Menzura
Szermierka ostrą bronią zwaną Schläger, uprawiana przez niemieckie korporacje studenckie. Dzisiejsza postać ustaliła się w XIX wieku, legalność potwierdził sąd w 1953 roku.
Podstawowe informacje
NiemcyCharakter i pochodzenie
Trening
Dla kogo
Organizacja i zawody
Z czego składa się styl
Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.
O sztuce walki Menzura
Mensur to szermierka korporacji studenckich w Niemczech i Szwajcarii. Według Historycznego leksykonu Szwajcarii od ostatniej tercji XIX wieku zwyczajowa była tak zwana Bestimmungsmensur, rycerska gra bojowa bez wcześniejszej obelgi. Kiermayer (Acta Periodica Duellatorum) opisuje, jak uniwersytecki mistrz szermierki Friedrich August Wilhelm Ludwig Roux od 1839 roku w Jenie przeforsowywał przejście od broni kłującej do rąbiącej. Po kilku zgonach w pojedynkach studenckich senat w Jenie 16 listopada 1840 roku uznał pojedynki bronią kłującą za karalne.
Czytaj dalej
Szermuje się bronią zwaną Schläger. Kiermayer podaje, że rodzina Roux preferowała Korbschläger, który do dziś jest szeroko używany w korporacjach studenckich. W miarę rozwoju Mensur przybywało ochrony, najpierw bandaże na nadgarstek i szyję, potem fartuchy lub watowane spodnie i bandaże na całą rękę, a w końcu zniknął wypad. Rozprawa doktorska Kellera z Ratyzbony (2017) opisuje szermierkę studencką jako szermierkę na stały dystans według stałych reguł, które zostawiają mało swobody ruchu. Według Kellera korporacje odnowione po 1949 roku ożywiły Mensur, a jej status prawny zapewnił dopiero Federalny Trybunał Sprawiedliwości. Wyrokiem z 29 stycznia 1953 roku, według Służb Naukowych Bundestagu, uznał on obrażenia z Mensur za niebezpieczne uszkodzenie ciała, ale za zgodą uczestników i zgodnie z dobrymi obyczajami. Wyraźnie nie dotyczył Mensur służących do załatwiania spraw honorowych. Związek Deutsche Burschenschaft według własnych słów w 2024 roku po 53 latach ponownie wprowadził obowiązkowy Mensur.
Historia
Według Kiermayera (Acta Periodica Duellatorum) szczególną formą cywilnego pojedynku w Niemczech XIX wieku była studencka Mensur, a dzieła rodziny Roux obracają się głównie wokół niej, ponieważ większość jej członków działała jako uniwersyteccy mistrzowie szermierki. Friedrich August Wilhelm Ludwig Roux (1817–1897) został 1 lipca 1839 uniwersyteckim mistrzem szermierki w Jenie, aby wprowadzić Hiebcomment, przepisy dopuszczające tylko broń sieczną w miejsce wcześniejszego Stosscomment dla broni kłującej. Po kilku zgonach podczas Mensuren Roux i Karl Hermann Scheidler dążyli do zastąpienia szermierki kłutej mniej śmiercionośną sieczną, a 16 listopada 1840 senat jeński uznał pojedynki bronią kłującą za karalne.
Czytaj dalej
Roux napisał dwie książki o szermierce siecznej, Anweisung zum Hiebfechten mit graden und krummen Klingen i Deutsches Paukbuch (1857). Ludwig Caesar Roux (1843–1913), od 1865 uniwersytecki mistrz szermierki w Lipsku, był według Kiermayera członkiem założycielem Związku Niemieckich Mistrzów Szermierki (Frankfurt nad Menem, 20 sierpnia 1884), a jego książka Die Hiebfechtkunst stała się podstawą szermierki akademickiej w całych Niemczech. Historyczny leksykon Szwajcarii podaje, że od ostatniej trzeciej części XIX wieku zwyczajowa była Bestimmungsmensur bez uprzedniej zniewagi. Według niego szermujące korporacje studenckie założyły w 1928 w Olten Schweizerischer Waffenring, który na początku XXI wieku nadal istniał. Niemiecka Wikipedia podaje, że kongres w Kösen w 1859 zatwierdził zasadę Bestimmungsmensur na wniosek marburskich Corps. Dysertacja Kellera z Ratyzbony (2017) pisze, że wraz z odrodzeniem wielu korporacji studenckich po 1949 odżyła także Mensur, a jej status prawny zapewniło dopiero orzeczenie Federalnego Trybunału Sprawiedliwości z 1953.
Czym się różni
Federalny Trybunał Sprawiedliwości stwierdził w 1953 według Służb Naukowych Bundestagu, że pobudek szermujących studentów nie można szukać tylko w sporcie. Według niego Schlägermensur jest odrzucana, jako jedyna ze sportów, przez szerokie warstwy ludu z powodu historycznego związku z roszczeniem poszczególnych stanów do przywilejów. Dysertacja Kellera z Ratyzbony (2017) podaje, że trenerzy HEMA prawie nie opierają się na uniwersyteckich mistrzach szermierki, ponieważ mają zbyt blisko do szermierki ze Schlägermensur na stałą odległość i ze stałymi regułami.
