The Karate Kid

The Karate Kid to amerykański film w reżyserii Johna G. Avildsena z 1984 roku, nakręcony według scenariusza Roberta Marka Kamena. Zdjęcia trwały od końca października do połowy grudnia 1983 roku w Los Angeles, a do amerykańskich kin film trafił 22 czerwca 1984 roku. Włosko-amerykański nastolatek Daniel LaRusso przeprowadza się do Los Angeles, gdzie prześladują go koledzy z dojo Cobra Kai. Zaczyna trenować karate u dozorcy budynku, Mr. Miyagiego, by móc stanąć do turnieju All Valley. Dojo Cobra Kai prowadzi John Kreese, w filmie były członek Special Forces i weteran z Wietnamu, który uczy swoich uczniów agresywnej formy karate. Film przeciwstawia sobie dwa podejścia do karate: Miyagi jest okinawskim nauczycielem Goju-ryu, a Cobra Kai reprezentuje agresywne, atakujące karate. Miyagiego gra Pat Morita, a jego dublerem w scenach walk był karateka Fumio Demura. Do znaków rozpoznawczych filmu należy kopnięcie żurawia, które Daniel obserwuje, gdy Miyagi pokazuje je na plaży. Nie znaleźliśmy go w źródłach jako utrwalonej techniki istniejącego stylu. Według angielskiej Wikipedii filmowi przypisuje się zasługę upowszechnienia karate w Stanach Zjednoczonych. Powstały po nim trzy sequele (1986, 1989, 1994), remake z 2010 roku z Jackiem Chanem, animowany serial NBC z 1989 roku oraz serial Cobra Kai (od 2018). Pat Morita został nominowany do Oscara i Złotego Globu za rolę Miyagiego, w kategorii aktora drugoplanowego.

Sztuki walki w dziele

Powstanie

Scenarzysta Robert Mark Kamen zaczął trenować sztuki walki jako siedemnastolatek w celu samoobrony, po tym jak napadła na niego grupa dręczących go rówieśników. Później trenował okinawskie Goju-ryu u japońskiego instruktora, który uczył się u Chojuna Miyagiego. Scenariusz łączył jego doświadczenia z artykułem prasowym o synu samotnej matki, który zdobył czarny pas, aby obronić się przed prześladowaniem. Opcję na prawa do artykułu miał producent Jerry Weintraub. Columbia zwróciła się do Kamena po tym, jak zaangażowała Avildsena i szukała filmu podobnego do Rocky. Postać Mr. Miyagiego nosi imię założyciela Goju-ryu, Chojuna Miyagiego. Prawdziwy Miyagi w filmie nie występuje, a imię jest hołdem złożonym za pośrednictwem nauczyciela Kamena. Pat Morita był Amerykaninem pochodzenia japońskiego urodzonym w Sacramento, a nie Okinawczykiem jak jego postać. Studio początkowo chciało w tej roli Toshiro Mifune, który nie mówił po angielsku, a Morita zdobył ją dopiero na drugim przesłuchaniu.

Choreografia walk

Walki choreografował i koordynował Pat E. Johnson, który zaczął trenować Tang Soo Do w 1963 roku w Korei Południowej u mistrza Kang Do Hee, a później osiągnął 9. dan. Wcześniej wystąpił w filmie Enter the Dragon (1973), a w The Karate Kid gra też głównego sędziego turnieju All Valley. Według angielskiej Wikipedii należał do czterech członków obsady, którzy znali sztukę walki już przed zdjęciami. Dublerem Pata Mority był Fumio Demura, karateka stylu Shito-ryu (9. dan od 2005 roku), który wcześniej współpracował z Bruce'em Lee i zainspirował postać Miyagiego. W filmie nie pokazuje własnego Shito-ryu, lecz karate postaci, czyli Goju-ryu. Dublował Moritę także w trzecim i czwartym filmie serii. Natomiast William Zabka, odtwórca Johnny'ego Lawrence'a z Cobra Kai, był przy obsadzaniu zapaśnikiem bez treningu karate. Reżysera przekonał odwołaniem do Bruce'a Lee, który pokonywał wyższych przeciwników.

Ludzie i sztuki walki

• John G. AvildsenReżyseria
• Pat E. JohnsonChoreografia walk· Tangsudo (faktycznie trenuje)
• Pat MoritaAktor — jako Mr. Miyagi· Goju-ryu (odgrywa sztukę w roli)
• Ralph MacchioAktor — jako Daniel LaRusso· Karate (odgrywa sztukę w roli)
• William ZabkaAktor — jako Johnny Lawrence· Karate (odgrywa sztukę w roli)
• Martin KoveAktor — jako John Kreese· Karate (odgrywa sztukę w roli)
• Fumio DemuraKaskader — jako Mr. Miyagi (dublér)· Goju-ryu (odgrywa sztukę w roli)
• Pat E. JohnsonKoordynacja kaskaderów· Tangsudo (faktycznie trenuje)

Nagrody

• Nominacja · Academy Award, Best Supporting Actor (1985) — Pat Morita
• Nominacja · Golden Globe, Best Supporting Actor – Motion Picture (1985) — Pat Morita

Seria