Zui quan (pijana pięść)
醉拳Chińskie metody walki naśladujące pijaka, nie jedna szkoła. Układ Ośmiu pijanych nieśmiertelnych jest poświadczony w piśmie z czasów Ming i Qing, a sławę dał mu film Pijany mistrz (1978).
Podstawowe informacje
ChinyCharakter i pochodzenie
Trening
Organizacja i zawody
Z czego składa się styl
Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.
Katalogi i bazy dla Zui quan (pijana pięść)
O sztuce walki Zui quan (pijana pięść)
Zui quan, po polsku pijana pięść, nie jest jedną szkołą, lecz grupą sposobów walki naśladujących ruch pijanego człowieka. Według Stanleya Henninga w encyklopedii Martial Arts of the World (ABC-CLIO, 2001) o stylu pijanym mówi się, że rozwinął się ze starego tańca, i należy on razem ze stylami zwierzęcymi do stylów ludowych z elementem popisu, a nie do surowych wojskowych stylów walki w zwarciu. Esej w Kung Fu Tea (2014) podaje, że zui quan naśladuje nieprzewidywalne ruchy pijaka, wymaga wyjątkowej równowagi i służy do zmylenia przeciwnika oraz do niespodziewanych ataków, a także że jest stosowany jako element w różnych stylach klasycznych.
Czytaj dalej
Najbardziej znanym tradycyjnym układem jest Pijaństwo ośmiu nieśmiertelnych, w którym każda sekcja odpowiada jednej z ośmiu postaci mitologii taoistycznej. Rymowana pieśń jest poświadczona w piśmie Quanjing quanfa beiyao, które hongkoński HK01, powołując się na studium Jianga i Lina (2008), umieszcza w późnych Ming lub wczesnych Qing, a historyk Tang Hao przypisywał je mnichowi Xuanji z czasów Ming. Wydanie pod tym tytułem pochodzi z XX wieku, Wikisource podaje rok 1929, a HK01 rok 1936. Osiem sekcji wymienia: Han Zhongli, Lü Dongbin, Han Xiangzi, Cao Guojiu, He Xiangu, Lan Caihe, Zhang Guolao i Tieguai Li. Popularnych opowieści o mnichu z Shaolin, który po wypiciu wina pokonał współbraci, i o Wu Songu z powieści Nad brzegiem wody nie udało nam się potwierdzić w źródłach, a HK01 podaje, że dzisiejszego zespołu Shaolin zui quan nie da się nieprzerwanie powiązać z czasami Ming i Qing. Założyciela ani roku powstania źródła nie podają. Na państwowej liście niematerialnego dziedzictwa Chin zui quan samodzielnie nie ma, ale wspomina się o nim w opisie tańca Pijany smok z Zhongshanu, który łączy nanquan, zui quan i akrobatykę. Nie jest samodzielną dyscypliną zawodniczą wushu, gdyż przepisy IWUF znają tylko changquan, nanquan i taijiquan, a na mistrzostwach kung fu należy do stylów naśladowczych. Do światowej sławy przyczynił się film Zui quan (Pijany mistrz) w reżyserii Yuen Wo-pinga z Jackie Chanem, który miał w Hongkongu premierę 5 października 1978 roku.
Historia
Zui quan nie jest jedną szkołą z poświadczoną linią, lecz zbiorem sposobów walki naśladujących pijaka. Stanley Henning pisze w encyklopedii Martial Arts of the World (ABC-CLIO, 2001), że o stylu pijanym mówi się, iż rozwinął się ze starego tańca, i zalicza go razem ze stylami zwierzęcymi do stylów ludowych z elementem popisu, a nie do surowych wojskowych stylów walki w zwarciu. Założyciela ani roku powstania źródła nie podają.
Czytaj dalej
Najstarszym poświadczonym tekstem jest rymowana pieśń Pijaństwo ośmiu nieśmiertelnych w piśmie Quanjing quanfa beiyao. Hongkoński HK01 (2020), powołując się na studium Jianga Bailonga i Lina Xinhaia (2008), umieszcza pismo w późnych Ming lub wczesnych Qing i podaje, że historyk Tang Hao przypisywał je mnichowi Xuanji z czasów Ming. W dacie wydania źródła się rozchodzą. Wikisource podaje druk litograficzny z roku 1929 w wydawnictwie Dasheng shuju i przypisuje komentarz Cao Huandou z roku 1784, a HK01 podaje wydanie pod tym tytułem w roku 1936. HK01 podaje też, że dziś istnieje zespół Shaolin zui quan, nie można jednak potwierdzić, że jest przekazywany nieprzerwanie od czasów Ming i Qing. Na państwowej liście niematerialnego dziedzictwa kulturowego Chin zui quan nie ma osobnej pozycji. Pijana pięść pojawia się tylko w opisie tańca Pijany smok (Zui long) z Zhongshanu w prowincji Guangdong, ujętego w kategorii tańca tradycyjnego w roku 2008, który według opisu połączył elementy nanquanu, zui quanu i akrobatycznej żonglerki.