Technika
Większość niemieckich podręczników szermierki siecznej, zwłaszcza wczesnych, według Kiermayera (Acta Periodica Duellatorum) posługuje się bronią Glockenschläger. Rodzina Roux preferowała Korbschläger, który do dziś jest szeroko używany w korporacjach studenckich. F. A. W. L. Roux kazał szermierzom trzymać czubek broni w dół i na bok, aby przeciwnik na niego nie wpadł. Wprowadził cięcia poziome i w pełni symetryczny schemat cięć, którego nazewnictwo pozostało w szermierce akademickiej do dziś. Przyjął też osłonę ochronnym bandażem ramienia (Paukstulp). Ochrona narastała w trakcie rozwoju Mensur. Kiermayer podaje bandaże nadgarstka i szyi, fartuchy lub watowane spodnie, bandaże całego ramienia i wreszcie całkowite zniesienie wypadu, przez co Mensur coraz bardziej oddalała się od prawdziwej walki. Dysertacja Kellera z Ratyzbony (2017) opisuje szermierkę ze Schlägermensur jako szermierkę na stałą odległość ze stałymi regułami, które zostawiają mało swobody ruchu. Służby Naukowe Bundestagu (2014) podają, że w przypadku z Getyngi z 1953 klingi były ostro naostrzone, lecz szermierze byli chronieni przed zagrażającymi życiu obrażeniami opatrunkami, bandażami i innymi środkami ochronnymi.
Trening
Większość niemieckich podręczników XIX wieku zgadzała się według Kiermayera (Acta Periodica Duellatorum), że trening ma zaczynać się od lżejszej rapiery i dopiero po pewnym opanowaniu przejść do cięższej szabli. Niemiecka Wikipedia podaje, że uczestnik przygotowuje się do Mensur ćwiczeniem czystej techniki zwanym Pauken i że niektóre korporacje nieszermujące miały aż do lat trzydziestych XX wieku trening szermierczy bez Mensur. W Corps według ich wspólnej strony internetowej nowy członek przechodzi okres próbny jako Fuchs i wchodzą w niego także Mensur.
Dziś
Wyrok Federalnego Trybunału Sprawiedliwości z 29 stycznia 1953 (5 StR 408/52) dotyczył tak zwanego procesu getyngeńskiego w sprawie trzech Mensur z początku 1951 i według portalu prawniczego Legal Tribune Online jest miarą do dziś. Według Służb Naukowych Bundestagu (2014) trybunał uznał, że obrażenie z Mensur jest niebezpiecznym uszkodzeniem ciała, ale przyjął zgodę uczestników i odrzucił naruszenie dobrych obyczajów. Wyraźnie dodał, że jego rozważania nie dotyczą Mensur służących załatwianiu spraw honoru. Późniejsze orzecznictwo według Służb Naukowych niczego nie zmienia w ocenie Mensur, o ile szermierze są chronieni przed zagrażającymi życiu obrażeniami. Związki podają o sobie różne wymagania. Deutsche Burschenschaft według swojego komunikatu prasowego w maju 2024 w Eisenach po 53 latach znów wprowadziła obowiązkową Mensur dużą większością. Coburger Convent podaje, że wymaga od każdego członka dwóch Mensur. Kösener i Weinheimer Corps określają Mensur jako próbę i niezbędną formę umacniania charakteru.
Ciekawostki
Uniwersytet w Heidelbergu według dysertacji Kellera z Ratyzbony (2017) już w 1386 zakazał w swoich statutach studentom uczęszczania do szkół szermierczych. Niemiecka Wikipedia podaje, że 8 kwietnia 1953 związki szermiercze potwierdziły prezydentowi Theodorowi Heussowi, że rezygnują z załatwiania spraw honoru bronią. Według niej Sojusznicza Rada Kontroli w 1946 uchyliła paragraf 210a kodeksu karnego, a Mensur z powodu niejasnego stanu prawnego przez lata odbywały się potajemnie.
Często zadawane pytania
Czy Mensur jest w Niemczech legalna?
Federalny Trybunał Sprawiedliwości w wyroku z 29 stycznia 1953 uznał, że obrażenie z Mensur jest uszkodzeniem ciała za zgodą, które nie narusza dobrych obyczajów. Nie dotyczy to Mensur służących załatwianiu spraw honoru.
Jaką bronią szermuje się w Mensur?
Bronią zwaną Schläger. Kiermayer (Acta Periodica Duellatorum) podaje Glockenschläger i Korbschläger, który do dziś jest szeroko używany. W przypadku z Getyngi z 1953 klingi były ostro naostrzone.
Od kiedy Mensur odbywa się w dzisiejszej formie?
Historyczny leksykon Szwajcarii podaje Bestimmungsmensur jako zwyczajową od ostatniej trzeciej części XIX wieku. Przejście od broni kłującej do siecznej forsował w Jenie od 1839 uniwersytecki mistrz szermierki F. A. W. L. Roux.
Podobne style
Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.