika
Główną bronią szkoły jest włócznia z krzyżowym grotem, którą Nihon Kobudo Kyokai nazywa kama yari i jumonji yari. Według encyklopedii Britannica In'ei doszedł do tego kształtu, wnosząc do włóczni to, czego nauczył się z mieczem i włócznią, i dodając własne zmiany. Przewodnik koryu.com podaje w programie obok kama yari także prostą włócznię su yari. Dave Lowry opisuje w eseju na koryu.com, że włócznia miała mniej więcej dwie stopy pod grotem półksiężycowy hak prostopadły do drzewca. Rdzeń techniki polega według niego na tym, że kłuje się w staw przeciwnika, a potem obraca broń, by staw się wygiął, a przeciwnik upadł. Według Lowry'ego zachowało się około dwudziestu kata z włócznią, a dzisiejsze ruchy znacznie różnią się od pierwotnych. Szkoła cytuje w swojej witrynie powiedzenie, że broń to włócznia, gdy się kłuje, naginata, gdy się tnie, i sierp, gdy się ciągnie. Japońska Wikipedia podaje, że szkoła przekazywała także sztukę naginata, ale jej kata się nie zachowały.
Dziś
Nihon Kobudo Kyokai prowadzi szkołę jako swojego członka numer 052 pod nazwą Hozoin-ryu Takada-ha sojutsu. Przedstawicielem szkoły jest według tego stowarzyszenia nauczyciel z Kizugawa w prefekturze Kyoto. Także Nihon Kobudo Shinkokai ma w swoim wykazie tylko gałąź Takada-ha. Japońska Wikipedia podaje, że większość kata szkoły macierzystej jest utracona i zachowała się tylko ta część Takada-ha, która była przekazywana w Edo. Według tego samego źródła szkoła od 2017 roku przyjmuje także kobiety, a w 2018 roku pierwsza kobieta zdała egzamin niższego stopnia.
Ciekawostki
O powstaniu krzyżowego grotu opowiada się legendę. Według encyklopedii Heibonsha In'ei zobaczył odbicie księżyca na tafli wody i do prostej włóczni dodał boczne ostrze w kształcie księżyca. Szkoła w swojej witrynie i angielska Wikipedia wiążą tę historię ze stawem Sarusawa w Narze. Dave Lowry zwraca na koryu.com uwagę, że historii nie da się zweryfikować, i wspomina też podanie, w którym zamiast księżyca występuje błyskawica. Według encyklopedii Heibonsha i słownika Jinmei daijiten o In'ei przekazuje się, że uważał sztukę wojenną za niestosowną dla buddyjskiego mnicha i nie trzymał w świątyni żadnej broni. Lowry pisze dalej, że historycy często wiążą kształt włóczni z włóczniami o poprzecznym grocie, jakich Ainu używali do polowania na niedźwiedzie.
Style i odmiany
Często zadawane pytania
Kto założył Hozoin-ryu?
Szkołę założył In'ei (1521–1607), mnich świątyni Kofuku-ji w Narze i przełożony jej podświątyni Hozoin. Źródła podają rok założenia różnie, koryu.com około 1560, sama szkoła 1553.
Czym jest kama yari?
To włócznia, której grot ma po bokach poprzeczne ostrza, tak że tworzy krzyż. Słownik Daijisen nazywa od niej szkołę także Kama Hozoin-ryu.
Czy Hozoin-ryu ćwiczy się do dziś?
Tak, ale tylko w jednej gałęzi. Nihon Kobudo Kyokai i Nihon Kobudo Shinkokai prowadzą pod tą nazwą wyłącznie Hozoin-ryu Takada-ha, której nauka trwa w Narze.
Podobne style
Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.