Tsuken Akachu no Eku De

Podstawowe informacje

O kata

Tsuken Akachu no Eku De to kata z eku, okinawskim wiosłem, które kobudo przyjęło jako broń. Frederick Lohse w artykule o Matayoshi Kobudo (Meibukan Magazine, 2007) podaje ją jako jedyną katę tej szkoły na eku. Za jej znak rozpoznawczy uznaje rzut piaskiem: ćwiczący nabiera piasek płaszczem wiosła i rzuca go przeciwnikowi w oczy. Według Lohsego rodzina Matayoshi uważa ją za dobry przykład rodzinnych technik. Matayoshi Shinchin miał w niej celować najbardziej, a eku było jego ulubioną bronią. Jego syn Matayoshi Shinko, urodzony w 1888 roku w Naze, nauczył się jej jako chłopiec od ojca i dziadka Shintoku; znajomość wiosła pogłębił później u przyjaciela ojca, Ageny Chokuby. Syn Shinko, Matayoshi Shinpo, uważał ją za swoją ulubioną formę i najczęściej pokazywał ją na pokazach. Kata figuruje też na oficjalnej liście kat kobudo WUKF, pod nazwą Tsukenakachu no Ekubo. Liczby ruchów ani okrzyków kiai nie udało nam się udokumentować w źródłach.

Kata w poszczególnych stylach

Znaczenie nazwy

Lohse wykłada nazwę jako techniki eku czerwonego człowieka z Tsuken. Tsuken to mała wyspa, dziś część miasta Uruma; w czytaniu okinawskim Chikin, stąd zapis Chikin Akachu no Eku Di, którego używa angielska Wikipedia. Co do tego, dlaczego „czerwony człowiek", źródła się rozchodzą. Według Lohsego chodziło o rybaka imieniem Azato, którego nazywano Akachu, bo miał twarz spaloną od słońca. Christian Faurillon (karatehistorique) przytacza legendę wyspy za książką obrazkową Gimy Hiroshiego (2013) inaczej: młody Asato twierdził przed królem, że walki kijem nauczył go czerwony nadprzyrodzony człowiek, by nie zdradzić prawdziwego mistrza, którego król niegdyś skazał na śmierć.

Twórca i historia

Według Lohsego Azato nauczył się technik walki kijem bo od wygnanego wojownika Tsuken Oyakaty Seisoku i dopiero z nich wyprowadził pracę wiosłem. Faurillon datuje wyjazd Tsuken Oyakaty na wyspę Tsuken na około 1625 rok; samo źródło określa tę datę jako niemożliwą do zweryfikowania. Według Lohsego techniki eku trafiły do Matayoshi Kobudo dwiema drogami: tradycją rodzinną oraz przez Agenę Chokubę, znanego też jako Gushikawa Tigaguwa, u którego Matayoshi Shinko uczył się też sai i kamy.

Różnice między stylami

Wiosłem z Tsuken ćwiczy się też Chikin Sunakake no Eku, której nazwa odnosi się do rzucania piaskiem. Oficjalna lista WUKF prowadzi ją jako osobną pozycję (Chikin Sunakake, też Tsukensunakake no Ekkubo) obok Tsukenakachu no Ekubo. Brazylijska grupa Ryukyu Kobudo Hozon Yoshukan zalicza ją do linii Yabiku Moden, a nie do Matayoshi. Faurillon wymienia obie formy wśród technik eku z Tsuken. Czy chodzi o dwie wersje jednej katy, czy o osobne formy o wspólnym korzeniu, nie udało nam się udokumentować w źródłach.

Klasyfikacja na zawodach

• WUKF (Światowa Unia Federacji Karate-Do) – Okinawan Kobudo — Oficjalna lista kata ↗