Czym się różni
Główna różnica wobec stylów takich jak changquan czy nanquan jest taka, że zui quan nie jest samodzielną szkołą ani dyscypliną zawodniczą, lecz sposobem poruszania się, który stosuje się w różnych stylach klasycznych. Tak podaje esej w Kung Fu Tea (2014), według którego używali go w swoich filmach także Jet Li i Donnie Yen. Henning w encyklopedii ABC-CLIO (2001) zalicza styl pijany razem ze stylami zwierzęcymi do stylów ludowych z elementem popisu. Twierdzenia, że szkoły Hung Gar i Choy Li Fut mają własne pijane układy, nie udało nam się potwierdzić w źródłach federacji ani w literaturze fachowej. Kung Fu Tea podaje Hung Gar tylko jako jeden ze stylów pokazanych w filmie z 1978 roku. Poświadczony jest natomiast związek z tańcem, gdyż opis państwowej pozycji Pijany smok z Zhongshanu podaje, że taniec połączył elementy nanquanu, zui quanu i akrobatyki.
Technika
Według eseju w Kung Fu Tea (2014) zui quan naśladuje nieprzewidywalne ruchy pijaka, wymaga wyjątkowej równowagi i służy do zmylenia przeciwnika oraz do niespodziewanych ataków. Szczegółowej analizy postaw i uderzeń nie udało nam się znaleźć w źródłach na poziomie federacji ani w literaturze fachowej. Tradycyjny układ Pijaństwo ośmiu nieśmiertelnych ma według tekstu w piśmie Quanjing quanfa beiyao wstęp i osiem sekcji, z których każda jest poświęcona jednemu z nieśmiertelnych. W kolejności pieśni są to Han Zhongli, Lü Dongbin, Han Xiangzi, Cao Guojiu, He Xiangu, Lan Caihe, Zhang Guolao i Tieguai Li. Tekst posługuje się atrybutami postaci z ikonografii ludowej, przy Han Zhongli wspomina tykwę na ramieniu, przy Lü Dongbin dwa latające miecze na plecach, a przy Tieguai Li odwrotnie założoną złotą obręcz.
Dziś
Zui quan nie jest samodzielną dyscypliną wushu zawodniczego. Przepisy taolu IWUF z roku 2019 wymieniają jako dyscypliny gołych rąk tylko changquan, nanquan i taijiquan, a próbne przepisy tradycyjnego wushu z tego samego roku nie wymieniają zui quan. Przepisy 8. Mistrzostw Świata w kung fu IWUF w Emeishan (od 14 do 19 czerwca 2019) zaliczają go co najwyżej do ogólnych stylów naśladowczych w kategorii pozostałych stylów. Federacji ani stowarzyszenia, które samodzielnie obejmowałoby zui quan, nie znaleźliśmy. HK01 wspomina o istnieniu zespołu Shaolin zui quan, ale jego nieprzerwanego przekazywania nie da się potwierdzić. Na państwowej liście niematerialnego dziedzictwa Chin pijana pięść ma miejsce tylko jako element tańca Pijany smok z Zhongshanu.
Ciekawostki
Film Zui quan (Pijany mistrz) wyreżyserował Yuen Wo-ping, wyprodukował Ng See-yuen, a zrealizowała spółka Seasonal Film Corporation. Według Hong Kong Movie Database szedł w kinach Hongkongu od 5 października do 3 listopada 1978 roku, a jego przychód wyniósł 6 763 793,4 dolarów hongkońskich. Występują Jackie Chan jako Wong Fei-hung, Simon Yuen Siu-tin jako Żebrak So i Hwang Jang-lee jako Yen Tieh-hsin. Esej w Kung Fu Tea (2014) podaje, że film powstał po sukcesie obrazu Snake in the Eagle's Shadow z tego samego roku z tą samą ekipą oraz że styl Ośmiu pijanych nieśmiertelnych został w nim prawdopodobnie ułożony przez filmowców z elementów prawdziwych stylów. Po sukcesie filmu zui quan według tego samego eseju na pewien czas znalazł się na pierwszym planie, powstało jednak mylne wrażenie, że praktykujący musi być pijany.
Często zadawane pytania
Czy zui quan figuruje na państwowej liście niematerialnego dziedzictwa Chin?
Nie, nie ma osobnej pozycji na państwowej liście. Wspomina się o nim tylko w opisie ujętego na liście tańca Pijany smok (Zui long) z Zhongshanu, który łączy nanquan, zui quan i akrobatykę.
Czy praktykujący zui quan musi pić alkohol?
Nie. Styl naśladuje ruchy pijaka i według eseju w Kung Fu Tea wymaga wyjątkowej równowagi. Przekonanie, że praktykujący musi być pijany, powstało według tego samego eseju dopiero po sukcesie filmu z 1978 roku.
Skąd pochodzi układ Ośmiu pijanych nieśmiertelnych?
Rymowana pieśń Pijaństwo ośmiu nieśmiertelnych jest częścią pisma Quanjing quanfa beiyao, które HK01 umieszcza w późnych Ming lub wczesnych Qing. Wydanie pod tym tytułem pochodzi z XX wieku, źródła podają rok 1929 lub 1936.
Podobne style
Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.