Banshay (Birmańska walka bronią)
Zbrojny składnik birmańskiego terminu zbiorczego thaing, obejmujący walkę kijem, mieczem dha, włócznią i inną bronią oraz obronę przed nią.
Podstawowe informacje
Charakter i pochodzenie
Trening
Dla kogo
Organizacja i zawody
Z czego składa się styl
Ocena redakcyjna w skali 0–3, według tego, ile miejsca dany obszar zajmuje w typowym treningu.
Katalogi i bazy dla Banshay (Birmańska walka bronią)
O sztuce walki Banshay (Birmańska walka bronią)
Banshay to birmańskie określenie tradycyjnych systemów walki z bronią. Green podaje w encyklopedii Martial Arts of the World, że trening obejmuje zarówno obronę bez broni przed bronią, jak i walkę z bronią, a najczęstszą bronią są kij, miecz i włócznia. Według niego banshay jest nieodłączną częścią terminu zbiorczego thaing, do którego należą także bando bez broni, boks lethwei i zapasy naban. Założyciela ani roku powstania nie udało nam się znaleźć w źródłach.
Czytaj dalej
Źródła banshay pochodzą według Greena podobno zarówno z Indii, jak i z Chin. W akapicie o birmańskich systemach broni Green wspomina, że około roku 1549 birmańscy żołnierze oblegający wojska tajskie w Ayutthaya wykonywali w obozie tańce z mieczami, ale źródła nie zapisały ich charakteru ani celu. Rada ds. Tradycyjnych Sportów i Gier ICTSG pisze, że banshay powstał z wojskowego szkolenia za birmańskich dynastii i zachował się w wychowaniu klasztornym i w rodzinach. Arsenał banshay jest według Greena szeroki. Należą do niego mała pałeczka trzymana w pięści, krótkie i średniej długości pałki, kije, maczugi, włócznie i tarcze, z ostrzy noże, maczety w tym kukri, miecze dha, topory i włócznie bojowe, a także łuk i kusza oraz liny, łańcuchy, pasy, bicze, buty i odzież. Centrum UNESCO ICM podaje, że thaing ćwiczy się dziś głównie jako bando i banshay. Dziennik New Straits Times opublikował w 2019 roku zdjęcie mistrzyni Rupy Thein z Myanmar Thaing Federation, jak ćwiczy ze swoimi uczniami banshay z dwoma mieczami.
Historia
W encyklopedii Martial Arts of the World Green określa banshay jako birmańskie pojęcie metod zbrojnych, będące nieodłączną częścią thaing. Według niego trening obejmuje zarówno obronę bez broni przed bronią, jak i walkę z bronią, a źródła banshay pochodzą podobno zarówno z Indii, jak i z Chin. W akapicie o birmańskich systemach broni podaje, że około roku 1549 birmańscy żołnierze oblegający wojska tajskie w Ayutthaya wykonywali w obozie tańce z mieczami, ale ich charakter i cel nie zostały zapisane. Według Greena upadek birmańskich sztuk walki zaczął się za brytyjskiej okupacji, ponieważ Brytyjczycy zakazali treningu z mieczami i włóczniami, aby walczyć z partyzantami. New Straits Times podaje, że zakaz treningu z mieczami i włóczniami nastąpił po tym, jak Mjanma stała się w 1886 roku prowincją Indii Brytyjskich. Rada ds. Tradycyjnych Sportów i Gier ICTSG pisze, że banshay powstał z wojskowego szkolenia za birmańskich dynastii i zachował się w wychowaniu klasztornym i w rodzinach.
Czym się różni
Centrum UNESCO ICM podaje, że thaing obejmuje bando bez broni i banshay z bronią oraz że dziś ćwiczy się go głównie w tych dwóch postaciach. American Bando Association pisze o sobie, że w Mjanmie walka wolną ręką nazywa się tradycyjnie bando, a walka z bronią banshay, i że stowarzyszenie łączy jedno i drugie w jedną dyscyplinę. Angielska Wikipedia, znów bez podania źródła, zalicza banshay do krewniaków tajskiego krabi krabong, kambodżańskich sztuk walki i silatu.
