Kodokan Goshin-jutsu
講道館護身術 · Kodokan goshinjutsu
Dosłownie: „Umiejętności samoobrony Kodokanu“
Wymowa: [kodokan goszin dziutsu]
Inne nazwy: Kodokan Goshin Jutsu, Kodokan goshinjutsu, Goshin Jutsu no Kata, Goshinjutsu-no-kata
Kata samoobrony judo z 1956 roku: 21 obron przed atakami bez broni, nożem, kijem i pistoletem. W przeciwieństwie do starszej Kime no kata nie ma w niej ataków mieczem.
Podstawowe informacje
O kata
Katę Kodokan goshinjutsu ustanowił Kodokan w 1956 roku i aż do wprowadzenia Kodomo no kata była jego najnowszą katą. Według angielskiej Wikipedii, w porównaniu z Kime no kata jest to nowocześniejszy zestaw samoobrony: zamiast ataków mieczem tori broni się tu przed kijem i pistoletem. Ta sama Wikipedia zaznacza, że dźwignie kote hineri i kote gaeshi z tej katy należą do powszechnie znanych technik aikido, a judoinfo.com widzi w niej wpływ Kenjiego Tomikiego, ucznia Kano, który aikido studiował u jego założyciela. Kata ma 21 technik w dwóch częściach bez broni i trzech z bronią, które judoinfo.com nazywa toshu no bu i buki no bu. Pierwszych siedem obron dotyczy chwytów z bliska, kolejnych pięć uderzeń i kopnięć z dystansu, po czym następują trzy ataki nożem, trzy kijem i trzy pistoletem. Większość obron, których tori używa w kacie, jest zakazana w walce sportowej shiai i w randori, więc można je ćwiczyć tylko w kacie. Judoinfo.com mimo to podkreśla, że wszystkie odpowiadają zasadzie judo jako drogi miękkości i ustępowania. To samo źródło opisuje, że przy dłuższej praktyce uke atakuje szybciej, a reakcje toriego się wyostrzają.
Znaczenie nazwy
Angielska Wikipedia tłumaczy nazwę 講道館護身術 jako umiejętności samoobrony Kodokanu. Nazwy technik opisują atak: ryote dori to chwyt obiema rękami, ushiro jime duszenie od tyłu, kakae dori objęcie od tyłu, tsukkake pchnięcie nożem, furioroshi uderzenie kijem z góry, a haimen zuke pistolet przyłożony do pleców.
Twórca i historia
Według angielskiej Wikipedii Kenji Tomiki został w 1952 roku powołany do komisji Kodokanu, która miała ustanowić goshinjutsu. Aikidosangenkai.org podaje, że komisja pracowała około trzech lat, a Tomiki odgrywał w niej wiodącą rolę; według tego samego źródła pierwszy publiczny pokaz dali Tomiki i Tadao Otaki na noworocznym Kagami biraki w 1956 roku. W 1958 roku Tomiki wydał książkę Kodokan Goshin-jutsu, którą Wikipedia określa jako najważniejszą książkę o tej kacie.
Bunkai – zastosowania
Judoinfo.com opisuje, jak tori radzi sobie z poszczególnymi atakami. Przeciwko chwytowi obiema rękami (ryote dori) tori uwalnia uchwyt naciskiem na kciuk napastnika, uderza krawędzią dłoni w skroń i kończy dźwignią na łokciu i nadgarstku. Przy duszeniu od tyłu (ushiro jime) ściąga brodę, ściąga ramię z szyi, podchodzi pod nie i kończy dźwignią te gatame. Cios ukośny w głowę (naname uchi) i zamach kijem z góry (furiage) kończą się obydwa podcięciem osotogari, cios prosty w twarz (gammen tsuki) uderzeniem w wolne żebra i duszeniem hadaka jime. Przeciwko pchnięciu nożem do przodu (choku zuki) tori używa dźwigni waki gatame, przeciwko pchnięciu z góry (naname zuki) rzutu kote gaeshi, dźwigni ude garame i odebrania noża. Pistolet przyłożony do brzucha (shomen zuke) chwyta kciukiem od góry i skręca go napastnikowi pod pachę; przy pistolecie trzymanym przy biodrze (koshi gamae) palec napastnika zostaje w spuście i zostaje złamany.
Najtrudniejsze miejsce
Według judoinfo.com zamiar jest inny niż przy zwykłym treningu judo: w kacie samoobrony obaj partnerzy chcą zrobić sobie nawzajem krzywdę. Wykonanie jest kontrolowane, żeby uke się nie zranił, ale obrony można łatwo dostosować tak, by wyłączały napastnika. Źródło pokazuje to na obronie przed kopnięciem bocznym (yoko geri): w kacie tori ściąga uke na plecy i schodzi na lewe kolano, w rzeczywistości zostawiłby prawe kolano za napastnikiem, żeby upadł na nie plecami. Przy pierwszej obronie przed nożem (tsukkake) napastnik trzyma broń ukrytą przed wzrokiem toriego, a według tego samego źródła katę można ostatecznie ćwiczyć też z prawdziwą bronią.
Na zawodach
Na mistrzostwach świata kata w Lizbonie w październiku 2021 roku Kodokan goshinjutsu była jedną z pięciu kat konkursowych obok Nage no kata, Katame no kata, Ju no kata i Kime no kata. Zwyciężyli w niej Japończycy Koo Ikeda i Fumitaka Sakamaki przed francuską parą Claude Jaume i Brice Bénard oraz Portugalczykami Pedrem Gonçalvesem i Paulem Moreira.
Klasyfikacja na zawodach
- Judo IJF (Międzynarodowa Federacja Judo) – Judo — Oficjalna lista kata ↗
W programach egzaminacyjnych
- System IJF (stopnie dan): 4. dan
Kluczowa wskazówka
W obronie przed pistoletem przyłożonym do brzucha (shomen zuke) tori, według judoinfo.com, podnosi ręce powoli, obserwuje oczy napastnika i działa dopiero w odpowiedniej chwili; gdy pistolet jest na plecach (haimen zuke), najpierw się ogląda, którą rękę napastnik podnosi.