Edward William Barton-Wright

Podstawowe informacje

Data urodzenia8/11/1860

Data śmierci13/9/1951

Kraj pochodzeniaWielka Brytania

ZawódInżynier

Znany również jakoE.W. Barton-Wright

Biografia

Edward William Barton-Wright był brytyjskim inżynierem i twórcą Bartitsu, systemu samoobrony, który połączył japońskie jujutsu z boksem, savate i walką laską. Urodził się 8 listopada 1860 roku w Bangalore w Indiach Brytyjskich i zmarł 13 września 1951 roku w Kingston upon Thames w wieku 90 lat.

Był trzecim z sześciorga dzieci inżyniera kolejowego. Studiował w Anglii, Francji i Niemczech, a w latach 1886 do 1892 zarządzał kopalniami ojca koło Odemiry w Portugalii. Mniej więcej w latach 1895 do 1898 pracował w Japonii, w Kobe uczył się według Bartitsu Society Shinden Fudo-ryu u Terajimy Kuniichiro, a u Jigoro Kano w Tokio być może wziął kilka lekcji.

Po powrocie do Anglii w 1898 roku nazwał swój system Bartitsu, a w marcu i kwietniu 1899 roku przedstawił go w Pearson's Magazine. W Londynie otworzył przy Shaftesbury Avenue Bartitsu School of Arms and Physical Culture, gdzie jujutsu uczyli Yukio Tani i Sadakazu Uyenishi, a walki laską Pierre Vigny, którego system Barton-Wright włączył do Bartitsu. Klub przestał działać około 1902 roku.

Potem pracował jako fizjoterapeuta i zmarł w ubóstwie. Arthur Conan Doyle użył postaci baritsu w opowiadaniu The Adventure of the Empty House. Od 2002 roku jego dziedzictwo ożywia Bartitsu Society, a w 2012 roku otrzymał hasło w Oxford Dictionary of National Biography.

Młodość

Urodził się 8 listopada 1860 roku w Bangalore w Indiach jako trzecie z sześciorga dzieci inżyniera kolejowego Williama Bartona Wrighta i jego żony Janet. Według angielskiej Wikipedii nazywał się pierwotnie Edward William Wright, a nazwisko Barton-Wright przyjął w kwietniu 1892 roku. Wykształcenie zdobył w Dedham Grammar School w Essex oraz we Francji i Niemczech, a jako młody człowiek dużo podróżował. W latach 1886 do 1892 bez powodzenia zarządzał kopalniami ojca koło Odemiry w Portugalii.

Szkolenie i nauczyciele

Mniej więcej w latach 1895 do 1898 pracował w Kobe jako specjalista od wytapiania antymonu dla firmy E. H. Hunter. Według Tony'ego Wolfa z Bartitsu Society uczył się tam Shinden Fudo-ryu u Terajimy Kuniichiro razem z holenderskim antropologiem Hermanem ten Kate. U Jigoro Kano w Kodokanie w Tokio według tego samego źródła być może wziął kilka lekcji. Walkę laską przejął od szwajcarskiego profesora broni Pierre'a Vigny'ego, którego system, ułożony po piętnastu latach pracy, według własnych słów niedawno włączył do Bartitsu.

Wkład i innowacje

Do Anglii wrócił na początku 1898 roku i swój połączony system nazwał Bartitsu. Artykuł The New Art of Self Defence ukazał się w dwóch częściach w Pearson's Magazine w marcu i kwietniu 1899 roku, artykuł Self-Defence with a Walking Stick w styczniu i lutym 1901 roku. Zasady streścił w trzech punktach, wytrącić napastnika z równowagi, zaskoczyć go, zanim ją odzyska, i w razie potrzeby poddać jego stawy obciążeniu, któremu anatomicznie nie są w stanie się oprzeć. W klubie przy Shaftesbury Avenue 67B jujutsu uczyli Yukio Tani i Sadakazu Uyenishi, a savate i walki laską Pierre Vigny. Ostatni wielki londyński pokaz odbył się w grudniu 1901 roku w St James's Hall, a na początku 1902 roku zorganizował tournée Great Anglo-Japanese Tournament.

Legendy i udokumentowane fakty

Rok otwarcia szkoły bywa podawany różnie, Bartitsu Society podaje 1899, angielska Wikipedia 1900. Także zamknięcie podaje się różnie. Bartitsu Society pisze, że szkoła przestała działać w połowie 1902 roku w niejasnych okolicznościach, Wikipedia, że do 1903 roku była zamknięta. Pierre Vigny był w klubie nauczycielem, dowodu, że uczył Barton-Wrighta osobiście, jednak nie znaleźliśmy. Zmarł 13 września 1951 roku w ubóstwie i według Bartitsu Society został pochowany we wspólnym grobie na cmentarzu w Kingston.

Dziedzictwo

Po upadku klubu pracował jako fizjoterapeuta. W 1910 roku pozew byłego pracownika doprowadził go do bankructwa, a od 1938 roku miał klinikę w domu w Surbiton. W 1950 roku udzielił wywiadu Gunji Koizumi, założycielowi londyńskiego klubu Budokwai. Jego artykuły w British Library odkrył Richard Bowen, a od 2001 roku ponownie publikowała je strona EJMAS. Bartitsu Society powstało w 2002 roku i wydało Bartitsu Compendium, w 2012 roku otrzymał hasło w Oxford Dictionary of National Biography, a przypomniała go wystawa w Marylebone Library.

Powiązane sztuki walki

Organizacje

• BARTBartitsu School of Arms and Physical CultureZałożyciel · 1900–1903

Cytaty