Chen Taijiquan

Podstawowe informacje

Założyciel

Chen Wangting

Mistrzowie i osobistości

Chen XiaowangChen ChangxingChen FakeChen Peishan

Kraj pochodzeniaChiny

RegionAzja

Główny naciskChwyty

Poziom kontaktuLekki kontakt

Charakter i pochodzenie

Trening

Dla kogo

Organizacja i zawody

Z czego składa się styl

Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.

Porównania

Katalogi i bazy dla Chen Taijiquan

O sztuce walki Chen Taijiquan

Styl Chen to styl rodzinny taijiquanu ze wsi Chenjiagou w prowincji Henan. Za założyciela uważany jest Chen Wangting, działający pod koniec XVI wieku, który według przekazu rodowego ujednolicił szkolenie wsi w siedem układów i oparł się na podręczniku generała Qi Jiguanga. Jak rodzina doszła do swojego stylu walki, źródła jasno nie mówią. Jak udokumentowano, styl do roku 1928 nauczano tylko w okolicy wsi, potem Chen Fake przeniósł go do Pekinu. Technicznie charakteryzuje go owijanie jedwabiu (chansijin), zmiana wolnych i szybkich ruchów oraz wybuchy siły fajin. Ćwiczy się w trzech ramach, Laojia, Xinjia i Xiaojia, każda z pierwszym i drugim układem. Drugi układ Erlu, zwany też Paochui, jest szybszy i bardziej wybuchowy niż pierwszy układ Yilu. Liczby ruchów różnią się zależnie od wersji i nauczyciela. Do szkolenia należą stanie zhan zhuang, qigong owijania jedwabiu i broń, historyczne podręczniki stylu opisują włócznię, kij, szablę i miecz. Na zawody powstał układ o 56 ruchach, a we wsi Chenjiagou odbywają się międzynarodowe mistrzostwa stylu Chen. W roku 2006 taijiquan stylu Chen został umieszczony na państwowej liście niematerialnego dziedzictwa kulturowego ChRL. Na świat zaczął się rozpowszechniać w latach osiemdziesiątych XX wieku. Ze stylu Chen wyszedł Yang Luchan, pierwszy udokumentowany uczeń spoza rodziny i założyciel stylu Yang.

Historia

Styl Chen (Chen Style Tai Chi) to styl rodzinny taijiquanu związany ze wsią Chenjiagou w powiecie Wenxian w prowincji Henan. Rodzina Chen ma według późniejszych dokumentów pochodzić z powiatu Hongtong w prowincji Shanxi, a jej przodek Chen Bu miał przenieść się do powiatu Wen w XIII lub XIV wieku. Jak rodzina doszła do własnego stylu walki, nie jest jasne, a przekazy rodowe sobie przeczą. Za założyciela stylu uważany jest Chen Wangting, dziewiąte pokolenie wsi, działający pod koniec XVI wieku. Według przekazu ujednolicił istniejące szkolenie w siedem układów i oparł się na 16 stylach z podręcznika Jixiao xinshu generała Qi Jiguanga. Chen Changxing (1771–1853) zawęził materiał do dwóch układów, Yilu i Erlu, a Chen Youben z tego samego pokolenia jest wiązany z małą ramą Xiaojia. Chen Changxing przyjął Yang Luchana jako pierwszego udokumentowanego ucznia spoza rodziny. Do roku 1928 styl nauczano tylko w okolicy wsi Chen. W tym roku Chen Fake (urodzony 1887) wyjechał na zaproszenie siostrzeńca Chen Zhaopeia nauczać do Pekinu i został tam aż do śmierci, którą źródła umieszczają w roku 1957 lub 1958. Rozpowszechnianie międzynarodowe zaczęło się w roku 1981, a w roku 1983 wyruszyli w podróż zagraniczną Chen Xiaowang, Chen Zhenglei, Wang Xian i Zhu Tiancai, nazywani czterema „wojownikami Buddy”.

Czym się różni

Państwowy portal niematerialnego dziedzictwa ChRL podaje dla stylu Chen pięć cech: twardość z miękkością, przemienność szybkiego i wolnego, połączenie yin i yang, ćwiczenie wewnętrzne i zewnętrzne oraz spiralne nawijanie jedwabiu. Pozostałe style się od niego wywodzą. Yang Luchan według portalu, ucząc w Pekinie, zmodyfikował wymagające ruchy starej ramy, skoki, upadki i tupanie, a styl Yang charakteryzują otwarte, rozwinięte postawy i forma o 108 ruchach. Wu Yuxiang, założyciel stylu Wu (Hao), w 1852 roku uczył się przez czterdzieści dni małej ramy u Chen Qingpinga w Zhaobao. Styl He ze Zhaobao opiera się według portalu głównie na teorii. Sun Lutang w 1918 roku połączył taijiquan z xingyiquanem i baguazhangiem. Wewnątrz stylu różnią się stara i nowa rama. Według Chen Xiaoxinga nowa rama Xinjia ma mniejsze kręgi, wyraźniejszy obrót talii, więcej wybuchowych uderzeń fajin, dźwigni qinna i skoków.

