Fanziquan (Pięść przewrotna)
翻子拳Północnochiński styl, za dynastii Ming zwany bashanfan. Na państwowej liście znajduje się jego gałąź yingzhao fanziquan, orli szpon, z powiatu Xiong.
Podstawowe informacje
ChinyCharakter i pochodzenie
Trening
Organizacja i zawody
Z czego składa się styl
Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.
O sztuce walki Fanziquan (Pięść przewrotna)
Fanziquan, dosłownie pięść przewrotna, to północnochiński styl. Według państwowego portalu dziedzictwa niematerialnego Chin za dynastii Ming nazywano go bashanfan, osiem błyskawicznych przewrotów, a pod tą nazwą wspomina o nim także podręcznik wojskowy Jixiao xinshu generała Qi Jiguanga. Za kluczowe postacie późnej dynastii Qing portal uznaje mistrzów z powiatów Xiong i Anxin w Hebei. Nie udało nam się udokumentować założyciela ani roku powstania. Najlepiej udokumentowaną gałęzią jest yingzhao fanziquan, orli szpon, który według portalu przekazuje się od ponad trzystu lat. Łączy osiem technik fanziquanu z chwytnymi i dźwigniowymi metodami stylu Yue sanshou oraz z układem dłoni orli szpon. Głównymi formami są yingzhao xingquan i yingzhao fanzi lianquan. Na państwową listę niematerialnego dziedzictwa kulturowego Chin wpisano w 2008 roku właśnie tę gałąź, a wnioskodawcą był powiat Xiong. Nosicielami są ojciec i syn, Chen Zhengyao i Chen Guixue. Opisu ogólnego fanziquanu, jego treningu i innych gałęzi nie znaleźliśmy jeszcze w źródłach wyższego rzędu. To słabo udokumentowany styl, a wiarygodnych źródeł wciąż szukamy.
Historia
Według chińskiego państwowego portalu dziedzictwa niematerialnego fanziquan za dynastii Ming nazywano bashanfan, osiem błyskawicznych przewrotów. Tę nazwę podaje także podręcznik wojskowy Jixiao xinshu generała Qi Jiguanga w rozdziale o walce pięściami. Za kluczowe postacie późnej dynastii Qing portal uznaje mistrzów z powiatów Xiong i Anxin w Hebei. Gałąź yingzhao fanziquan, orli szpon, według portalu przekazuje się od ponad trzystu lat. Nie udało nam się udokumentować założyciela stylu ani roku powstania.
Czym się różni
Według angielskiej Wikipedii fanziquan kładzie nacisk na pracę rąk, a chuojiao na kopnięcia. Formy fanziquan mają zwarte ruchy z miękką i twardą siłą, a Wikipedia zalicza je do form cywilnych, natomiast formy chuojiao z kopnięciami i szerokimi postawami do bojowych. Według tego samego źródła najbardziej rozpowszechniona jest dziś północno-wschodnia gałąź Dongbei fanzi, z której wywodzą się nowoczesne formy zawodów wushu, podczas gdy pełny system z Hebei ćwiczy się rzadko. Yingzhao fanziquan dodaje do ośmiu technik fanziquan, według państwowego portalu, chwyty i dźwignie stylu Yue sanshou oraz układ dłoni w kształcie orlego szponu.
Technika
Opisu techniki ogólnego fanziquanu nie znaleźliśmy w źródle wyższego rzędu. Państwowy portal opisuje gałąź yingzhao fanziquan, która łączy osiem technik fanziquanu z chwytnymi i dźwigniowymi metodami stylu Yue sanshou oraz z układem dłoni orli szpon. Głównymi formami są yingzhao xingquan i yingzhao fanzi lianquan.
Trening
Konkretnego planu treningowego nie znaleźliśmy w źródłach wyższego poziomu. Według angielskiej Wikipedii fanziquan uczy się dziś często razem z chuojiao jako parę wen i wu, podobnie jak łączy się xingyiquan i baguazhang. Formy bywają krótkie i bardzo szybkie, a Wikipedia przytacza obraz, że obie pięści są szybkie jak padające krople deszczu i trzaskający bat.
Stopnie i postępy
Własnego systemu stopni nie znaleźliśmy w źródłach. Na państwowej liście nosicieli yingzhao fanziquanu znajdował się Chen Zhengyao z powiatu Xiong (1933–2009), który nauczył się stylu od ojca, Chen Guoqing. W czwartej partii dołączył jego syn Chen Guixue, urodzony w 1960 roku, który od 1983 roku uczy w Shandongu i według portalu wyszkolił ponad tysiąc uczniów.
Dziś
Na państwowej liście niematerialnego dziedzictwa kulturowego Chin znajduje się tylko gałąź yingzhao fanziquan, a nie fanziquan ogólnie. Wpisano ją w 2008 roku w drugiej partii jako pozycję VI-27 z numerem porządkowym 799, a wnioskodawcą był powiat Xiong w Hebei. Portal zwraca uwagę, że dzisiejszy styl życia osłabia go, a jego ochrona jest pilna.
Ciekawostki
Według angielskiej Wikipedii Li Gongran z powiatu Xiong był tak sławny, że mówiono, iż cały fanzi pod niebem należy do mistrza Li. Za dynastii Qing styl nazywano bafanmen, a ze względu na jego znaczenie nazywa się go muquan, pięść matki. Rękopiśmienne podręczniki opowiadają legendę o rannym mistrzu Wang Zhiyuan, który nauczył się metody od włóczęgi w górach Shandongu na przełomie XVI i XVII wieku.
Często zadawane pytania
Jaka jest różnica między fanziquanem a yingzhao fanziquanem?
Yingzhao fanziquan to gałąź, która według państwowego portalu łączy osiem technik fanziquanu z chwytnymi metodami stylu Yue sanshou i układem dłoni orli szpon. Na państwowej liście znajduje się tylko ta gałąź.
Jak stary jest fanziquan?
Za dynastii Ming nazywano go według państwowego portalu bashanfan, a pod tą nazwą wspomina o nim podręcznik Jixiao xinshu generała Qi Jiguanga z XVI wieku.
Kim są nosiciele fanziquanu?
Na państwowej liście nosicieli yingzhao fanziquanu znajdują się Chen Zhengyao (1933–2009) z powiatu Xiong i jego syn Chen Guixue.
Podobne style
Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.