Technika
Green wylicza arsenał banshay szczegółowo. Z kijów i broni obuchowej wymienia małą pałeczkę trzymaną w pięści, krótkie i średniej długości pałki zwane dhot, laski spacerowe, maczugi, włócznie i tarcze. Z ostrzy podaje noże, maczety w tym kukri, miecze dha z ostrzami od grubych malajskich po smuklejsze, topory bojowe i włócznie bojowe. Według niego rolę odgrywają też łuk i kusza, a do arsenału należą także liny, łańcuchy, pasy, bicze, buty i odzież. U Szanów występują według Greena systemy broni w postaci tańców bojowych, jeden z parą birmańskich mieczy, a drugi z kijem z płonącymi końcami, który bywa ćwiczony w parze. Angielska Wikipedia podaje, że banshay szeroko używa mieczy dha w parze, że ma trzydzieści siedem form miecza i że ćwiczy się go z mieczem w pochwie, ale żadne z tych twierdzeń nie ma podanego źródła.
Trening
Konkretnego programu banshay nie udało nam się znaleźć w bardziej wiarygodnych źródłach. Mistrzyni Rupa Thein z Myanmar Thaing Federation opowiedziała dziennikowi New Straits Times, że technik thaing uczyła się najpierw w formach, potem z partnerem lub partnerami, a na końcu w zawodach, i że jej dzienny rozkład obejmował poranny bieg, ćwiczenia z bronią oraz techniki z bronią i bez niej. American Bando Association podaje o sobie, że w swoich szkołach wprowadza kij na poziomie zielonego pasa, kukri na poziomie brązowego, a sztylet i miecz zwykle dopiero powyżej czarnego pasa.
Zawody
Doniesienia o zawodach z bronią pochodzą tylko ze słabszych źródeł. Angielska Wikipedia bez podania źródła pisze, że na ogólnobirmańskich zawodach thaing z okazji uczczenia niepodległości w styczniu 1948 roku U Khin Maung, uczeń U Chit Thana, wygrał konkurencję z jednym mieczem i z kijem i był drugi w pojedynku na miecze. American Bando Association podaje o sobie, że organizuje krajowy turniej z bronią według zasad bezpieczeństwa.
Dziś
Dziennik New Straits Times opublikował w 2019 roku zdjęcie mistrzyni Rupy Thein, jedynej mistrzyni w komitecie wykonawczym Myanmar Thaing Federation, jak ćwiczy ze swoimi uczniami banshay z dwoma mieczami, i podał, że w 1996 roku uczyła licealistki używać parasoli jako broni. Rada ds. Tradycyjnych Sportów i Gier ICTSG pisze, że banshay uważa się za żywą sztukę sceniczną i często pokazuje się go na ogólnokrajowych uroczystościach. Centrum UNESCO ICM podaje, że thaing ćwiczy się dziś głównie jako bando i banshay.
Ciekawostki
Green opowiada historię z Glass Palace Chronicle, według której książę Sawhti, którego pustelnik nauczył łucznictwa, uratował Królestwo Pagan przed czterema olbrzymimi potworami, ptakiem, dzikiem, tygrysem i wiewiórką. Podpis pod zdjęciem u Greena podaje, że miecz dha jest tradycyjną bronią do ćwiczenia thaing, i pokazuje członków plemienia Kaczinów koło Bhamo około 1886 roku.
Często zadawane pytania
Czym jest banshay?
Według Greena birmańskie określenie tradycyjnych systemów walki z bronią, będące częścią terminu zbiorczego thaing. Najczęstszą bronią są kij, miecz i włócznia.
Jaka jest różnica między banshay a bando?
Centrum UNESCO ICM podaje, że bando jest częścią thaing bez broni, a banshay częścią z bronią. American Bando Association podaje o sobie, że łączy jedno i drugie w jedną dyscyplinę.
Jakiego miecza używa się w banshay?
Green podaje jako tradycyjny miecz thaing birmańską dha, której ostrza sięgają od grubych malajskich po smuklejsze.
Podobne style
Wybrane według zgodności profilu stylu, nie pokrewieństwa historycznego.