Ju-no-Kata

Podstawowe informacje

O kata

Ju no kata ćwiczy się w parach: uke atakuje, a tori odpowiada. Kodokan opisuje ją jako wyrazistą, gimnastyczną sekwencję ataków i obron w serii powolnych, powściągliwych ruchów. Składa się z trzech serii – dai ikkyo, dai nikyo i dai sankyo – po pięć technik, piętnaście łącznie. Pierwsza seria zaczyna się techniką Tsuki dashi, a kończy Ago oshi, druga prowadzi od Kiri oroshi do Katate age, trzecia od Obi tori do Ryogan tsuki. Żaden rzut nie jest w niej dokańczany, dlatego według angielskiej Wikipedii można ją ćwiczyć nawet bez judogi i poza dojo. Na stronie DC Judo zaznaczają, że łagodna jest tylko z nazwy: chodzi o ataki i kontrataki w zwolnionym tempie z wieloma uderzeniami atemi waza, w tym pchnięciem w oczy. Judo-encyclopedia.com pisze, że kata uczy podnosić i przemieszczać uke oszczędnie, z odpowiednią siłą i spokojnie, oraz że ćwiczy się ją płynnie, bez przerw. Według tego samego źródła daje dobry wgląd w wytrącanie z równowagi i kładzie nacisk na kontrolę, osiąganą dzięki oszczędności ruchu.

Kata w poszczególnych stylach

Znaczenie nazwy

Nazwa zapisywana jest 柔の形. Znak 柔, czytany też yawara, jest tym samym co w słowie judo; Carl De Crée i Llyr Jones (Archives of Budo, 2009) tłumaczą go jako „ustępliwy, miękki”, przeciwieństwo go 剛, „twardy”. Angielska Wikipedia tłumaczy nazwę jako „formy łagodności” i pisze, że kata ma uczyć podstawowych zasad judo, zwłaszcza zasady ju – ustępowania, czyli łagodności. Judo-encyclopedia.com porównuje tę zasadę do wierzby: korzenie trzymają się mocno w ziemi, a gałęzie uginają się na wietrze.

Twórca i historia

Według angielskiej Wikipedii Jigoro Kano ułożył katę około 1887 roku, gdy judo ćwiczyło już tylu ludzi, że nie mógł każdemu doradzać osobiście podczas swobodnego ćwiczenia randori. Rok 1887 podaje też Kodokan New Japanese-English Dictionary of Judo, cytowany przez opracowanie De Crée i Jonesa; autorzy dodają jednak, że nie udało im się zweryfikować pierwotnego źródła tej daty. To samo opracowanie podaje jako jedną z dwóch sprzecznych hipotez, że Kano stworzył go no kata jako uzupełnienie ju no kata. Kotani i in. (1968) oraz Otaki z Draegerem (1983) zaliczają ju no kata, wraz z Seiryoku zenyo kokumin taiiku, do rentai no kata, form wychowania fizycznego.

Na zawodach

Na mistrzostwach świata IJF w kata rywalizuje się w pięciu katach: obok Ju no kata są to Nage no kata, Katame no kata, Kime no kata i Kodokan goshin jutsu (IJF, 2021). Ten sam zestaw pięciu podaje też regulamin zawodów wydrukowany w programie mistrzostw świata w kata 2015 w Amsterdamie.

Klasyfikacja na zawodach

• Judo IJF (Międzynarodowa Federacja Judo) – Judo — Oficjalna lista kata ↗

W programach egzaminacyjnych

• System IJF (stopnie dan): 5. dan