Tomari Passai

Podstawowe informacje

O kata

Tomari Passai to wersja kata Passai przekazywana w tradycji Tomari-te, czyli w karate portowej wioski Tomari na Okinawie. Angielska Wikipedia podaje ją pod nazwą Oyadomari no Passai, od mistrza Tomari-te Kokana Oyadomariego (1827–1905), i umieszcza ją jako osobny etap rozwoju między Passai Matsumury Sokona a Passai Itosu Anko, z której wywodzi się Bassai Dai. Charakter tomarski widać już na początku. Kata otwiera powitanie, w którym prawa pięść spoczywa w otwartej lewej dłoni; Wikipedia określa to jako typowe chińskie powitanie i traktuje jako dowód, że Passai ma korzenie w Tomari. Według Matthew z ikigaiway.com następuje potem powolny wykrok lewą nogą w pozycję kota, wkrótce agresywne, typowe dla Passai przesunięcie do przodu, a także powoli unoszące się ręce przypominające kata Kusanku. Na oficjalnej liście kata WUKF z 7 kwietnia 2024 roku Tomari Passai znajduje się wśród kata wyborowych sentei dla Shorin-ryu; Shito-ryu i Shukokai prowadzą je tam jako Tomari Bassai wśród kata tokui. Nie udało nam się potwierdzić w źródłach liczby ruchów i okrzyków kiai, dlatego ich nie podajemy.

Kata w poszczególnych stylach

Znaczenie nazwy

Nazwa mówi, że chodzi o Passai z Tomari (泊). Co oznacza samo słowo Passai, pozostaje niepewne. Funakoshi Gichin tłumaczył je jako „przebicie wrogiej twierdzy"; zapis 拔塞 czyta się dosłownie jako „wyciągnąć z twierdzy" lub „usunąć przeszkodę". Według jednej z głównych teorii, które podaje angielska Wikipedia, nazwa pochodzi od tańca lwa w chińskiej prowincji Fujian, gdzie nazywa się go 拍獅, dosłownie „uderzyć lwa".

Twórca i historia

Rodowód zaczyna się od Teruyi Kishina (1804–1864), którego Matthew z ikigaiway.com nazywa patriarchą całego karate z Tomari; uczył zarówno Matsumorę Kosaku, jak i Oyadomariego Kokana. Według angielskiej Wikipedii Oyadomari nauczył się od Teruyi Passai, Rohai i Wanshu, a styl tomarski z tą Passai był potem przekazywany w rodzinie Oyadomari przez trzy pokolenia. Kyan Chotoku, który ćwiczył Tomari-te u Matsumory i u Oyadomariego, przypisywał według ikigaiway.com większość swojej wiedzy o Passai właśnie Oyadomariemu. Najwybitniejszy uczeń Kyana, Shimabukuro Zenryo, założył w 1962 roku szkołę Seibukan, której Oyadomari Passai angielska Wikipedia zalicza do najstarszych zachowanych wersji kata.

Różnice między stylami

Angielska Wikipedia opisuje Passai Matsumury jako kata o wyraźnie chińskim charakterze, podczas gdy wersję Oyadomariego nazywa „bardziej zokinawizowaną". Passai w Shorin-ryu jest bardzo podobne do wersji Oyadomariego i jest dużo miękcze niż Bassai Dai w Shotokanie. Nowoczesną wersję linii tomarskiej stworzył Nagamine Shoshin, który według ikigaiway.com dodał techniki otwartą ręką w obu przednich przekątnych pod kątem 45 stopni. Shito-ryu ćwiczy cztery wersje Bassai, a Tomari Bassai jest jedną z nich (karatephilosophy.com); na liście kata Shukokai występuje jako Tomari no Bassai.

Bunkai – zastosowania

Według angielskiej Wikipedii szkoła Seibukan rozumie swoje Oyadomari Passai jako kata do walki o zmierzchu lub w nocy, ponieważ zawiera wiele technik sagurite, „szukających rąk". Dokładniejszej wykładni poszczególnych ruchów nie udało nam się znaleźć w źródłach.

Klasyfikacja na zawodach

• Karate sportowe (WKF) — Oficjalna lista kata · obowiązuje od 1.01.2026 ↗
• WUKF (Światowa Unia Federacji Karate-Do) – Shito-ryu — Tokui (dowolne) · obowiązuje od 26.04.2024 ↗
• WUKF (Światowa Unia Federacji Karate-Do) – Shōrin-ryū — Sentei (wybrane) · obowiązuje od 26.04.2024 ↗

Pokrewne katy

• Wariant kata: Bassai Dai