Technika

Styl Chen ćwiczy się w trzech ramach, a każda z nich ma pierwszą i drugą formę. Liczba ruchów różni się w zależności od wersji i nauczyciela. Państwowy portal niematerialnego dziedzictwa ChRL podaje dla dużej ramy 74 i 41 ruchów, dla małej ramy 72 i 42, a dla nowej ramy Xinjia 83 i 71. Hong Junsheng w swojej praktycznej metodzie liczy 81 i 64 ruchy. Pierwotna forma Paochui Chen Wangtinga miała 71 form i dziś jest znana jako druga forma Erlu. Kto nadał Xinjia nazwę, jest sporne. Według Zhu Tiancaia nazwę wymyślili ćwiczący we wsi Chen, a Chen Yu kwestionuje, że używali jej Chen Fake lub Chen Zhaokui. Chen Fake propagował nową ramę w późniejszej części życia i nie pozostawił tekstu pisanego. Historyczne podręczniki stylu opisują włócznię, kij, szeroką szablę i prosty miecz. U Chen Wangtinga jako formy z bronią wymieniono szablę, miecz, kij i hak. Ze skróconych form Chen Xiaowang stworzył formę o 38 ruchach, a w 1995 roku o 19 ruchach, Chen Zhenglei o 18, a Zhu Tiancai w 1997 roku o 13 ruchach.

Trening

Według państwowego portalu niematerialnego dziedzictwa ChRL styl Chen zna pięć rodzajów pchających dłoni tuishou: wanhua, dingbu, huobu, dalu i luan caihua. Formy z bronią obejmują szablę jednoręczną o 23 i oburęczną o 35 ruchach, miecz jednoręczny o 49 i oburęczny o 39 ruchach oraz włócznię i kij. Pomocami treningowymi są pale meihua zhuang, kule taiji, żelazne cegły i podnoszenie kamieni. Chen Xiaoxing w wywiadzie dla czasopisma Tai Chi powiedział, że w Chenjiagou najpierw uczy się starej ramy Laojia, a w Pekinie nowej ramy Xinjia, i uważa obie za podstawowe formy tego samego stylu. Druga forma, pięść armatnia Paochui, jest według niego ćwiczona dopiero po pierwszej i rozwija wytrzymałość oraz siłę wybuchową.

Stopnie i postępy

W źródłach nie znaleźliśmy własnego systemu stopni stylu Chen. Chińskie Stowarzyszenie Wushu wprowadziło w 1998 roku w całym kraju system duanwei z dziewięcioma stopniami w trzech poziomach: początkowym, średnim i wysokim. Według artykułu specjalistycznego taijiquan jest jedną z dwunastu dyscyplin pięści egzaminu, ze stylami Chen, Yang, He, Wu i Sun. Według przepisów obowiązujących od 28 stycznia 2021 roku tytuł duanwei można odebrać, na przykład za podrobione świadectwo lub samozwańczy tytuł wielkiego mistrza. Forma zawodnicza o 24 ruchach powstała w 1956 roku, ale ze stylu Yang, nie Chen.

Dla kogo

Z badań, które wyraźnie dotyczyły stylu Chen, znamy trzy. Liu i in. (International Journal of Environmental Research and Public Health 2019) poddali randomizacji 43 osoby w wieku 50 i więcej lat z przewlekłym nieswoistym bólem pleców. Grupa 15 osób ćwiczyła 16 ruchów stylu Chen przez 60 minut trzy razy w tygodniu przez 12 tygodni. Ból na wizualnej skali analogowej spadł u niej z 5,67 do 3,47 cm, w grupie stabilizacji tułowia do 4,27 cm, a u kontroli pozostał 5,85. Propriocepcja stawów się nie poprawiła, autorzy zwracają uwagę na małą próbę, a zdarzeń niepożądanych artykuł nie podaje.

Zawody

Na zawody powstał układ stylu Chen o 56 ruchach, który opracował Kan Gui Xiang z Pekińskiego Instytutu Sportu przy Chińskim Narodowym Stowarzyszeniu Wushu. Roku jego powstania ani tego, czy jest układem obowiązkowym IWUF, nie udało nam się udokumentować. Chen Xiaowang jest podawany jako doradca techniczny ustandaryzowanych układów zawodniczych stylów Chen, Yang, Wu i Sun. Sam wygrał taijiquan na chińskim ogólnokrajowym turnieju wushu trzy lata z rzędu od roku 1980, a w roku 1985 zdobył tytuł na pierwszym międzynarodowym turnieju wushu w Xi’anie. We wsi Chenjiagou odbywają się międzynarodowe mistrzostwa wyraźnie w stylu Chen. Z kategorii zawodniczych udokumentowaliśmy tylko zawody z wachlarzem, o kategoriach układów i tuishou danych nie znaleźliśmy.

Dziś

Taijiquan stylu Chen zostało w roku 2006 umieszczone w pierwszej partii państwowej listy niematerialnego dziedzictwa kulturowego ChRL z regionem Chenjiagou w powiecie Wenxian, w mieście Jiaozuo. Umieszczenie przez UNESCO z roku 2020 dotyczy taijiquanu jako całości, nie samego stylu Chen. Za obecnego przedstawiciela stylu bywa uważany Chen Xiaowang, urodzony 20. 10. 1945. Od siedmiu lat uczył się u ojca Chen Zhaoxu, a później u stryjów Chen Zhaopiego i Chen Zhaokuie. Numeracja pokoleń rozchodzi się u niego w źródłach, tak jak u Chen Changxinga, którego jedno źródło zalicza do 6., a drugie do 14. pokolenia.

Ciekawostki

Chińskie Stowarzyszenie Wushu nadało miastu Jiaozuo w 2005 roku tytuł Świętej Ziemi Taiji, a powiat Wen został w 2007 roku uznany przez dwa stowarzyszenia krajowe za kolebkę taijiquan. Do UNESCO wspólny wniosek złożyło siedem społeczności stylów Chen, He, Yang, Wu, Wu (Hao), Li i Wang Qihe, a taijiquan wpisano w grudniu 2020 roku. Chen Fake przyjechał uczyć do Pekinu w 1928 roku, a według agencji China News Service wśród jego uczniów był także mistrz opery pekińskiej Yang Xiaolou. Chińska nazwa taijiquan oznacza według Britanniki pięść najwyższego kresu.

Często zadawane pytania

Podobne style

Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.